جنایت‌های جنگی رژیم صهیونیستی در غزه از نگاه قوانین بین‌المللی؛ حمله به غیرنظامیان تا مجازات دسته‌جمعی و آوارگی اجباری

خبرگزاری میزان - «کریم خان»، دادستان دیوان کیفری بین‌المللی، به‌تازگی طی یک کنفرانس خبری در قاهره، پایتخت مصر، گفت که رژیم صهیونیستی باید «تلاش‌های قابل‌توجهی» انجام دهد تا اطمینان حاصل شود که غیرنظامیان غذا، دارو و تجهیزات اولیه را دریافت می‌کنند.

در یک بیانیه ویدئویی که از سوی کریم خان منتشر شده، وی هشدار داد: کاهش این حقوق می‌تواند به «مسئولیت کیفری» بر‌اساس اساسنامه رم منجر شود.

دادستان دیوان کیفری بین‌المللی در این ویدئو از گذرگاه مرزی رفح با مصر، گفت: نباید هیچ مانعی برای ارسال کمک‌های بشردوستانه به کودکان، زنان و مردان و غیرنظامیان وجود داشته باشد.

کریم خان، افزود: ساکنان غزه بی‌گناه هستند، آن‌ها طبق قوانین بین‌المللی بشردوستانه حقوقی دارند؛ این حقوق بخشی از کنوانسیون‌های ژنو هستند و زمانی که این حقوق تحت اساسنامه رم محدود شده باشند، حتی مسئولیت کیفری را نیز به همراه دارند.

این مقام ارشد دیوان کیفری بین‌المللی همچنین ابراز امیدواری کرد تا زمانی که در منطقه است از نوار غزه و اراضی اشغالی بازدید کند، زیرا دفتر دادستانی دیوان کیفری بین‌المللی مصمم است مطمئن شود از این حقوق در هر کجا و هر زمانی که صلاحیت داشته باشد، دفاع کند.

همزمان با تجاوزهای اخیر رژیم صهیونیستی در ۴ هفته اخیر، تدارکات کمکی در غزه به حداقل رسیده است؛ مدت کوتاهی پس از آن، رژیم صهیونیستی این منطقه را محاصره کامل و برق، آب و مواد غذایی ساکنان آن را قطع کرد. 

کریم خان در بازدید از گذرگاه مرزی رفح بین مصر و نوار غزه، همچنین هشدار داد که ممانعت از دسترسی به کمک‌های بشردوستانه می‌تواند جنایت جنگی محسوب شود.

دادستان دیوان کیفری بین‌المللی، گفت که دفتر او «تحقیقات فعالی» در مورد هر جنایتی که در خاک فلسطین روی داده است انجام خواهد داد.

قوانین بشردوستانه بین‌المللی چگونه درباره غزه کاربرد دارند؟

بحث‌های زیادی چه از سوی کارشناسان و چه غیرمتخصصان، در مورد حقوق بشردوستانه بین‌المللی (IHL)، قانون حاکم بر درگیری‌های مسلحانه و اشغال نظامی و کاربرد آن درباره وضعیت کنونی نوار غزه وجود دارد.

با افزایش این بحث‌ها، درک تعریف حقوقی اصطلاحاتی مانند جنایت جنگی و معنای آن‌ها در قانون مهم است.

حقوق بین‌الملل حقوق بشری، یا قوانین جنگ، سالیان بسیاری است که به شکلی وجود داشته، اما نسخه مدرن آن در کنوانسیون‌های ژنو ۱۹۴۹، در کنار سایر معاهدات و حقوق بین‌الملل عرفی بیان شده است.

این قوانین، دولت‌ها و همچنین گروه‌های مسلح غیردولتی را ملزم می‌کند، حتی اگر نمی‌توانند به طور رسمی، اما به نوعی این معاهدات را تصویب کنند.

قواعد حقوقی غیر متقابل هستند، به این معنی که صرف نظر از آنچه طرف مقابل انجام داده است، اعمال می‌شود؛ نقض -مانند هدف قرار دادن عمدی غیرنظامیان یا اعمال مجازات دسته‌جمعی - هرگز نباید با ادعای اینکه طرف دیگری مرتکب تخلف شده است، یا عدم تعادل قدرت یا سایر بی‌عدالتی‌ها توجیه شود.

