تحلیل انتخابات کنگره آمریکا؛ بررسی سناریوها درباره وضعیت سیاسی ترامپ و جمهوریخواهان
آمریکاییها روز ۳ نوامبر (۱۲ آبان) به پای صندوقهای رای میروند تا تعیین میکنند که کدام حزب در نیمه دوم دوره ریاستجمهوری دونالد ترامپ، رئیسجمهور این کشور کنترل کنگره را در دست خواهد داشت.
در این انتخابات حدود ۲۱۰ میلیون رأیدهنده ثبتنامشده تصمیم خواهند گرفت که دونالد ترامپ در ادامه دوران ریاستجمهوری خود، از چه میزان قدرت برخوردار باشد.
در همین رابطه سیدرضا میرطاهر، کارشناس مسائل بینالملل در گفتوگو با میزان به تشریح فضای انتخاباتی آمریکا و سناریوهای پیش رو در این کشور پرداخت.
فضای انتخاباتی آمریکا و برآورد نظرسنجیها درباره شکست جمهوریخواهان
میرطاهر، با اشاره به اینکه انتخابات میاندورهای نوامبر ۲۰۲۶ بسیار نزدیک شده و رقابتهای بسیار فشردهای میان حزب جمهوریخواه و حزب دموکرات جریان دارد و البته نامزدهای مستقل نیز در انتخابات کنگره حضور دارند، گفت: طبق آخرین آمارها و نظرسنجیهایی که انجام شده، حزب دموکرات پیشتاز است، بهویژه براساس نظرسنجی شبکه سی انان، پیشبینی میشود که در انتخابات آتی، دموکراتها ۲۳۷ کرسی و جمهوریخواهان ۱۹۸ کرسی را در مجلس نمایندگان به دست آورند و به این ترتیب، حزب جمهوریخواه اکثریت خود را در مجلس نمایندگان از دست خواهد داد.
کارشناس مسائل بینالملل بیان کرد: درباره مجلس سنا نیز که ۳۵ کرسی آن در این انتخابات به رأی گذاشته میشود، نظرسنجیها حاکی از آن است که در مجموع، دموکراتها خواهند توانست ۵۲ کرسی سنا را به دست آورند و جمهوریخواهان ۴۸ کرسی را تصاحب کنند؛ اگر این امر به وقوع بپیوندد، جمهوریخواهان در مجلس سنا نیز اکثریت را از دست خواهند داد و این شکست بسیار بزرگی برای حزب جمهوریخواه طی دو دهه اخیر به شمار میرود.
انگشت اتهامها به سمت ترامپ نشانه میرود
وی عنوان کرد: درباره مقصر اصلی این شکست احتمالی، تمام انگشتاتهامها به سمت دونالد ترامپ و سیاستها و اقدامات نادرست او نشانه رفته است که زمینه نارضایتی شدید را از جمهوریخواهان را در سطح کلی آمریکا فراهم کرده است.
میرطاهر، اظهار کرد: به نظر میرسد پیش از قطعی شدن شکست احتمالی جمهوریخواهان، ترامپ احتمالا اقداماتی را برای انحراف توجه مردم آمریکا از این ناکامی و کسب یک پیروزی نمادین انجام خواهد داد که محتملترین آن، تجاوز نظامی احتمالی مجدد به ایران خواهد بود.
کارشناس مسائل بینالملل افزد: اما در مورد اینکه چرا در صحنه سیاست داخلی آمریکا کفه ترازو اینگونه به ضرر جمهوریخواهان برگشته است، دلایل چندی قابل ذکر است؛ در وهله نخست، با روی کار آمدن مجدد دونالد ترامپ در سال ۲۰۲۵، وی سیاستهای دوره اول ریاستجمهوری خود را دنبال کرد؛ بهویژه در زمینه مقابله با پدیده مهاجرت در داخل آمریکا. سیاستهای ضد مهاجرتی ترامپ از یکسو و اقدامات بسیار سختگیرانهاش، هرچند توانست قشر سفیدپوست جامعه آمریکا را خشنود کند، اما مهاجران، لاتینتبارها و سیاهپوستان آمریکا را در کنار بخش بزرگی از جمعیت مهاجر ناراضی کرد و طبیعتاً اینگونه اقدامات با مخالفت شدید دموکراتها مواجه شد.
