آیندهنگری در ورزش نابینایان و کمبینایان راهی به سوی توسعه پایدار
سیدمحسن طباطبایی مزدآبادی، عضو هیأت علمی دانشگاه آزاد اسلامی و مشاور فدراسیون ورزشهای نابینایان و کمبینایان در گفتوگو با میزان اظهار داشت: آیندهنگری در مدیریت امروز، به معنای پیشبینی دقیق آینده نیست؛ بلکه به معنای آمادگی برای رویارویی با تغییرات و کاهش آسیبپذیری در برابر شرایط پیشبینینشده است. در ورزش نابینایان و کمبینایان نیز این رویکرد میتواند زمینهساز توسعهای پایدار، کمهزینه و اثربخش باشد.
وی ادامه داد: بر اساس اصول «تفکر ناب»، آیندهنگری در این حوزه بر چند راهکار عملی استوار است. نخست آنکه برنامههای بلندمدت و غیرمنعطف باید جای خود را به برنامههای کوتاهمدت و مرحلهای بدهند. اجرای پروژهها در بازههای سهماهه و اصلاح آنها بر اساس نتایج و بازخوردهای واقعی، امکان تصمیمگیری دقیقتر و کاهش خطا را فراهم میکند.
مشاور فدراسیون ورزشهای نابینایان و کمبینایان گفت: دومین راهکار، تمرکز بر افزایش ظرفیتهای موجود به جای اجرای پروژههای عمرانی پرهزینه است. برای مثال، به جای ساخت سالنهای جدید، میتوان با انعقاد قراردادهای بلندمدت از ظرفیت سالنهای ورزشی موجود برای تمرین ورزشکاران نابینا و کمبینا استفاده کرد. این روش هم هزینهها را کاهش میدهد و هم سرعت توسعه خدمات را افزایش میدهد.
طباطبایی تصریح کرد: راهکار سوم، شناسایی موانع اصلی هر رشته ورزشی و رفع آنها بر اساس اولویت است. کمبود مربیان متخصص، دسترسی محدود ورزشکاران شهرستانی به امکانات و هزینه بالای تجهیزات ویژه از جمله گلوگاههایی هستند که باید بهصورت هدفمند برطرف شوند. چهارمین اقدام، ایجاد سامانهای برای دریافت مستمر دیدگاهها و مشکلات ورزشکاران است. یک سامانه ساده پیامکی یا نرمافزاری میتواند امکان گزارش فوری موانع و نیازهای ورزشکاران را فراهم کند تا مدیران بر اساس واقعیتهای میدانی تصمیمگیری کنند.
وی اظهار داشت: پنجمین راهکار، آموزش اصول مدیریت ناب به مربیان و کادر فنی است. در این رویکرد، هر فعالیتی که بدون ایجاد ارزش، زمان یا انرژی ورزشکار را هدر میدهد باید شناسایی و حذف شود تا کیفیت تمرینات و بهرهوری افزایش یابد. ششمین راهکار نیز استفاده از تجربه کشورهایی است که با وجود محدودیت منابع، نتایج موفقی به دست آوردهاند. توسعه شبکه مربیان محلی، استفاده از ظرفیت جوامع بومی و تولید تجهیزات کمهزینه و کاربردی، از جمله اقداماتی است که میتواند الگوی مناسبی برای توسعه ورزش نابینایان و کمبینایان در ایران باشد.
مشاور فدراسیون ورزشهای نابینایان و کمبینایان گفت: تجربه برخی شهرهای اروپایی نیز نشان میدهد که موفقیت در این حوزه بیش از آنکه به بودجههای کلان وابسته باشد، به مدیریت هوشمند و مشارکت افراد دارای معلولیت در تصمیمگیری بستگی دارد. شهر وین که در سال ۲۰۲۵ عنوان «شهر دسترسپذیر اروپا» را کسب کرد، با توسعه حملونقل دسترسپذیر، فضاهای ورزشی مناسبسازیشده و مشارکت سازمانهای افراد دارای معلولیت در سیاستگذاری، الگویی موفق از برنامهریزی آیندهنگر ارائه کرده است. شهر نورنبرگ نیز با سرمایهگذاری در مراکز ورزشی فراگیر، تجهیز فضاهای ورزشی به امکانات تطبیقی و آموزش مربیان در حوزه ورزش افراد دارای معلولیت، توانست در سال ۲۰۲۴ تقدیر ویژه کمیسیون اروپا را دریافت کند. ویژگی مشترک این تجربهها، مشارکت مستقیم جامعه هدف در طراحی و اجرای سیاستهاست.
طباطبایی در پایان خاطرنشان کرد: این تجربهها نشان میدهد که آینده ورزش نابینایان و کمبینایان از تصمیمهای بزرگ و پرهزینه آغاز نمیشود، بلکه از اصلاح شیوه مدیریت، استفاده بهتر از امکانات موجود و شنیدن صدای ورزشکاران شکل میگیرد. برنامهریزی مرحلهای، انعطافپذیری، حذف اتلاف منابع و مشارکت فعال افراد دارای معلولیت در تصمیمسازی، میتواند مسیر توسعه پایدار این حوزه را هموار کند و کیفیت خدمات ورزشی را بدون تحمیل هزینههای سنگین به شکل محسوسی ارتقا دهد.
انتهای پیام/