حامد جعفری: حضور در مراسم وداع ادای دین به پدری است که گرهگشای بنبستهای سینما بود
حامد جعفری مدیر بنیاد سینمایی فارابی در حاشیه مراسم وداع با رهبر شهید انقلاب، حضور هنرمندان در این مراسم را فراتر از قالبهای اداری و برخاسته از یک تکلیف دلی، اجتماعی و فرهنگی دانست و در گفتوگویی تفصیلی با میزان درباره پروژههای آتی بنیاد سینمایی فارابی صحبت کرد.
حضور شما در مراسم وداع با رهبر شهید صرفاً یک مشارکت اجتماعی است یا یک مسئولیت فرهنگی- هنری؟
به نظرم این حضور فراتر از قالبهای اداری، یک تکلیف چندبعدی است؛ نخست یک تکلیف دلی به عنوان علاقهمندان شخصی به رهبر شهید، سپس یک تکلیف اجتماعی به عنوان شهروندان این جامعه و در نهایت یک وظیفه فرهنگی. واقعیت این است که ایشان نگاهی بسیار بلند، با وسعت نظری کمنظیر نسبت به سینمای ایران داشتند. نتیجه همین نگاه کلان این بود که بسیاری از مشکلات، گرههای کور و بنبستهایی که در مسیر سینمای کشور پیش میآمد، با واسطه و نگاه هدایتگر ایشان باز میشد. بنابراین، حضور ما در واقع ادای دین به شخصی است که حق پدری بر گردن سینما و حوزه فرهنگ ایران دارد.
شما سالها در بخش خصوصی تهیهکننده بودهاید و فرمولهای جذب مخاطب را میشناسید. به عنوان یک کارشناس، چه تهدیدی وجود دارد که روایت این دست رویدادهای عظیم ملی و حماسی، گرفتار دام شعارزدگی و دیوانسالاری هنری شود؟
بزرگترین خطری که در کمین این رویدادها نشسته است، کانالیزه کردن اتفاقات و تلاش برای ایجاد ساختارهای رسمی و قالببندی شده برای آنهاست. این جنس رویدادها کاملاً دلی، خودجوش و برخاسته از احساسات واقعی مردم است. هر چقدر تلاش کنیم به این پدیدهها قالب و چارچوبهای بخشنامهای تحمیل کنیم، آنها را از حقیقت و اصالت خود دور کردهایم. تجربه ثابت کرده است که هر چه اثر از دل برآید، مخاطب نیز با آن ارتباط برقرار میکند و دچار حس دلزدگی و کلیشه نمیشود.
برای اینکه دچار کلیشهها نشویم، در مقام سیاستگذار فرهنگی باید چه فرمولی را پیاده کرد؟
فرمول ساده اما سختی دارد؛ باید بگذاریم هر چیز در جای خود، با روش خود و به شکل طبیعی خودش ابراز شود. نباید انتظار رفتار یکسان داشته باشیم. ممکن است واکنش من به شهادت رهبر شهید، حضور میدانی در مراسم و نوشتن دو یادداشت باشد، اما سینماگر دیگری این واقعه را در خلوت خود یا در قالب نهاد فکریاش به گونه دیگری پردازش کند. ما ناگزیر به پذیرش این تنوع و تکثر رفتارها در جامعه هنری هستیم. چتر رهبر شهید آنقدر بسیط است که همه سلایق را زیر خود جمع کند؛ بنابراین باید همه اهالی سینما با هر سلیقهای را عضو یک خانواده بدانیم.
به عنوان مدیرعامل بنیاد سینمایی فارابی بگویید که برنامه این نهاد ملی برای ثبت هنری این واقعه چیست؟ آیا باید منتظر تولید آثار شتابزده یا سفارشی در این حوزه باشیم؟
فارابی به عنوان نهاد ملی سینمای ایران قطعاً وظیفه دارد به این رویدادهای ملی واکنش نشان دهد، اما رسالت اصلی فارابی، تولیدات شتابزده و پروژهای نیست. رسالت ما منعکس کردن آن چیزی است که در بطن جامعه هنری رسوب میکند و تبدیل به قصه میشود. باید به فارابی و جامعه هنری زمان داد تا روایتهای اصیل و هنرمندانه از این واقعه در ذهن فیلمسازان تهنشین شود. تنها از این زاویه و با پیدا کردن نقطه طلایی روایتهاست که میتوان به یک قصهگویی ماندگار درباره رهبر شهید رسید؛ قصهای که سالها برای این کشور بماند و نسلهای بعد را سیراب کند. دغدغه من نسلهای آینده است؛ فرزندان ما رهبر شهید را میشناسند، اما نسلهای بعدی ممکن است از شناخت ابعاد وجودی ایشان محروم بمانند و این وظیفه سینماست که مانع این فراموشی شود.
اگر امروز در جایگاه تهیهکننده بودید و میخواستید پروژهای (مثلاً یک انیمیشن سینمایی) درباره این واقعه بسازید، چه رویکردی را دنبال میکردید؟
ما در تمام سالهای فعالیتمان به عنوان تهیهکننده، همواره تلاش کردیم مسیر تولیدی و کارهایمان را با نگاه راهبردی و فرامین رهبری تطبیق دهیم. در این مسیر هر جا احساس میکردیم زاویه نگاه ایشان متفاوت است یا مسیر دیگری را صلاح میدانند، بلافاصله خروجی کار و جهتگیری خودمان را بازتنظیم میکردیم. گمان میکنم تا به امروز در همان مسیری که مدنظر ایشان بوده است، قدم برداشتهایم و از این به بعد هم در مسئولیتهای مدیریتی باید با همین دستفرمان کار را جلو ببریم تا انشاءالله بتوانیم به نتیجه مطلوب و مورد رضایت دست یابیم.
انتهای پیام/