بقایی: باز شدن تنگه هرمز منوط به تامین شرایطی است/ تبادل پیامها درباره مذاکرات ادامه دارد
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه، دوشنبه، ۱۹ مرداد ۱۴۰۵ با حضور در نشست خبری به پرسشهای خبرنگاران رسانههای داخلی و خارجی درباره مهمترین تحولات عرصه سیاست خارجی پاسخ داد.
واکنش به تفاهمنامه سهجانبه امنیتی پاکستان، عربستان و ترکیه
بقایی درباره تفاهمنامه سهجانبه امنیتی پاکستان، عربستان و ترکیه، با اشاره به اینکه ایران کمابیش در جریان شکلگیری توافق قرار داشت، گفت: این تحول نشانه تغییر در ادراک کشورهای منطقه است؛ آنها با توجه به تحولات دو سه سال اخیر دریافتند که امنیت کالای خریدنی از مدعیان دروغ امنیت نیست؛ ایران همواره بر امنیت درونزا بدون تکیه بر بازیگران خارج از منطقه تاکید داشته است؛ کشورهای منطقه بعد از تحولات اکتبر ۲۰۲۳ و حملههای رژیم صهیونیستی به کشورهای منطقه بیش از پیش به این جمعبندی رسیدند که بزرگترین تهدید علیه ثبات و امنیت منطقه و جامعه جهانی، رژیم صهیونیستی است.
وی اضافه کرد: طرح موهوم اسرائیل بزرگ رسما حاکمیت ملی و تمامیت سرزمینی برخی از کشورهای منطقه را نشانه گرفته و تهدیدها و حملههای رژیم صهیونیستی به کشورهای منطقه نشاندهنده این درک است که کشورهای منطقه نمیتوانند به ادعای تامین امنیت از سوی آمریکا متکی باشند؛ در حقیقت آمریکا بهعنوان حامی رژیم صهیونیستی خودش بخشی از این مشکل است.
سخنگوی وزارت امور خارجه اظهار کرد: باید این تحول را از این زاویه ببینیم و بر این باوریم که امنیت در منطقه تفکیکناپذیر است و طرحهای جامع و شامل شانس کمک به تقویت امنیت در منطقه را دارد؛ ایران پیشگام تاکید بر سازوکارهای امنیتی مبانی بر همکاری کشورهای منطقه بوده است؛ طرحهای پیشین ارائهشده ایران وجود دارند و میتوانند بهروزرسانی شوند؛ با کشورهای منطقه در تماسیم و امیدواریم کشورها با توجه به تحولات سالهای اخیر بهترین تصمیم را برای امنیت منطقه اتخاذ کنند.
بقایی درباره اظهارات هاکان فیدان، وزیر خارجه ترکیه درباره این تفاهمنامه، اظهار کرد: دلیلی وجود ندارد که تفاهم کشورهای همسایه ترکیه و پاکستان و در عین حال عربستان که با ایران پیوندهای عمیق تاریخی و تمدنی دارند، نگرانی برای ما ایجاد کند؛ سابقه دوستی ما دیرپاست و این تحول نشانه مهمی است.
سخنگوی وزارت امور خارجه همچنین درباره امکان پیوستن کشورهای دیگر به پیمان مکه و موضع ایران در این رابطه، گفت: ایران پیشگام تاکید بر سازوکارهای امنیتی مبانی بر همکاری کشورهای منطقه بوده است؛ طرحهای پیشین ارائهشده ایران وجود دارند و می توانند بهروزرسانی شوند؛ ما با کشورهای منطقه در تماسیم و امیدواریم کشورها با توجه به تحولات سال های اخیر بهترین تصمیم را برای امنیت منطقه اتخاذ کنند.
وی درباره موضع تفاهم مکه در مورد شمولیت آن برای همه کشورهای مسلمان، گفت: باید از یمن و فلسطین اشغالی برای شرکت در این پیمان دعوت کنند.
همکاری وزارت امور خارجه و قوه قضاییه برای پیگیری حقوقی جنایتهای آمریکا و رژیم صهیونیستی
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسش میزان درباره تشکیل تیم مشترک حقوقی میان وزارت امور خارجه و قوه قضاییه برای پیگیری حقوقی جنایتهای آمریکا و رژیم صهیونیستی در جریان تجاوز علیه ایران، توضیح داد: مهمترین کاری که ما باید انجام دهیم تشکیل پرونده و صدور کیفرخواست برای عاملان و آمران جنایتهای ارتکابی در دو جنگ تحمیلی علیه جمهوری اسلامی ایران است؛ این کاری است که ما باید در سطح محاکم داخلی انجام دهیم چرا که طرح موضوع در محاکم و مراجع بینالمللی مستلزم این است که مراحل دادرسی در محاکم محل طی شده باشد.