قوانین جنگ تنها در موقعیت‌های خاص اعمال می‌شود، به‌ویژه در طول درگیری مسلحانه یا اشغال اما سایر قوانین مانند حقوق بین‌الملل حقوق بشر، همیشه اعمال می‌شود و بر وظایف همه دولت‌ها برای حمایت از حقوق مردم در قلمروی که صلاحیت یا درجه‌ای از کنترل دارند، حاکم است.

حقوق بین‌الملل بشردوستانه بر انجام خصومت‌ها حاکم است و از قوانین حاکم بر تصمیم به استفاده از زور متمایز است. قانونی بودن تصمیم به استفاده از زور هر چه باشد، همه طرف‌ها باید از حقوق بین‌الملل حقوق بشر تبعیت کنند.

این مجموعه قانون همچنین زمانی بر اشغالگری حاکم است که یک کشور بدون رضایت، کنترل مؤثری بر سرزمینی داشته باشد که هیچ عنوان حاکمیتی بر آن ندارد، مانند اشغال سرزمین فلسطین از سوی رژیم صهیونیستی.

صرف نظر از اینکه چه تعداد ادعا در مورد الحاق دارد، براساس حقوق بین‌الملل حقوق بشر، دولت اشغالگر حاکمیتی بر سرزمین اشغالی به دست نمی‌آورد و باید رفتار انسانی با مردم را تضمین کند و نیاز‌های اولیه آن‌ها از جمله غذا و مراقبت‌های پزشکی را تامین کند.

قوانین اساسی جنگ

قانون اساسی حقوق بین‌الملل بشردوستانه در مناقشه این است که همه طرف‌ها باید همیشه بین جنگجویان و غیرنظامیان تمایز قائل شوند؛ غیرنظامیان و اماکن غیرنظامی هرگز نباید هدف حمله قرار گیرند. 

ادعای اینکه غیرنظامیان هدف حمله نیستند، به سادگی کافی نیست؛ حقوق بین‌الملل بشردوستانه ایجاب می‌کند که طرف‌های درگیر باید تمام اقدامات احتیاطی ممکن را برای به حداقل رساندن آسیب به غیرنظامیان و اهداف غیرنظامی انجام دهند.

در مورد حمله‌ای که ممکن است بر جمعیت غیرنظامی تأثیر بگذارد، قوانین جنگ طرف‌ها را ملزم می‌کند که «هشدار اولیه مؤثر» بدهند، مگر اینکه شرایط اجازه آن را ندهد. اینکه چه چیزی موثر است بستگی به شرایط دارد و اگر غیرنظامیان نتوانند به منطقه امن‌تر بروند، هشدار مؤثر نخواهد بود.

با این حال، دادن اخطار، طرفین را از الزام حفاظت از غیرنظامیان مبرا نمی‌کند؛ غیرنظامیانی که پس از یک هشدار تخلیه نمی‌شوند همچنان محافظت می‌شوند، آن‌ها هنوز نباید هدف قرار گیرند و مهاجمان باید تمام اقدامات ممکن را برای محافظت از آن‌ها انجام دهند.

بیانیه‌هایی که هشدار واقعی نیستند، اما با هدف استفاده از تهدید خشونت برای گسترش وحشت در میان مردم - مانند اجبار آن‌ها به ترک - استفاده می‌شوند نیز ممنوع هستند.

اشغالگری رژیم صهیونیستی از منظر قوانین بین المللی 

رژیم صهیونیستی از سال ۱۹۶۷ کرانه باختری از جمله قدس اشغالی و غزه را که در مجموع سرزمین اشغالی فلسطین تشکیل می‌دهند، اشغال کرده است.

