چه کسانی نمی‌توانند در اموال خود تصرف کنند

 

برابر ماده ۱۲۰۷ قانون مدنی اشخاص ذيل محجور و از تصرف در اموال و حقوق مالي خود ممنوع هستند: صغار، اشخاص غيررشيد، مجانين.
برابر ماده ۱۲۰۸ همان قانون غيررشيد كسي است كه تصرفات او در اموال و حقوق مالي خود عقلائي نباشد.
همچنین برابر ماده ۱۲۱۰ قانون مذکور، هیچکس را نمی توان بعد از رسیدن به سن بلوغ به عنوان جنون یا عدم رشد محجور نمود مگر آن که عدم رشد یا جنون او ثابت شده باشد.
تبصره یک این ماده نیز سن بلوغ در پسر را پانزده سال تمام قمری و در دختر نه سال تمام قمری اعلام کرده است.
از طرف دیگر مطابق تبصره ۲ همان ماده اموال صغیری را که بالغ شده در صورتی می توان به او داد که رشد او ثابت شده باشد. (اصلاحی مطابق قانون اصلاح موادی از قانون مدنی مصوب ۱۳۷۰).
برابر ماده 1217 قانون مذکور نیز، اداره اموال صغار و مجانين و اشخاص غيررشيد به عهده ولي يا قيم آنان است.
منظور از ولی، پدر و ‌پدر بزرگ ( ولی قهری) است که در عیاب پدر بر صغیر ولایت دارد. 
ضمناً برابر ماده ۱۲۱۸ قانون مدنی نیز براي اشخاص ذيل نصب قيم مي شود:
1 - براي صغاري كه ولي خاص ندارند (پدر و‌پدر بزرگ).
2 - براي مجانين و اشخاص غيررشيد كه جنون يا عدم رشد آنها متصل به زمان صغر آنها بوده و ولي خاص نداشته باشند.
3 - براي مجانين و اشخاص غيررشيد كه جنون يا عدم رشد آنها متصل به زمان صغر آنها نباشد.