وی با اشاره به اینکه بحث کاهش شدید هزینههای بهداشتی، درمانی و تأمین اجتماعی در آمریکا مطرح است که دونالد ترامپ آن را در راستای همان سیاستهای دوره اول خود ادامه داد، تصریح کرد: دونالد ترامپ و جمهوریخواهان از بزرگترین مخالفان طرح چند تریلیون دلاری «اوباماکر» بودند؛ طرحی که باراک اوباما، رئیسجمهور پیشین آمریکا آن را به تصویب رسانده بود؛ جمهوریخواهان بهطور کلی و ترامپ بهطور ویژه، آن را بهشدت مضر تلقی کرده و خواستار لغو این طرح بودند و ترامپ در دوره دوم ریاستجمهوری خود عملا اقدامات بسیاری را در راستای مبارزه با این طرح دنبال کرد.
پیامدهای تجاوز نظامی به ایران برای ترامپ و جمهوریخواهان
میرطاهر، با اشاره به اینکه اما مهمترین دلیلی که اکنون آشکار شده و موجب رویگردانی مردم آمریکا از جمهوریخواهان شده، ماجراجویی بزرگی است که دونالد ترامپ با ناپختگی تمام علیه ایران آغاز کرد، تاکید کرد: دونالد ترامپ ابتدا در ماههای ژوئن و جولای ۲۰۲۵ از جنگ ۱۲ روزه رژیم صهیونیستی علیه ایران حمایت نظامی و لجستیکی کرد و حتی در مرحلهای، بمبافکنهای استراتژیک آمریکایی بهطور مستقیم تأسیسات هستهای ایران را بمباران کردند.
کارشناس مسائل بینالملل گفت: اما ماجراجویی دوم ترامپ از ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ کلید خورد؛ یعنی همان تجاوزی که آمریکا و رژیم صهیونیستی بهطور مشترک علیه ایران انجام دادند و متأسفانه در همان روزهای نخست، منجر به شهادت جمع بزرگی از مقامها، فرماندهان ارشد و بهویژه رهبر شهید انقلاب اسلامی شد؛ این جنگ که ترامپ از ابتدا با هدفی ادعایی و بهویژه تحت تشویقهای بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر رژیم صهیونیستی و گزارشهای نادرست موساد آغاز کرده بود بر پایه فرضهایی نادرست شکل گرفت.
وی بیان کرد: در طول جنگ و بهویژه در روزهای نخست مشخص شد که این سناریوسازی و طرح، موهوم و خیالی بود؛ دونالد ترامپ در بیانیه روز نخست جنگ که در شبکه اجتماعی تروث سوشال منتشر کرد، صراحتا هدف از این جنگ را تغییر نظام اعلام کرد؛ در حالی که این اقدام بدون مجوز شورای امنیت سازمان ملل انجام شد و مصداق بارز یک عملیات جنگی تجاوزکارانه و غیرقانونی است.
غافلگیری آمریکا از قابلیتهای نظامی ایران و بسته شدن تنگه هرمز
میرطاهر، عنوان کرد: با توجه به اینکه این جنگ حدود ۴۰ روز به طول انجامید، آمریکاییها به هیچ عنوان باور نمیکردند که ایران تهدید دیرینه خود مبنی بر انسداد تنگه هرمز را عملی کند؛ اما با اجرایی شدن این امر و بسته شدن تنگه هرمز، میزان عبور نفت که حدود ۲۰ درصد از صادرات نفت در سطح جهان را تأمین میکند، متوقف شد و همین امر به بروز بحران بزرگ نفتی و انرژی انجامید و مواد دیگری مانند کودهای شیمیایی، بوکسیت و بسیاری از مواد و عناصری که برای اقتصاد، تجارت، کشاورزی و صنایع جهانی اهمیت دارند از جمله صادرات هلیوم که در صنایع فوقپیشرفته، رایانهای و الکترونیک نقش حیاتی دارد را تحت تأثیر قرار داد.
کارشناس مسائل بینالملل توضیح داد: این اقدام ایران، در نهایت با توجه به مقاومت و ایستادگی در برابر حملات آمریکا و اقدامات متقابل موشکی و پهپادی علیه پایگاهها و اهداف آمریکایی و شرکای آنها، موجب بروز بحرانی بزرگ و بیسابقه در سطح جهانی شد؛ اثر مستقیم این بحران در داخل آمریکا، تا به امروز منجر به افزایش دستکم ۴۰ درصدی بهای بنزین و ۶۰ درصدی گازوئیل شده و این افزایش بهای فرآوردههای سوختی، بهطور مستقیم بر سایر بخشها نیز اثر گذاشته و به رشد تورم و تحمیل هزینههای گزاف بر خانوارهای آمریکایی منجر شده است.
