تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران؛ نادیدهگرفتن حقوق بینالمل
پایگاه دیاس دیجیتال شیلد در مقالهای با اشاره به تجاوز غیرقانونی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، نوشت: هنجارهایی که مدتها روابط بین دولتها را اداره میکردند، در حال از هم گسیختن هستند.
این پایگاه نوشت که جهان در طول جنگ اخیر، شاهد مجموعهای از نقضهای گسترده حقوق بینالملل بوده که حس مصونیت و بیارزشی رعایت آن را ایجاد کردهاند؛ بهویژه در زمینه استفاده غیرقانونی از زور و نقض حقوق بشردوستانه بینالمللی.
این همان حقوق بینالملی است که تاکنون برای برقراری قواعد همزیستی بین دولتها و دیگر بازیگران جهانی به کار رفته و روابط آنها را منظم، عادلانه و صلحآمیز نگه داشته است.
در مورد جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، موارد زیر از نقضهای حقوق بینالملل رخ داده که نباید نادیده گرفته شوند:
نقض منشور سازمان ملل
تجاوز آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران از تاریخ ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ (۹ اسفند ۱۴۰۴)، نقض ماده ۲ (۴) منشور سازمان ملل محسوب میشود.
در این زمینه باید گفت: هیچ حمله مسلحانه قبلی از سوی ایران وجود نداشت که استفاده از زور را براساس ماده ۵۱ منشور سازمان ملل توجیه کند. علاوه بر این، ادعای دفاع پیشگیرانه در زمینه موضوع هستهای ایران، بدون تهدید قریبالوقوع آشکار، فاقد مبنای حقوقی روشن است.
این حمله بدون مجوز شورای امنیت سازمان ملل (مرجع مسئول صلح و امنیت بینالمللی) انجام شد.
نقض حقوق بشردوستانه بینالمللی (IHL)
تجاوز آمریکا و رژیم صهیونیستی توسط فدراسیون بینالمللی حقوق بشر (FIDH) و عفو بینالملل محکوم شده است، زیرا اصول تمایز (distinction) و تناسب (proportionality) را رعایت نکرده است.
حملات به زیرساختهای غیرنظامی: بمباران مدارس (مانند مدرسهای در میناب که بیش از ۱۰۰ کودک در آن به شهادت رسیدند) و آسیب به دستکم ۱۰ مرکز پزشکی توسط حملات آمریکا و رژیم صهیونیستی گزارش شده است.
حملات به مراکز هستهای: بمباران تاسیساتی مانند نطنز، بوشهر و اصفهان از سوی برخی از کشورها، نقض آشکار و تهدیدکننده امنیت رادیولوژیکی منطقهای تلقی میشود.
مسئولیت در استفاده از زور (حق جنگ — Ius ad Bellum)
حمله آمریکا و رژیم صهیونیستی در ۲۸ فوریه ۲۰۲۶، در حقوق بینالملل به عنوان «عمل تجاوز» تلقی میشود که مسئولیت بینالمللی به همراه دارد. باید توجه داشت که:
این حملات نه مجوز شورای امنیت سازمان ملل را داشت و نه شرایط دفاع مشروع (ماده ۵۱) را برآورده میکرد، زیرا به حمله قبلی یا قریبالوقوع پاسخ نمیداد.
توجیه مبتنی بر توقف برنامه هستهای ایران، توسط بیشتر حقوقدانان بینالمللی غیرقانونی دانسته میشود.
مسئولیت جنایات جنگی (حق در جنگ — Ius in Bello)
طرفهای متجاوز با اتهامهایی روبهرو هستند که ممکن است به جبران مادی و معنوی و همچنین محاکمه کیفری فردی منجر شود.
- بیشتر بخوانید:
- تهدید محاصره تنگه هرمز توسط آمریکا؛ اقدامی در جهت نقض اصول بنیادین حقوق بینالملل
- حملههای دوباره؛ الگوی تکرارشونده از جنایت آمریکا و رژیم صهیونیستی در جنگ علیه ایران
آمریکا و رژیم صهیونیستی مسئولیت حملات به اموال غیرنظامی محافظتشده، مانند مدرسه میناب و مراکز پزشکی و زیرساختهای انرژی، را برعهده دارند.
مسئولیت دولتی (جبران و غرامت)
هرگاه دولتی مرتکب عمل بینالمللی متخلفانه شود، مانند استفاده از زور بدون مجوز شورای امنیت، موظف به جبران خسارت وارده است.
ادعای غرامت: ایران به تازگی (آوریل ۲۰۲۶) ادعاهای رسمی علیه عربستان، قطر، امارات، اردن و بحرین مطرح کرده است. تهران این کشورها را مسئول استفاده از خاکشان برای تسهیل حملات آمریکا و رژیم صهیونیستی میداند و جبران کامل خسارات را مطالبه میکند.
شکایت به سازمان ملل: ایران به دبیرکل سازمان ملل و شورای امنیت درباره محاصره دریایی تحمیلی آمریکا بر بنادر ایران اعتراض کرده و آن را دخالت غیرقانونی در حقوق حاکمیتی و تجارت بینالمللی خود دانسته است.
مسئولیت کیفری فردی (جنایات جنگی)
برخلاف مسئولیت دولتی، این سطح به مجازات افراد (سران نظامی یا سیاسی) مسئول تصمیمات غیرقانونی میپردازد.
دیوان کیفری بینالمللی: کارشناسان و سازمانهایی مانند عفو بینالملل اشاره کردهاند که حملات به زیرساختهای انرژی و مدارس ممکن است جنایت جنگی باشد. هرچند تحقیقات پیچیده است، اما دادستانها میتوانند در صورتی که ثابت شود حملات نامتناسب یا عمدا علیه غیرنظامیان بوده، رسیدگی را آغاز کنند.
انتهای پیام/