عراقچی: ایران مورد هجوم ناجوانمردانه آمریکا و اسرائیل قرار گرفت/ اجازه نخواهیم داد خونهای به ناحق ریختهشده فراموش شده و یا نادیده گرفته شوند
مراسم «محرم و عاشورا در آینه اسناد وزارت امور خارجه» روز یکشنبه، ۱۸ مرداد ۱۴۰۵ با حضور سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه، در مرکز مطالعات سیاسی و بینالمللی وزارت امور خارجه درحال برگزاری است.
سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه طی سخنرانی در این مراسم، گفت: امسال محرم و عاشورای ایران رنگ و بوی دیگری دارد. کشور تاریخی ایران مورد هجوم ناجوانمردانه و ظالمانه دو رژیم گردنکش، قانونگریز و حقستیز آمریکایی و اسرائیلی قرار گرفت و شهدای فراوانی را تقدیم راه آزادی و سربلندی کشور و استواری کلمه الله نمود. ملت حسینی ایران به چشم خود ریختن خون سیدالشهدای انقلاب اسلامی و فرزندان پاکش از مدرسه شجره طیبه میناب تا ناو دنا تا فرزندان لامردی و سربازان غیور ایران را دید، اما مردانه و جانانه پای عزت و استقلالش ایستاد تا نشان دهد پیام عاشورا را با تکتک سلولهای خود زیسته است.
عراقچی اضافه کرد: در طول تاریخ، بسیاری از ملل با لحظاتی خطیر روبرو شده، در دوراهیهای سرنوشتساز قرار گرفته و شخصیتشان در بوته آزمایش و قضاوت قرار داده شده است. از فقر و محاصره تا جنگ تحمیلی و تجاوز. در آن لحظات تعیینکننده، ملل تحت ظلم مجبور بودهاند به سؤالی بنیادین پاسخ دهند: آیا تسلیم شوند و زیر یوغ ظلم زندگی کنند و یا برای ارزشها و آرمانهای خود تا پای جان بایستند؟
وی اظهار کرد: میهنپرستی واقعی، وفاداری کورکورانه به سرزمین نیست؛ بلکه وفاداری به ارزشهایی است که به آن سرزمین معنا میدهند - آزادی، عدالت، کرامت انسانی و اطمینان از اینکه نسلهای آینده بتوانند مستقل در پهنه جغرافیایی خود زندگی کرد و بر سرنوشت خود مسلط باشند. موارد متعدد تاریخی ازجمله عاشورا به ما یادآوری میکند که شجاعت، نه با فتح، بلکه با آمادگی برای فداکاری و جانفشانی نهایی برای آرمان سنجیده میشود. قهرمانانی که مثال اعلای نسلها شدهاند، کسانی نبودند که به دنبال سلطه و استیلا بودهاند. بلکه برعکس کسانی بودهاند که در دفاع از مردم و اصول خود، و این باور که حق باید بر قدرت غلبه کند، محکم ایستادند.
وزیر امور خارجه با بیان اینکه چنین است که سید و سالار همه ما حضرت امام حسین (ع) این میراث را برای همه پیروانش باقی گذاشت که مرگ با عزت بر زندگی با ذلت شرف دارد و این منطق همیشگی مقاومت است، تاکید کرد: اوست که به ما آموخت آزادی مستلزم فداکاری است و آمادگی برای فداکاری نهایی از جمله مهمترین عوامل رستگاری و پیروزی یک ملت در مقابل ددمنشان و زورگویان تاریخ است. تاریخ بارها و بارها نشان داده است که وقتی ملتها فداکاری، استقامت و تلاش برای حفظ استقلال خود را کنار میگذارند، چیزی بیش از سرزمین خود را از دست میدهند. آنها در معرض خطر از دست دادن هویت جمعی، اراده ملی و توانایی شکلدهی به آینده خود قرار میگیرند. بازیابی عزت، زمانی که تسلیم میشوند، اگر نه غیر ممکن، بلکه بسیار دشوار است. با همین درک و فهم اعتقادی و البته راهبردی است که ایران بر عهد مقاومت خود به رغم همه فشارها پابرجا ایستاده و انشاءالله خواهد ایستاد.
