وضعیت انسانی سودان؛ آوارگی و گرسنگی تا کشتار غیرنظامیان
ولکر تورک، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل پس از حضور ۵ روزه در سودان، جایی که به گفته او وقایعی از ظلم و ستم در مقابل چشمان در حال آشکار شدن است، در پایتخت کنیا به خبرنگاران توضیحاتی ارائه داد.
او از همه کسانی که نفوذی دارند، از جمله بازیگران منطقهای و بهویژه کسانی که سلاح تامین میکنند و از این جنگ سود اقتصادی میبرند خواست تا فورا برای پایان دادن به آن اقدام کنند.
تورک آخرینبار در نوامبر ۲۰۲۲ (آبان/آذر ۱۴۰۱) از سودان بازدید کرد.
کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل همچنین اظهار کرد که درحالی که جنگ بین نیروهای ارتش سودان (SAF) و نیروهای پشتیبانی سریع (RSF) کشور را به ورطهای با ابعاد غیرقابل تصور فرو برده است، که بر کل ملت و همه مردم آن تاثیر میگذارد، روح مبارزه برای صلح، عدالت و آزادی شکسته نشده است.
وی اضافه کرد: من در سودان شاهد آسیبهای ناشی از وحشیگری غیرقابل وصفی بودم که مردم متحمل شدهاند، اما همچنین شاهد تابآوری و مقاومت روح انسانی نیز بودم.
کمیسر عالی حقوق بشر به حملهها به زیرساختهای حیاتی غیرنظامی، مانند سد و نیروگاه برق آبی مروه که زمانی ۷۰ درصد از نیازهای برق سراسر کشور را تامین میکرد، اشاره کرد.
این زیرساختها بارها توسط پهپادهای نیروهای پشتیبانی سریع، از جمله در هفتههای اخیر، مورد اصابت قرار گرفتهاند. بهگفته کارشناسان، چنین حملههای نقض جدی هستند و میتوانند به منزله جنایتهای جنگی باشند.
او از هر ۲ طرف درگیر خواست تا حملههای غیرقابل تحمل را علیه اهداف غیرنظامی ضروری برای جمعیت غیرنظامی، از جمله بازارها، مراکز درمانی، مدارس و پناهگاهها متوقف کنند.
تورک همچنین با افرادی که از شهر محاصرهشده الفاشر در دارفور شمالی آواره شدهاند و اکنون در اردوگاه الفاد در حدود هزار و ۲۰۰ کیلومتری آنجا زندگی میکنند، دیدار کرد. در میان آنها یک کودک ۴ ساله بود که به دلیل بمباران شنوایی خود را از دست داد و یک کودک ۳ ساله که لبخند نمیزد.
او گفت: یک زن شاهد کشتهشدن همسر و تنها پسرش بود. او هنوز از غم و اندوه، تروما و گلولهای که در حین تلاش بیهوده برای محافظت از پسرش به شانهاش اصابت کرد، در بستر بیماری است.
تورک گفت که در سودان، بدن زنان و دختران به سلاح تبدیل شده است؛ خشونت جنسی بهعنوان سلاح جنگی، همچنین یک جنایت جنگی، مورد استفاده قرار میگیرد و این امر گسترده و نظاممند است.
کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل همچنین گزارشهایی را از کشتارهای گسترده دریافت کرد. او تاکید کرد که همه طرفهای درگیر مرتکب نقضهای فاحش و سوءاستفاده از قوانین بینالمللی حقوق بشر و نقض جدی قوانین بینالمللی بشردوستانه شدهاند، بهویژه زمانی که درگیریها برای کنترل مناطق جدید تشدید میشود.
او نگرانی عمیق خود را ابراز کرد که جنایتهای وحشیانهای که در الفاشر رخ داده است، در منطقه کردفان، جایی که درگیریها از اواخر اکتبر (مهر/آبان) شدت گرفته، در معرض خطر تکرار قرار دارد.
او در هشداری جدی گفت که این اتفاق در بحبوحه شرایط قحطی در شهر کادوگلی و خطر قحطی در جاهای دیگر، از جمله دیلینگ، رخ میدهد.
تورک از گسترش تجهیزات نظامی پیشرفته در سراسر سودان، به ویژه پهپادها، ابراز تاسف کرد و گفت: مایه تاسف است که مبالغ هنگفتی برای تهیه سلاحهای پیشرفتهتر هزینه میشود، بودجههایی که باید برای کاهش رنج مردم استفاده شوند.
نگرانی دیگر، نظامیسازی فزاینده جامعه توسط همه طرفهای درگیر، از جمله از طریق مسلح کردن غیرنظامیان و استخدام و استفاده از کودکان است. جامعه حقوق بشری و خبرنگاران نیز با محدودیتها یا هدف قرار گرفتن از طریق کمپینهای بدنامسازی مواجه هستند.
کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل سخنان خود را با درخواست از طرفهای درگیر برای حفاظت از غیرنظامیان و زیرساختهای غیرنظامی، تضمین عبور امن مردم برای خروج از مناطق درگیری و تضمین دسترسی بدون مانع برای تحویل کمکهای بشردوستانه به پایان رساند.
وی اضافه کرد: اقدامهایی مانند رفتار انسانی با بازداشتشدگان، رسیدگی به سرنوشت ناپدیدشدگان و آزادی غیرنظامیانی که به اتهام همکاری با طرف مقابل بازداشت شدهاند نیز از اولویتهای اصلی هستند.
تورک درخواستی را که در آخرین سفر خود به سودان مطرح کرده بود، تکرار کرد.
وی گفت: من از همه افراد درگیر میخواهم که مواضع تثبیتشده، بازیهای قدرت و منافع شخصی را کنار بگذارند و بر منافع مشترک مردم سودان تمرکز کنند. باز هم، من با این درخواست اینجا را ترک میکنم که حقوق بشر در ایجاد اعتماد و پایان دادن به این جنگ و ازسرگیری وظیفه دشوار ایجاد صلح پایدار، نقش محوری داشته باشد.
کمیسر عالی حقوق بشر سازمان اذعان کرد که این کار دشوار است، اما مطمئنا با انعطافپذیری و قدرت مردم سودان غیرممکن نیست.
انتهای پیام/