وی تصریح کرد: از این جهت این اتفاقی که افتاد، به همکاری نزدیکتر میان وزارت امور خارجه و قوه قضاییه کمک خواهد کرد؛ هم در مسیر مستندسازی و هم در مسیر طرح موضوع در محاکم بینالمللی؛ موضوع مستندسازی موضوعی است که بهطور مداوم در حال انجام است.
بقایی گفت: سندی که اخیرا وزارت بهداشت درباره جنایت لامرد و استفاده از سلاحهای ممنوعه توسط آمریکا منتشر کرد خود یک سند مهم است و ما آن را به مراجع حقوق بشری و نهادهای ذیربط بینالمللی منعکس کردیم و قطعا این مسیر را با جدیت ادامه خواهیم داد.
پیگیری اقدام کویت در بستن مدرسه ایرانیان و بازداشت چهار شهروند ایرانی
سخنگوی وزارت امور خارجه درباره اقدام کویت در بستن مدرسه ایرانیان و بازداشت چهار شهروند ایرانی در این کشور، اظهار کرد: پیگیریهای ما درباره چهار شهروند ایرانی مستمر ادامه داشته است، اما دولت کویت بدون توجه به حقوق بینالملل دسترسی کنسولی به اتباعمان را نداده است؛ این درخواست ایران مشروع و قانونی است؛ کویت باید در رویکرد خود تجدیدنظر کرده و زمینه آزاد شدن شهروندان ما را فراهم کنند.
وی در ادامه تصریح کرد: بستن مدرسه ایرانیان انتقامجویی از معصومترین اقشار استفادهکننده از این مدرسه برای علمآموزی است؛ این اقدام قابل توجیه نیست و یک اقدام سیاسی است؛ سفارت ما در کویت پیگیر این موضوع است؛ انتظار ما از کویت این است که به جای فرافکنی از در اختیار قراردادن سرزمین خود به آمریکا برای تجاوز به ایران خودداری کنند.
توضیحات بقایی درباره کنوانسیون وضعیت حقوقی دریای خزر
بقایی در بخشی دیگر در مورد کنوانسیون وضعیت حقوقی دریای خزر و انتقادهایی مانند زمان ارسال آن به مجلس شورای اسلامی، توضیح داد: هر زمانی برای تصویب سند بینالمللی انتخاب شود، تحلیلها درباره آن رقم میخورد؛ این سند از سال ۱۳۹۷ در وزارت امور خارجه و دیگر نهادهای ذیصلاح بررسی شده است.
وی تاکید کرد: ایران در مورد منابع و مصالح ملی مطلقا مسامحه نمیکند؛ این سند پنج عضو دارد؛ چهار کشور آن را امضا کردند؛ تمایل بقیه اعضا برای لازم الاجراشدن آن درپی امضای همه اعضا کاملا طبیعی است؛ ما منافع خود را در نظر میگیریم و در هفت سال گذشته برای ارسال سند به مجلس به جمعبندی نرسیده بودیم.
سخنگوی وزارت امور خارجه تاکید کرد: ارتباط دادن این موضوع به جنگ تحمیلی خیلی وجهی ندارد؛ در نهایت طبق قانون اساسی تصمیم با مجلس شورای اسلامی است.
بقایی با بیان اینکه برخی از انتقادهای مطرحشده سادهانگارانه هستند، گفت: معاون حقوقی وزارت امور خارجه موضوع را تبیین کرد و توضیح داد؛ این موضوعی نیست که مخفیانه انجام شود؛ حق مردم است که درباره موضوعی که برای منافع ملی و امنیت کشور اهمیت دارد، آگاه باشند و بدانند؛ منتقدان متن کنوانسیون و سوابق آن را ببینند؛ برخی انتقادها مبنایی در سند و سابقه مذاکراتی مربوط ندارد؛ بهعنوان مثال، در سند درباره خط مبدا که مبنای تعیین سهم است، صحبتی نشده است و قرار است این امر در مذاکرات دوجانبه انجام شود؛ مذاکرات با برخی کشورهای عضو سند انجام شده است.