وی اظهار کرد: ایران امروز، ایران ایستاده در مقبال طوفان نامردمی و ظلم است. ما بر عهدی که با سیدالشهدای زمان قائد عظیم الشأن حضرت آیتالله العظمی شهید سید علی حسینی خامنهای بستهایم، ایستادهایم و اجازه نخواهیم داد که این خونهای به ناحق ریخته شده فراموش شده و یا نادیده گرفته شوند. نه فراموش میکنیم و نه میبخشیم. این خون ها خواهند جوشید و درخت عدالتخواهی و عدالتطلبی را هر روز تنومندتر خواهند کرد.
وزیر امور خارجه با بیان اینکه بیش از ۱۴۰۰ سال است که نهضت خونخواهی امام حسین (ع) فراتر از یک واکنش صرف عاطفی، به یک حرکت اجتماعی و یک جنبش سیاسی تبدیل شده است، به یک دریای خروشان که هرگز از جوش و خروش نمیافتد و ندای حقطلبی و عدالتجویی کربلا و ظلمستیزی عاشورا را به اقصی نقاط جهان میبرد، اضافه کرد: آنجا که حسین فریاد کشید مثلی لایبایع مثل یزید، نهضتی را بنیان نهاد که بیش از ۱۴ قرن بعد در کلام حسین زمانه جوشید و یک بار دیگر خون را بر شمشیر پیروز کرد. این چنین نگاه و رهیافتی به نهضتسازی از خونخواهی است که عاشورا را به یک مکتب انسانساز و تعالیبخش و یک تعهد دائمی مبارزه با ریشهها، علتها و زمینههای سلطهطلبی و ظلم تبدیل کرده است.
عراقچی همچنین گفت: در پایان، از همه پژوهشگران، کارشناسان وزارت امور خارجه، سندپژوهان و کلیه همکارانی که در گردآوری و برپایی این نمایشگاه مشارکت کردهاند، قدردانی میکنم. با گرامیداشت یاد و نام حضرت اباعبدالله الحسین علیهالسلام و شهدای کربلا، و یاد و نام سید شهدای انقلاب اسلامی و شهدای دو جنگ اخیر، نمایشگاه راافتتاح میکنم. اطمینان دارم نمایشگاه و نشست تخصصی محرم و عاشورا در اسناد وزارت امور خارجه، روزنهای را برای شناخت بیشتر و عمیق تر پیوند ایرانیان با قیام عاشورا گشوده و گوشه ای از تلاش آنها در پاسداشت ارزشهای اسلامی وکرامت انسانی را بازگو خواهد کرد.
سعید خطیبزاده، رئیس مرکز مطالعات سیاسی و بینالمللی وزارت امور خارجه گفت: امروز روزی خاص برای مرکز مطالعات سیاسی و بینالمللی وزارت امور خارجه است؛ چراکه در این رویداد، گذشته و امروز را از منظر یکی از مهمترین مؤلفههای هویت ایرانی، یعنی محرم و عاشورا، به یکدیگر پیوند میزنیم.
خطیبزاده اضافه کرد: در آرشیو تخصصی وزارت امور خارجه، بیش از ۵۰ میلیون سند در حوزه روابط خارجی نگهداری میشود و در میان این گنجینه تاریخی، اسناد ارزشمندی درباره محرم و عاشورا وجود دارد. تلاش ما بر آن است که با بازخوانی این اسناد، برای نخستینبار پس از انقلاب اسلامی، بخشی از این میراث تاریخی را در معرض دید عموم قرار دهیم و از این طریق، گذشته را به امروز و آینده پیوند بزنیم.
وی با بیان اینکه محرم و عاشورا تنها یک مناسبت مذهبی نیست، بلکه بخشی مهم از هویت تاریخی، فرهنگی و تمدنی ایرانیان و نمادی از مقاومت، عزت و ایستادگی است، اظهار کرد: روزهایی که بر ملت ایران تحمیل شد، این روحیه را به یک خشم ملی، میهنی و انقلابی تبدیل کرد؛ خشم و عزتی که ریشه در تمدنی چند هزارساله دارد و انشاءالله برای هزاران سال دیگر نیز زنده خواهد ماند. این رویداد فرصتی است برای بررسی دیپلماسی عاشورایی و بازتاب مفاهیم محرم و عاشورا در اسناد وزارت امور خارجه و برای آنکه نشان دهیم چگونه این میراث فرهنگی و معنوی، در تاریخ روابط خارجی ایران نیز بازتاب یافته است.
