آغاز به کار مشاوران دادگاه‌های اطفال و نوجوانان/ قضات این دادگاه باید حداقل 5 سال سابقه قضایی داشته باشند

به گزارش گروه حقوقی و قضایی ، به نقل از روابط عمومی و ارتباطات دادگستری کل استان تهران، همزمان با اجرایی شدن قانون آیین دادرسی کیفری جدید، جلسه توجیهی مشاوران دادگاه‌های اطفال و نوجوانان با حضور غلامحسین اسماعیلی رییس کل دادگستری استان تهران در محل سالن ولایت واقع در مجتمع قضایی امام خمینی (ره) برگزار شد.

رئیس کل دادگستری استان تهران در این نشست ضمن تبریک حلول ماه مبارک رمضان، ماه ضیافت الهی اظهار داشت: خدا را شاکریم که بار دیگر توفیق درک این ماه را به ما عطا فرمود و لیاقت درک لیالی قدر را نیز از محضرش طلب می‌کنیم و از حضور ارزشمند برادران و خواهرانی که انشاالله  به عنوان مشاور در اجرای ماده 410 قانون آیین دادرسی کیفری جدید در دادگاه های اطفال و نوجوانان انجام وظیفه خواهند کرد، صمیمانه سپاسگزارم.

وی ادامه داد: تقارن این جلسه با ماه مبارک و همچنین آغاز هفته قوه قضاییه و شروع تحولی عظیم در نظام قضایی کشور با اجرای قانون جدید آیین دادرسی کیفری را باید به فال نیک گرفت و تشکیل این جلسه در واقع نشانگر اهتمام ویژه دستگاه قضا به حقوق اطفال و نوجوانان است.

اسماعیلی ضمن یاد و خاطره شهدای هفتم تیر، شهدای هشت سال دفاع مقدس و بویژه غواصان شهیدی که با بازگشت قهرمانانه آنان به ایران اسلامی بار دیگر روحی تازه در کالبد جامعه دمیده شد، تصریح کرد: به روح شهید بزرگوار چمران عزیز که این روزها سالگرد شهادت اوست درود می‌فرستیم و نیز گرامی می‌داریم یاد شهید گرانقدر بهشتی (ره) که هم معمار دستگاه قضایی جمهوری اسلامی ایران است و هم معمار نظام حکومتی ما، نقشی که این شهید والامقام در عدلیه و تدوین قانون اساسی ایفا کرد و چارجوب یک نظام حکومتی اسلامی را بنیان گذاشت، نقشی فراموش ناشدنی است.

رئیس کل دادگستری استان تهران گفت:  درود و صلوات می‌فرستیم به روح پاک و مطهر حضرت امام راحل (ره) بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران و آرزوی توفیق برای همه خدمتگذاران به نظام مقدسمان بویژه رهبر معظم انقلاب (حفظه ا... تعالی) دارم. 

وی در ادامه افزود: انقلاب اسلامی که امام عظیم‌الشان، بنیان نهاد و مردم فهیم، آگاه، مسلمان و عدالت جوی ایران اسلامی نیز ایشان را همراهی کردند، در نهایت به پیروزی رسید و تحولات شگرفی در این کشور کهن ایجاد کرد اما در میان این تحولات، تحولات مربوط به نظام قضایی کشور از جایگاه ویژه ای برخوردار است و با نظام قضایی سایر کشورها کاملا متفاوت است، چرا که بیشترین احکام اسلام عزیز در قوه قضاییه بروز و ظهور پیدا می‌کند.

اسماعیلی تصریح کرد: پیروزی انقلاب اسلامی تمام شالوده کار قضایی اعم از ساختارها، قوانین و مقررات، سخت‌افزار و نرم‌افزار، شرایط تصدی منصب قضا، چگونگی دادرسی و ... را به صورت بنیادین دگرگون ساخت، از جمله آثار این تحول شگرف دگرگونی عمیق در نظام قضایی مربوط به اطفال و نوجوانان با الهام از احکام نورانی اسلام است.

وی گفت: البته مایه تاسف است بسیاری از داعیه‌داران حقوق بشر به ویژه در عرصه کودک و نوجوانان در برابر کودک‌کشی‌های رژیم منفور صهیونیستی سکوت می‌کنند، در قبال کودک‌کشی آل سعود دم بر نمی‌آورند و حتی انواع و اقسام تجهیزات مدرن نظامی را در اختیارشان قرار می‌دهند، اما نظام اسلامی ایران را به ناحق و ناجوانمردانه مورد اتهام قرار می‎دهند.

رئیس کل دادگستری استان تهران خاطرنشان کرد: ما مفتخریم که دین مبین اسلام برای حقوق کودک از همان آغاز، شان و جایگاه ویژه‌ای قائل شده است. حتی در خصوص تشکیل بنیان زندگی خانوادگی، انتخاب همسر و ... توصیه‌ها و ملاک‌های مهمی را مدنظر قرار داده و این موضوع در بسیاری از آموزه‌های دینی و نیز سیره بزرگان ما کاملا مشهود است.

اسماعیلی ادامه داد: بحث کودک و نوجوان به نحوی امروزه در مغرب زمین مطرح است که گویا به یافته جدیدی رسیده‌اند در حالیکه قرنها پیش همه این موارد آنهم در سطح متعالی آن در دستورات آیین مقدس اسلام ذکر شده است و علاوه بر آن برای کسانی که در امر رشد و بالندگی کودک و نوجوان زحمت کشیده و تلاش می‌کنند نیز حساب ویژه‌ای بازکرده است.