رئیسجمهور در نشست مجمع عمومی سازمان ملل حضور پیدا میکند؟
سخنگوی دستگاه دیپلماسی درباره سفر رئیسجمهور به نیویورک برای نشست مجمع عمومی سازمان ملل، اظهار کرد: تصمیم قطعی در این باره گرفته نشده است؛ ما همیشه از این فرصت برای تبیین مواضع استفاده کردیم و امسال هم در نظر داریم از این فرصت استفاده کنیم.
وی تاکید کرد که در فرصت مناسب در این باره اطلاعرسانی میکنیم.
آخرین جزئیات مذاکرات فنی و سیاسی ایران و عمان در مورد تنگه هرمز
بقایی در بخشی دیگر درباره مذاکرات فنی و سیاسی ایران و عمان در مورد تنگه هرمز، توضیح داد: تنگه هرمز به دلیل اختلاف نظر ایران و عمان بسته نشد، بلکه به دلیل تجاوز نظامی آمریکا و استفاده آن از این آبراه برای تجاوز بسته شد؛ مذاکرات ایران و عمان امری دوجانبه بین دو کشور ساحلی است.
وی اظهار کرد: هدف مشخص این مذاکرات توافق بر سر تعیین مسیر ایمن برای کشتیرانی است؛ باز شدن تنگه هرمز منوط به تامین شرایطی است که بر ایران توسط آمریکا تحمیل شده است؛ مادامی که محاصره دریایی و تجاوز آمریکا ادامه و دیگر نقضهای آمریکا تداوم داشته باشد، شرایط لازم برای امن بودن تنگه هرمز وجود نخواهد داشت.
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره دریافت هزینه خدمات در مذاکرات با عمان، با بیان اینکه ما در این مرحله درباره جزئیات بحث نمیکنیم، گفت: بحثها همچنان ادامه دارد؛ درباره نقشه تردد تفاهم حاصل شده است، اما در درباره بیانیه مشترک نکاتی وجود دارد؛ باید در نظر داشت که وقتی خدمات دریایی ارائه شود، قاعدتا باید مابه ازای آن دریافت شود.
بقایی در ادامه درباره مسیرهای شمالی - جنوبی تنگه هرمز، توضیح داد: در بند پنج یادداشت تفاهمی که آمریکا نقض کرد به روشنی نقش ایران اعلام شده بود و مدیریت آتی و تامین امنیت تنگه برعهده ایران بود؛ همچنان این موضوع به همان شکل انجام میشود و مسئولیت به عهده دولتهای ساحلی خواهد بود؛ ایران توانمندی لازم برای این کار ازجمله مینروبی را دارد؛ مسیر شمالی و جنوبی به مسیر تفاهمشده میان ایران و عمان بهعنوان مسیر امن تغییر میکند؛ هدف مذاکرات ایران و عمان رسیدن به مسیر میانه است که مسیری موقت خواهد بود تا تیاساس جدید مورد توافق قرار بگیرد.
وی همچنین درباره طرح موضوع امنیت دروانزا در مذاکرات ایران و عمان، اظهار کرد: ما در هر گفتوگو با عمان درباره ضرورت همکاری و ارتقای اعتماد بین کشورهای منطقه برای رسیدن به سازوکار امنیتی درونزا گفتوگو میکنیم؛ امیدواریم تحولات دو سال اخیر زمینه رفتن کشورها به این سمتوسو باشد.
تبادل پیامها با آمریکا از طریق واسطهها ادامه دارد
بقایی درباره وضعیت مذاکرات ایران و آمریکا و روند تصمیمگیری در کشور درباره این موضوع، تصریح کرد: روند تصمیمگیری مشخص است؛ هر مذاکرهای که وزارت امور خارجه انجام دهد، تحت نظر شورای عالی امنیت ملی است؛ فرایند هم کاملا گزارشدهی میشود و براساس دستورالعملهای بالادست اقدام میشود؛ در این رابطه هم فرقی نمیکند؛ تبادل پیام از طریق میانجیها درباره موضوعهای روز انجام میشود؛ گام بعدی ما به شرایط بستگی دارد؛ ما فعلا بر مذاکرات با عمان درباره تنگه هرمز متمرکز هستیم.
در مصاف با دشمن از همه داشتههای خود استفاده میکنیم
بقایی در پاسخ به پرسشی در مورد پاسخ اخیر به لفاظی توهینآمیز دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، گفت: ما در مصاف با دشمن از همه داشتهها و از گنجینه غنی و ادبی خود استفاده میکنیم؛ ما از رویکرد همیشگی خود عدول نکردیم؛ جورج برنارد شاو انگلیسی میگوید وقتی با خوک کشتی میگیرید، نباید انتظار داشته باشید که گلآلود نشوید؛ برخی مواقع این گلآلود شدن به ما تحمیل شده است.