برخلاف ادعای رژیم صهیونیستی، خروج نیرو‌های زمینی این رژیم از غزه در سال ۲۰۰۵ به اشغال غزه پایان نداد؛ به این دلیل که از آن زمان رژیم صهیونیستی کنترل موثری بر غزه، از جمله آب‌های سرزمینی و حریم هوایی آن، جابه‌جایی افراد و کالاها، به جز در مرز غزه با مصر و زیرساخت‌هایی که غزه بر آن تکیه دارد، حفظ کرده و این امر نوار غزه را به یک زندان باز تبدیل کرده است.

بر‌اساس حقوق بین‌الملل حقوق بشر، رژیم صهیونیستی به عنوان قدرت اشغالگر موظف است اطمینان حاصل کند که نیاز‌های اولیه مردم غزه مانند غذا و آب برآورده می‌شود. قوانین بین‌المللی حقوق بشر همچنین بر وظایف قانونی مقامات صهیونیست در قبال جمعیت فلسطین اشغالی، به‌ویژه با توجه به مدت طولانی اشغال، نظارت می‌کند.

جنایت‌های جنگی رژیم صهیونیستی

جنایت جنگی نقض جدی قوانین جنگی است که از سوی افرادی با قصد مجرمانه، یعنی عمدی یا با بی‌ملاحظگی انجام می‌شود؛ جنایت جنگی شامل حمله عمدی به غیرنظامیان و مجازات دسته‌جمعی است.

حملات هوایی و حملات موشکی رژیم صهیونیستی که غیرنظامیان را هدف قرار می‌دهند یا بدون تبعیض صورت می‌گیرند، قوانین جنگ را نقض می‌کند و اگر با نیت جنایتکارانه انجام شوند، جنایت جنگی محسوب می‌شود.

طرفی که مرتکب جنایت جنگی می‌شود، مسئولیت کیفری دارد، همان‌طور افرادی که مسئول دستور دادن، کمک یا تسهیل جنایت جنگی هستند.

فرماندهان و سران غیرنظامی در صورتی که از جنایاتی که زیردستان آن‌ها مرتکب شده‌اند اطلاع داشته و یا باید اطلاع می‌داشتند و نتوانستند به اندازه کافی از جنایت جلوگیری کنند یا مسئولین را مجازات کنند، ممکن است طبق اصل مسئولیت فرماندهی، مسئولیت کیفری داشته باشند.

طی بیش از ۲۰ روز گذشته، جنایت‌های جنگی متعددی در نوار غزه روی داده و این روند همچنان ادامه دارد.

کشتار عمدی غیرنظامیان جنایت جنگی است؛ رژیم صهیونیستی به طور مداوم نوار پرجمعیت غزه را که محل سکونت ۲.۳ میلیون نفر است، بمباران کرده و در برخی موارد، بمب‌ها کل ساختمان‌ها و حتی بخش‌های وسیعی از محله‌ها را به آوار تبدیل کرده‌ است.

نظامیان صهیونیست در محله‌های پرجمعیت از فسفر سفید استفاده کرده‌اند؛ ماده‌ای شیمیایی که در تماس با اکسیژن مشتعل می‌شود و باعث سوختگی‌های وحشتناک و شدید می‌شود. فسفر سفید می‌تواند تا استخوان فرد را بسوزاند و سوختگی ۱۰ درصد از بدن انسان اغلب کشنده است.

رژیم صهیونیستی همچنین با قطع غذا، آب، برق و سوخت درگیر مجازات دسته‌جمعی مردم غزه بوده است؛ این یک جنایت جنگی است، همانطور که عمدا مانع از رسیدن کمک‌های بشردوستانه به غیرنظامیان نیازمند می‌شود.

در طول دور‌های قبلی خصومت‌ها، از جمله در سال ۲۰۲۱، نهاد‌های مختلف نقض جدی قوانین جنگ از سوی نظامیان رژیم صهیونیستی را مستند کرده‌اند.

همچنین نگرانی در مورد دستور رژیم صهیونیستی برای جابجایی بسیاری از جمعیت غیرنظامی غزه وجود دارد، که تنها در صورت نیاز به دلایل امنیتی غیرنظامیان یا دلایل ضروری نظامی مجاز است؛ جمعیت غیرنظامی باید بتوانند هر چه زودتر بازگردند و آوارگی دائمی یک جنایت است.

انتهای پیام/