وی با بیان اینکه برآوردها حاکی از آن است که هر خانواده آمریکایی بهطور متوسط دستکم دو هزار دلار هزینه اضافی بابت جنگ علیه ایران پرداخت میکند و این جدا از هزینههایی است که بخشهای مختلف جامعه، صنعت و کشاورزی آمریکا متحمل میشوند، تاکید کرد: این مسئله بهشدت موجب افت محبوبیت ترامپ شده است؛ بهطوریکه آخرین نظرسنجیها نشان میدهد محبوبیت او به حدود ۳۲ تا ۳۴ درصد کاهش یافته و بیش از دو سوم (حدود ۶۸ درصد) مردم آمریکا از جنگ علیه ایران ناراضی هستند.
میرطاهر، با اشاره به اینکه این فضا، ابزار و حربه بسیار موثری در اختیار دموکراتها قرار داد تا با انتقاد شدید از سیاستهای ترامپ -بهویژه جنگ بیهوده و غیرقانونی علیه ایران و هزینههای گزاف نظامی آن که تاکنون دستکم به ۴۵ میلیارد دلار رسیده است- به میدان رقابت بیایند، گفت: ادامه استقرار یگانهای نظامی آمریکا، بهویژه نیروی دریایی، مسئله فرسودگی نیروها و تجهیزات را بهطور جدی مطرح کرده و هشدار کارشناسان را برانگیخته است.
کارشناس مسائل بینالملل اظهار کرد: در مجموع، این مسائل باعث شده که در کارزار انتخاباتی، دست بالا با دموکراتها باشد و جمهوریخواهان در بسیاری از ایالتها در موضع دفاعی و واکنشی قرار گیرند و دستپاچه تلاش کنند تا کرسیهای پیشین خود را حفظ کنند؛ با این حال، همانگونه که نظرسنجی شبکه سیانان نشان میدهد، به احتمال قوی دموکراتها کنترل مجلس نمایندگان و همچنین مجلس سنا را به دست خواهند گرفت.
سناریو بزرگترین شکست برای ترامپ در انتخابات
وی افزود: اگر این سناریو محقق شود، بزرگترین شکست ترامپ در طول دو دوره ریاستجمهوریاش رقم خواهد خورد و پیامد اصلی آن این خواهد بود که او در دو سال باقیمانده از دوران ریاستجمهوری خود، ناچار است با کنگرهای تحت کنترل دموکراتها کار کند؛ کنگرهای که حتما در مسیر تمامی برنامههای او، از جمله اقدامات ضد ایرانی، مانعتراشی خواهد کرد.
میرطاهر تاکید کرد: این سناریویی کابوسوار برای ترامپ است و به همین دلیل است که طی دو هفته اخیر، بیش از ۴۰ هزار کیلومتر سفر هوایی در داخل آمریکا انجام داده تا با سخنرانی در گردهماییهای انتخاباتی، آرای جمهوریخواهان را افزایش دهد؛ اما نظرسنجیهای جدید در ایالتهای رقابتی (سوینگ استیتس)، نشان میدهد که از حدود ۱۵ ایالت چرخشی، دموکراتها دستکم در ۱۰ ایالت کرسی سنا را از آن خود خواهند کرد.
کارشناس مسائل بینالملل گفت: ایالتهای آمریکا بهطور کلی سه دسته هستند؛ ایالتهایی که قطعا به دموکراتها رأی میدهند، ایالتهایی که قطعا به جمهوریخواهان رأی میدهند و ایالتهای چرخش یا رقابتی (سوینگ استیتس)؛ در ایالتهای چرخش، کفه ترازو به ضرر جمهوریخواهان است و به دلایلی که ذکر شد، موقعیت به نفع دموکراتها سنگینی میکند و این سرنوشت محتومی است که جمهوریخواهان ناچارند با آن روبهرو شوند و این بزرگترین شکست انتخاباتی آنها در دو دهه اخیر محسوب میشود.
وی در بخش دیگری بیان کرد: یکی از سناریوهایی که در پیوند با نتایج انتخابات میاندورهای مطرح است، این است که دونالد ترامپ با توجه به شکست احتمالی جمهوریخواهان در نوامبر ۲۰۲۶، تلاش کند از طریق ماجراجویی نظامی علیه ایران و کسب یک پیروزی نمادین، موقعیت خود و حزبیانش را ترمیم کند؛ این مسئله یکی از مهمترین مؤلفههایی است که احتمال دستزدن ترامپ به اقدام نابخردانه تجاوز مجدد به ایران را در دوران پس از انتخابات نوامبر ۲۰۲۶ افزایش میدهد.
- بیشتر بخوانید:
- فهرستهای جعلی ترامپ برای به چالش کشیدن انتخابات
- رای اضطراری دادگاه آمریکا علیه ترامپ/ دموکراتها پیشتاز نظرسنجیهای انتخاباتی
- فساد دولتی و هزینههای زندگی در صدر نگرانی رایدهندگان آمریکایی
انتهای پیام/