خطیبزاده در بخشی دیگر، گفت: در پایان، یاد و خاطره استاد و بنیانگذار مرکز اسناد وزارت امور خارجه، شهید دکتر سید کمال خرازی، را گرامی میدارم؛ شخصیتی که نقش مهمی در شکلگیری و توسعه این مرکز داشت. انشاءالله با تدبیر وزیر امور خارجه، موزه اسناد و آثار مرتبط با ایشان نیز بهزودی بهطور رسمی آغاز به کار خواهد کرد. این رویداد، تلاشی است برای حفظ میراث تاریخی، بازخوانی اسناد و پیوند هویت عاشورایی ایران با دیپلماسی و تاریخ روابط خارجی کشور.
در ادامه غلامرضا امیرخانی، رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران نیز طی سخنانی گفت: بررسی اسناد و منابع تاریخی اهمیت بسیار زیادی دارد؛ چراکه اسناد، برخلاف بسیاری از روایتهای مکتوب، اطلاعاتی دقیق و مستند درباره زمان، موضوع و زمینه وقوع رویدادها در اختیار ما قرار میدهند.
امیرخانی اظهار کرد: گاهی در فرآیند تولید کتاب و سایر آثار مکتوب، اطلاعاتی بهصورت ناخواسته دچار تغییر یا خطا میشود؛ اما سند تاریخی، به دلیل ارتباط مستقیم با یک رویداد و برخورداری از تاریخ و زمینه مشخص، میتواند منبعی قابل اتکا برای شناخت دقیقتر گذشته باشد.
به گفته وی، اسناد مرتبط با قیام عاشورا و بازتاب آن در نقاط مختلف جهان از اهمیت ویژهای برخوردارند. آنچه در این اسناد بیش از هر چیز قابل توجه است، ابعاد فراملی و جهانی پیام عاشورا است؛ پیامی که تنها به مسلمانان محدود نمیشود و برای همه آزادگان و عدالتخواهان جهان معنا و اهمیت دارد.
وی با اشاره به اینکه عاشورا پیام آزادی، عدالت، وحدت، برادری و ایستادگی در برابر ظلم است، اضافه کرد: این پیام در سرزمینهای مختلف اسلامی و حتی فراتر از جهان اسلام بازتاب یافته و حضرت اباعبدالله الحسین(ع) در میان ملتها و پیروان مذاهب و ادیان مختلف، جایگاهی کمنظیر دارد.
رئیس سازمان اسناد، بیان کرد: در جهان اسلام، مسلمانان شیعه و اهل سنت و حتی پیروان دیگر مذاهب، ارادت ویژهای به خاندان اهلبیت(ع) دارند. نمونههای فراوانی از این ارادت را میتوان در کشورهای مختلف مشاهده کرد؛ از جمله در مصر، که با وجود پیشینه تاریخی و جایگاه ویژه خود در جهان عرب، محبت و احترام به اهلبیت(ع) در میان مردم این کشور جایگاه ویژهای دارد.
وی تاکید کرد: پیام عاشورا میتواند زمینهساز اتحاد و همبستگی بیشتر مسلمانان باشد. از همین رو، هر آنچه موجب تفرقه و اختلاف میان مسلمانان شود، با روح و پیام عاشورا سازگار نیست و باید از آن پرهیز کرد.
امیرخانی، با بیان اینکه جایگاه حضرت اباعبدالله الحسین(ع) تنها محدود به کشورهای اسلامی و منطقه خاورمیانه نیست؛ بلکه ایشان در سراسر جهان مورد توجه و احترام آزادگان، عدالتخواهان و انسانهای حقیقتجو قرار دارند، افزود: این جایگاه کمنظیر، نشاندهنده ظرفیت جهانی پیام عاشورا است.
همچنین علی اکبر صالحی، رئیس بنیاد ایرانشناسی و وزیر اسبق خارجه در سخنانی با بیان اینکه پیوستگی معنوی ایرانیان با اهل بیت و عاشورا یک امر تصادفی نبود، گفت: این یک سرمایه تمدنی است؛ برخلاف آنچه گفته میشود این پیوند محصول عصر صفوی نیست بلکه ریشه در سدههای آغازین اسلام دارد.
وی با اشاره به اینکه در این مسیر میتوان از شکلگیری سنت وقف و هجرت امام رضا به مشهد یاد کرد، اظهار کرد: ریشههای ایرانی تشیع در بازههای تاریخی مختلف قابل بررسی هستند.
- بیشتر بخوانید:
- عراقچی: ایران به توافق با عمان درباره مدیریت تنگه هرمز نزدیک است
- پیام عراقچی خطاب به همسایگان: زمان آن فرا رسیده است که به خود متکی باشیم
در حال تکمیل ...