ایران کشور نهادهاست
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره تغییرهای اخیر در شورای امنیت ملی، گفت: همه جهان در یک سال اخیر به عیان دید که ایران کشور نهادهاست و همین راز پیروزی ایران در شرایط پر چالش یک سال اخیر بود؛ تصمیمگیری و تصمیمسازی در ایران در مجموعه نهادها صورت میگیرد.
وضعیت پیگیری طرح مدیریت تردد در تنگه هرمز در مجلس
سخنگوی وزارت امور خارجه در بخشی دیگر درباره طرح مجلس برای مدیریت تردد در تنگه هرمز، اظهار کرد: نهادهای حاکمیتی ایران ازجمله وزارت امور خارجه کاملا با مجلس هماهنگ هستند؛ این طرح برای مدیریت تردد در تنگه هرمز در کمیسیونهای مجلس در حال پیگیری است.
وی تصریح کرد: وزیر امور خارجه صبح امروز جلسهای با کمیسیون امنیت ملی داشت و درباره طیف گستردهای از موضوعها رایزنی شد و همکاریها با مجلس در جریان است.
واکنش به گزارش ادعایی نیویورکتایمز در مورد شروط ایران برای احیای تفاهم اسلامآباد
بقایی در واکنش به گزارش ادعایی نیویورکتایمز در مورد شروط ایران برای احیای تفاهم اسلامآباد، گفت: این فضاسازی رسانهای با هدف سفیدشویی اصل موضوع است؛ دلیل اصلی بروز مشکل در تنگه هرمز آمریکا و رژیم صهیونیستی است و این تنگه تا نهم اسفند باز بود.
وی اظهار کرد: آمریکا کماکان با افتخار اعلام میکند که بندرهای ما را محاصره کرده و به کشتیهای ما متعرض میشود؛ در این شرایط آمریکا جایگاه حقوقی برای اعتراض به بسته بودن تنگه هرمر ندارد؛ آیا در این وضعیت کشتیرانی بینالمللی جرات عبور از تنگه را دارد، در حالی که آمریکا همچنان اقدامهای تجاوزکارانه خود را ادامه میدهد؟
سفر هیئت ایران به پاکستان؛ بخش طبیعی از روابط دو کشور همسایه
سخنگوی دستگاه دیپلماسی درباره اخبار مربوط به سفر هیئت ایران به پاکستان، توضیح داد: رفتوآمد بین دو کشور همسایه با روابط بسیار نزدیک و رو به توسعه بسیار طبیعی است؛ در چند روز گذشته وزیر صمت، وزیر علوم و وزیر کشور سفرهایی به پاکستان داشتند و درباره موضوعهای مربوط به وزارتخانههای خود رایزنی کردند.
وی اضافه کرد: دعوتنامهای برای سفر رئیس مجلس شورای اسلامی و وزیر امور خارجه به اسلامآباد واصل شد و هر وقت زمان مناسب باشد، سفر انجام میشود؛ این سفرها بخش طبیعی از روابط دو کشور همسایه است.
اگر اوکراین اقدام خود را جبران نکند، ما خودمان جبران میکنیم
بقایی درباره آخرین وضعیت پیگیریهای مربوط به اقدام اوکراین علیه کشتی تجاری ایران، گفت: ما خیلی سریع و قاطع مواضعمان را اعلام کردیم، بیانیه دادیم؛ کماکان هم معتقد هستیم که ما قانع نشدیم از ادعای طرف اوکراینی مبنی بر اینکه این اقدام غیرعمد بوده است؛ حرفشان را شنیدیم، ولی با توجه به اعتراف مقامهای ارشد اوکراینی مبنی بر اینکه چنین تعرضی صورت گرفته، حتما باید جبران بکنند؛ اگر آنها جبران نکنند، خودمان جبران خواهیم کرد.
روابط ایران و عراق در همه حوزهها ازجمله امنیت
بقایی درباره روابط امنیتی با عراق درپی حمله اخیر آمریکا و عربستان به این کشور، اظهار کرد: باید تلاش کنیم دورنمای روابط ایران و عراق در همه حوزهها ازجمله امنیت روشن باشد.