وی با ذکر مثالی افزود: به عنوان مثال پیامبر اسلام (ص) در زمینه تربیت اطفال می‌فرمایند: کسی که عهده‌دار تربیت طفلی شود که در اثر این تربیت، طفل مذکور لااله الاالله بگوید و خداشناس شود خداوند برای او پاداش درنظر می‌گیرد و خداوند به واسطه این خدمت ارزشمند از این شخص حسابرسی نخواهد کرد. البته مطابق با این روایت باید توجه کنیم که مسیر تربیت در این خصوص، حتما تربیت اسلامی و الهی باشد، بنابراین ما در تربیت و روانشناسی خودمان و به اهتمامی که در تربیت کودکان و نوجوانان قائل هستیم، لازم است محوریت نظام اسلامی همیشه مدنظر باشد. 

رئیس کل دادگستری استان تهران گفت: در سال‌های اخیر در قوانین موضوعه اعم از شکلی و ماهوی مقررات بسیار خوب و مترقی از ناحیه قوه قضاییه تدوین و به تصویب مجلس شورای اسلامی به و تایید شورای نگهبان رسیده است . از جمله این قوانین، قانون مجازات اسلامی جدید است که از سال 1392 لازم الاجرا گشته و مهم تر از آن قانون آیین دادرسی کیفری جدید که از اول تیرماه سال جاری لازم الاجرا شد.

وی ادامه داد: این امر یک دگرگونی عظیم در فرآیند دادرسی به پرونده های کیفری در نظام قضایی جمهوری اسلامی ایران به شمار می‌رود و تحولی در سیستم و وضعیت دادگاه های عمومی و انقلاب برجا می‌گزارد و دادگاه‌های عمومی مطابق با یک تقسیم بندی جدید به دادگاه‌های حقوقی و جزایی تقسیم می‌شوند و محاکم جزایی خود به کیفری 1 و 2 و نیز دادگاه‌های اطفال و نوجوانان تقسیم می‌گردند و دادگاه‌های اطفال، طبق قانون جدید آیین دادرسی کیفری مستقل از محاکم جزایی شده و راساً به پرونده‌های این حوزه رسیدگی خواهند کرد.

اسماعیلی گفت: البته در کنار این دادگاه‌ها، قانون مذکور، دادسرای ویژه اطفال را نیز پیش‌بینی کرده که مراتب در ماده 285 همین قانون به صراحت آمده است. در قانون جدید به جهت ویژگی‌های خاص دادگاه اطفال، برای قضات نیز شرایط ویژه ای در نظر گرفته شده است.

وی با ذکر مثالی گفت: به عنوان مثال اینکه قاضی باید حداقل 5 سال سابقه قضایی داشته باشد این دادگاه با حضور دو مشاور تشکیل جلسه میدهد مشاورینی که در حوزه‌های مختلف تربیتی شامل روانشناسی، جامعه شناسی و جرم‌شناسی از میان فرهنگیان، شاغلین، بازنشستگان و افراد صاحب نظر در این حوزه که بتوانند موثر باشند. 

رئیس کل دادگستری استان تهران تصریح کرد: کسی که به سن بلوغ شرعی نرسیده، اعم از دختر و پسر مبری از مسئولیت کیفری است اما قانون بعد از بلوغ شرعی و تا 18 سال را متفاوت برشمرده است. این مجموعه 3 گروه سنی 9 تا 12 سال ،12 تا 15 سال و 15 تا 18 سال تقسیم شده که دادرسی و اقدامات تامینی و تربیتی در نظر گرفته شده برای هر گروه سنی متفاوت است، مثلا افراد زیر 15 سال باید مستقیما به دادگاه بیایند و دادگاه راساً وظیفه دادسرا و ضابطین را انجام می‌دهد.

وی گفت: این امر به جهت حمایت از کودک است به همین جهت قضات دادگاه‌های اطفال جزء قضات برجسته و با سابقه طولانی هستند و آشنایی کامل به مباحث حقوقی در همه زمینه‌ها به ویژه اطفال دارند و ما نیز در مقام انتخاب قضات، این موضوع را دقیقا لحاظ کرده‌ایم.   

اسماعیلی ضمن تبیین جایگاه خطیر مشاوران در دادگاه اطفال اظهار داشت: قانون‌گذار حساسیت خاصی به خرج داده و بیان داشته که مثلا اگر متهم دختر بود حتما یکی از مشاوران نیز زن باشد و نظیر این مطلب در کمتر جایی در قانون مدنظر قرار گرفته است. مثال دیگر اینکه در افراد بزرگسال تکرار جرم از عوامل مشدده به شمار می رود در حالیکه این امر در خصوص اطفال اجرا نمی گردد و جرایم ارتکابی زیر 18 سال به عنوان سوء سابقه محسوب نمی‌شود.

وی ادامه داد: الحمدالله قانون آیین دادرسی کیفری جدید از امروز لازم الاجرا شده است از همه شما بزرگواران کمک می‌خواهیم تا نقش مهم خود را در محاکم اطفال و نوجوانان که در قانون مورد تاکید قرار گرفته با استمداد از الطاف الهی بخوبی ایفا کند، اصلاحیه قانون نیز به تایید شورای نگهبان رسیده و با خود قانون اجرایی می‌شود.

اسماعیلی در گپایان گفت: البته این از هنرهای قوه قضاییه است که علی‌رغم همه مشکلات موجود در ابعاد مختلف نسبت به اجرایی شدن قانون، مبادرت می‌کند و ما نیز به عنوان بخشی از دستگاه قضا با تمام توان و مقدورات موجود، در این راستا تلاش خواهیم کرد. 

گفتنی است؛ در این جلسه آقایان محمدی قائم مقام دادگستری استان تهران و همچنین آدابی معاون نظارت و بازرسی نیز حضور داشتند.