انتقاد ناظران حقوق بشر از ناکارآمدی ساختاری اروپا در مقابله با خشونت علیه زنان
ششمین گزارش سالانه گروه کارشناسان اقدام علیه خشونت علیه زنان و خشونت خانگی (GREVIO) وابسته به شورای اروپا، با صراحت نشان میدهد که اقدامهای کشورهای اروپایی در مبارزه با خشونت علیه زنان، بهویژه در بخش پیشگیری اولیه، با خلاءها و ناکارآمدیها مواجه است.
اگرچه دولتهای اروپایی سالهاست از چارچوبهای پیشرفته حقوق بشری و اجرای کنوانسیون استانبول سخن میگویند، اما ارزیابی جدید ناظران مستقل ثابت میکند که رویکرد این قاره کماکان واکنشی، سطحنگر و فاقد اراده سیاسی کافی برای ریشهکنی ساختارهای خشونتزا است.
انفعال در پیشگیری اولیه
براساس گزارش رسمی شورای اروپا و اظهارات ماریا-آندریانی کوستوپولو، رئیس گروه GREVIO، پیشگیری اولیه همچنان ضعیفترین حلقه در پاسخهای ملی کشورهای اروپایی به خشونت علیه زنان به شمار میرود.
گزارش حاکی از آن است که دولتهای اروپایی بهطور معمول اقدام در حوزه پیشگیری را با کارزارهای آگاهیبخشی ساده یا تدابیر مداخله پس از وقوع جرم اشتباه میگیرند. این رویکرد انفعالی و تقلیلگرایانه، از ناتوانی حاکمیتهای اروپایی در مواجهه با ریشههای اصلی خشونت، یعنی مناسبات نابرابر قدرت، کلیشههای جنسیتی نهادینهشده و رفتارهای تبعیضآمیز، حکایت دارد.
علاوه بر این، ابهام در بودجهبندیهای ملی باعث شده که تخصیص اعتبار شفاف برای برنامههای پیشگیری عملا غیرممکن باشد و طرحهای اجراشده نیز فاقد ارزیابیهای دقیق حقوقی و کارشناسی درباره میزان اثربخشی طولانیمدت باشند.
بحران بودجهبندی ناپایدار و بیتوجهی به نهادهای حقوق بشری
یکی دیگر از ابعاد نقد رویکرد اروپایی، نوع تعامل حاکمیتها با سازمانهای غیردولتی و حقوق بشری زنان است.
براساس یافتههای این گزارش، سازمانهای مدافع حقوق زنان در سراسر اروپا همچنان با ناامنی مالی و بودجههای ناپایدار و کوتاهمدت دستوپنجه نرم میکنند.
- بیشتر بخوانید:
- افزایش جمعیت زنان قربانی خشونت در آلمان
- روز جهانی منع خشونت علیه زنان؛ وضعیت بحرانی در کشورهای غربی
در حالی که کنوانسیون استانبول بر همکاری با جامعه حقوق بشری تاکید دارد، دولتها با تخصیص قطرهچکانی و غیرمستمر بودجه، عملکرد این نهادها را مختل کردهاند. از سوی دیگر، بخش بزرگی از تدابیر حمایتی و پیشگیرانه در کشورهای اروپایی بهطور انحصاری بر خشونت خانگی متمرکز شده و سایر اشکال گسترده خشونت علیه زنان، مانند آزار جنسی در محیطهای عمومی و کاری در حاشیه سیاستگذاریهای دولتی رها شدهاند.
ناتوانی در مهار آزارهای نوین دیجیتال و انواع جدید خشونتهای
گزارش GREVIO همچنین بر ناتوانی سیستمهای حقوقی و قضایی اروپا در برابر جهش اشکال نوین خشونت تاکید میکند. شیوع فزاینده خشونتهای تسهیلشده با فناوری و رفتارهای خشونتآمیز جنسی در میان جوانان نشاندهنده عقبماندگی چارچوبهای قانونی اروپا از تحولات روز است.
سازمانهای حقوق بشری نیز در گزارشهای متعدد خود بارها هشدار دادهاند که اتکای صرف به اصلاح قوانین روی کاغذ، بدون اصلاح ساختارهای انتظامی، آموزشی و قضایی، نمیتواند امنیت واقعی زنان را تضمین کند. رویکرد اروپایی در مقابله با فضای مجازی و سکوهای دیجیتال کماکان کند، انفعالی و فاقد سازوکارهای پیشگیرانه کارآمد است.
انتهای پیام/