ضربه جنگافروزی آمریکا و رژیم صهیونیستی به بازارهای انرژی
بازارهای جهانی انرژی در تلاشند تا شوک جنگ در غرب آسیا را تحمل کنند. اختلال در صادرات حدود ۲۰ میلیون بشکه در روز نفت خام و فرآوردههای نفتی، همراه با ظرفیت محدود برای دور زدن تنگه هرمز، هم تولیدکنندگان و هم اقتصادهای وابسته به واردات را تحت فشار قرار داده است.
از زمان آغز تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران که در ۲۸ فوریه (۹ اسفند ۱۴۰۴)، قیمت نفت خام از حدود ۷۰ دلار در هر بشکه به حدود ۱۲۰ دلار در پایان آوریل (اردیبهشت) افزایش یافته و قیمت محصولات پالایش شده در بحبوحه کاهش عرضه و فشار لجستیکی، حتی سریعتر افزایش یافتهاند.
بازارهای سوخت تحت فشار
بسته شدن تنگه هرمز، پالایشگاههای صادراتمحور را مجبور کرده است که با پر شدن ظرفیت ذخیرهسازی، عملیات خود را کاهش دهند یا تولید را بهطور کامل متوقف کنند.
فوریترین فشار در دیزل و سوخت جت پدیدار شده است. آنچه که به عنوان هشدارهای آژانس بینالمللی انرژی (IAE) آغاز شد، به اختلالات ملموسی تبدیل شده است. شرکت هواپیمایی آلمانی لوفتهانزا پیش از این لغو ۲۰ هزار پرواز را به دلیل کمبود سوخت اعلام کرده است، در حالی که شرکت هواپیمایی هلندی ترانساویا نیز برنامههای خود را تا ماه می (خرداد) و ژوئن (خرداد/تیر) کاهش داده است. دادهها نشان میدهد که قیمت سوخت جت در اروپا در مقایسه با سال گذشته بیش از ۱۰۵ درصد افزایش یافته است.
کاهش عرضه گاز مایع (LPG) و نفتا، تولیدکنندگان پتروشیمی را مجبور به کاهش تولید پلیمر کرده و این امر ضرر و زیان را در سراسر این بخش تشدید کرده است. کشورهای مصرفکننده برای کاهش این ضربه به ذخایر موجود تکیه کردهاند. ذخایر جهانی نفت خام و فرآوردههای نفتی حدود ۸.۲ میلیارد بشکه است که حدود نیمی از آن در اختیار کشورهای سازمان همکاری و توسعه اقتصادی (OECD) است.
اعضای آژانس بینالمللی انرژی در ماه مارس (اسفند/فروردین) توافق کردند که ۴۰۰ میلیون بشکه از ذخایر اضطراری را آزاد کنند، اما چنین اقداماتی فقط میتواند اختلالات عمیقتر را به تأخیر بیندازد. آنها آسیبهای ساختاری که در شبکههای تولید و توزیع در حال آشکار شدن است را برطرف نمیکنند.
خسارات ساختاری
میزان خسارات وارده به زیرساختهای انرژی در سراسر خلیج فارس قابل توجه است. فاتح بیرول، مدیر اجرایی IAE، هشدار داده است که بازیابی تولید انرژی از دست رفته در این درگیری میتواند حدود ۲ سال طول بکشد. محمولههای مرتبط با قراردادهای قبل از جنگ همچنان ادامه دارد، اما بارگیری نفتکشهای جدید در ماه مارس متوقف شد و جریان نفت به آسیا را قطع کرد.
کشورهای تولیدکننده نفت در امتداد خلیج فارس سنگینترین ضربه را متحمل میشوند. تأسیسات آسیب دیدهاند، تولید کاهش یافته و ضررها با گذشت هر روز افزایش مییابد. ارزیابی کامل خسارت هنوز دور از دسترس است، اگرچه پیشبینیها نشان میدهد که بازیابی چندین سال طول خواهد کشید.
ظرفیت تولید عربستان آسیب قابل توجهی دیده است. قطر نزدیک به یکپنجم تولید گاز طبیعی مایع (LNG) خود را از دست داده است، شکافی که به سرعت جبران نخواهد شد. در سراسر منطقه، حدود ۲.۴ میلیون بشکه در روز از ظرفیت پالایش نفت خام تعطیل است. حدود ۱۰ درصد از تولید نفت خام جهان همچنان مختل است، کسری که تا زمانی که تنگه هرمز بسته باشد، قابل جبران نیست.
حتی در شرایط مطلوب، آتشبس و بازگشایی تنگه هرمز به عادیسازی فوری منجر نمیشود. بازارها حداقل به ۶ ماه زمان برای تثبیت نیاز دارند.
عربستان همچنین کاهش ۶۰۰ هزار بشکه در روز ظرفیت تولید و ۷۰۰ هزار بشکه کاهش در جریان نفت از طریق خط لوله شرق-غرب خود را تأیید کرده است. این مسیر که میادین خلیج فارس را به دریای سرخ متصل میکند، برای حفظ صادرات نقش اساسی داشته است. آسیب به یک ایستگاه پمپاژ آسیبپذیری آن را برجسته کرد.
انتهای پیام/