وی با بیان اینکه رایزنیهای دو کشور مستمر است، اضافه کرد: ما به تهدیدها و خطرهایی که مرزهای دو کشور را تهدید میکند آگاهیم؛ همیشه به مقامهای عراق و اقلیم کرستان عراق اعتماد داریم که اقدامهای لازم را انجام میدهند؛ روند همکاریها مثبت است و امیدواریم این فرایند براساس تفاهمنامه امنیتی موجود ارتقا یابد.
واکنش به اخبار مربوط به کاهش ذخایر موشکی آمریکا
سخنگوی وزارت امور خارجه درباره اخبار مربوط به کاهش ذخایر موشکی آمریکا، گفت: ما به هیچ گزارشی چه مثبت و چه منفی درباره توانمندی آمریکا اعتبار نمیدهیم.
وی تاکید کرد: برای ما موضوع مهم، حفظ آمادگی خودمان در بالاترین سطح است؛ در اینکه آمریکا دچار فرسایش نظامی اخلاقی و اعتباری شده است، تردیدی وجود ندارد.
آخرین وضعیت پیگیری حقابه ایران
بقایی در بخشی دیگر درباره حقابه ایران، توضیح داد: موضوع آب از موضوعهای ثابت مذاکرات ما با طرف افغانستانی بوده است.
وی با بیان اینکه پیشرفتهایی هم در سال آبی اخیر داشتیم، اضافه کرد: موضوع فقط بحث فنی نیست؛ این موضوع برای ما بسیار اهمیت دارد.
پیگیری حقوقی بمباران لامرد و استفاده از بمبهای جدید توسط آمریکا
سخنگوی دستگاه دیپلماسی درباره پیگیری حقوقی بمباران لامرد و گزارشهای مربوط به استفاده از فسفر و بمبهای جدید توسط آمریکا در این جنایت، اظهار کرد: در جریان پنج ماه اخیر سه اسم میناب، لامرد و قشم برجسته شد؛ این سه اسم ما را نباید از هزاران جنایت جنگی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران غافل کند؛ ما همه موارد را مستندسازی میکنیم.
وی اظهار کرد: هر روز ابعاد جدیدی از جنایت لامرد آشکار میشود؛ استفاده از فسفر در بمباران لامرد به موضوع مهمات خوشهای مورد استفاده اضافه میشود؛ ما موضوع را به مراجع بینالمللی اعلام کردیم و آن را پیگیری میکنیم تا جهان با وحشیگری متجاوزان به ایران بهتر آشنا شوند.
دیپلماسی بخشی از نبرد ما برای صیانت از منافع ملی است
بقایی درباره نقش دیپلماسی برای رفع محاصره دریایی آمریکا علیه ایران، تصریح کرد: مگر ابتدا که آمریکا تصمیم به تجاوز نظامی گرفت به سراغ دیپلماسی رفت؛ دیپلماسی بخشی از نبرد ما برای صیانت از منافع ملی است.
وی تصریح کرد: محاصره دریایی با دیپلماسی رفع نمیشود؛ حتما باید با اقتدار نظامی به همراه دیپلماسی مانع محاصره دریایی شویم؛ این کاری است که انجام میشود.
مشتی از خروار ادعاهای بیاساس رژیم صهیونیستی علیه ایران
بقایی درباره ادعای اخیر مقام رژیم صهیونیستی درمورد سلا هستهای ایران، گفت: این موردی روشن از تولید دروغ و مصرف آن است؛ نخستوزیر رژیم صهیونیستی براساس یک دروغ موضعگیری کرد و این مشت نمونه خروار است؛ ادعاهای رژیم صهیونیستی درباره ایران ازجمله اتهام داشتن سلاح هستهای بر این مبنا است.
نمیتوان به قول و قرارهای رژیم صهیونیستی بها داد
بقایی درباره رد طرح صلح ادعایی غزه توسط رژیم صهیونیستی هم گفت: این را باید ترامپ پاسخ دهد؛ ما همان موقع تاکید کردیم که نمیتوان به قول و قرارهای رژیم صهیونیستی بها داد و این موضعگیری اخیر رژیم صهیونیستی، موضع ما را تایید کرد.
- بیشتر بخوانید:
- بقایی: مذاکرهای در حال حاضر با آمریکا نداریم/ مذاکرات با عمان درباره تردد ایمن کشتیرانی از تنگه هرمز در جریان است
- بقایی: هیچ مذاکرهای با آمریکاییها نداریم/ اقدام اوکراین بیپاسخ نمیماند/ هشدار به برخی از کشورهای منطقه و جزئیات مذاکرات ایران و عمان درباره تنگه هرمز
انتهای پیام/
