وقتی کلمه بوی باروت میدهد/ اقاریر جنایتکاران، ادلهای ارزشمند برای اثبات مسئولیت بینالمللی آنهاست
حسن عبدلیانپور، رئیس مرکز وکلا، کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده قوه قضاییه در گفتوگو با میزان با تأکید بر اینکه در حقوق بینالملل «اقاریر و اظهارات رسمی مقامات عالیرتبه دولتها» از مهمترین مستندات اثباتی در رسیدگیهای بینالمللی به شمار میرود، گفت: هرگاه مقام رسمی یک دولت درباره تهدید، استفاده از زور، تحریم، عملیات نظامی یا اهداف یک اقدام اظهارنظر میکند، این اظهارات صرفاً موضعگیری سیاسی نیست، بلکه میتواند در کنار سایر ادله، برای اثبات قصد، سیاست، آگاهی و مسئولیت بینالمللی آن دولت مورد استناد قرار گیرد؛ از همین رو، مستندسازی این اقاریر، نقش تعیینکنندهای در پیگیری حقوقی جنایات و اعمال متخلفانه در مجامع داخلی و بینالمللی دارد.
نویسنده کتاب «وقتی کلمه بوی باروت میدهد؛ دانشنامه حقوقی گفتار نفرتآمیز و جنگ رسانهای دونالد ترامپ علیه ایران»گفت: این کتاب اثری مرجع و مستند در حوزه حقوق بینالملل است، این کتاب با رویکردی علمی و اسنادی نشان میدهد که چگونه زبان رسمی قدرت در دورههای مختلف ریاستجمهوری ترامپ، از مخالفت با برجام و خروج از آن تا سیاست فشار حداکثری، ترور سردار شهید سلیمانی، جنگ دوازدهروزه و جنگ رمضان، به ابزاری برای دشمنسازی، تحریم، تهدید، جنگ روانی و مشروعسازی خشونت علیه حاکمیت و ملت ایران تبدیل شده است. در این اثر، با تکیه بر قواعد بنیادین حقوق بینالملل، از جمله منع تهدید یا توسل به زور، اصل عدم مداخله، حق تعیین سرنوشت و مسئولیت بینالمللی دولتها، این زنجیره گفتاری بهعنوان بخشی از رفتار متخلفانه دولت آمریکا تحلیل شده است.
عبدلیانپور با اشاره به ساختار کتاب اظهار کرد: این اثر در هفت فصل تدوین شده و مخزنی از گفتارهای عینی ترامپ را بر اساس زمان، رسانه، مخاطب، موضوع و شدت خصومت دستهبندی میکند.
وی ادامه داد: فصل نخست به روششناسی، تعریف گفتار عینی، دستهبندی حقوقی تهدید، تحریم، مداخله، جنگ روانی و نفرتپراکنی اختصاص دارد. فصل دوم مخالفتهای انتخاباتی ترامپ با برجام، خروج یکجانبه از آن، بازگشت تحریمها و تهدید شرکتها و دولتهای ثالث را بررسی میکند. فصل سوم نیز به پرونده ترور سردار شهید سلیمانی، زمینهسازی رسانهای، ادعای دفاعی آمریکا، واژگان توهینآمیز و تحلیل حقوقی آن در چارچوب نقض حاکمیت و قتل خودسرانه میپردازد.
رئیس مرکز وکلا، کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده قوه قضاییه افزود: فصل چهارم بازگشت ترامپ به قدرت، فشار حداکثری، تهدیدهای انتخاباتی، گفتارهای پیشاجنگ و تحلیل حقوقی تحریمهای فراگیر را پوشش میدهد. فصل پنجم به جنگ دوازدهروزه، خط زمانی گفتارهای جنگی، ضربالاجل، تهدید به تسلیم، حمله به فردو، نطنز و اصفهان و تحلیل حقوقی توسل به زور اختصاص دارد. فصل ششم نیز جنگ رمضان، ترور قائد شهید، گفتارهای پس از شهادت، دعوت به آشوب، جنگ روانی و مقایسه ادبیات ترامپ درباره سردار سلیمانی و قائد شهید را تحلیل میکند. در فصل هفتم نیز دوره پساجنگ، تهدیدهای تازه درباره تنگه هرمز، نفت، کشتیرانی، تحریم، مذاکره اجباری، توافق هستهای، جداسازی تبلیغاتی مردم از حکومت و نقش رسانههای همسو در بازتولید خصومت بررسی شده است.
وی با اشاره به رویکرد حقوقی این کتاب تصریح کرد: در این کتاب با اتکا به اسناد معتبر بینالمللی، از جمله منشور ملل متحد، قطعنامههای شورای امنیت، آرای دیوان بینالمللی دادگستری، گزارشهای گزارشگران ویژه سازمان ملل و طرح مواد مسئولیت دولتها، هر گفتار ترامپ را در چارچوب قواعدی، چون منع تهدید به زور، اصل عدم مداخله، حق تعیین سرنوشت، حمایت از غیرنظامیان و میراث فرهنگی و مسئولیت بینالمللی دولتها ارزیابی شده است.
عبدلیانپور خاطرنشان کرد: این کتاب با تأکید بر این نکته که گفتارهای ترامپ را نمیتوان مجموعهای از واکنشهای پراکنده یا انتخاباتی دانست، نشان میدهد این گفتارها در کنار خروج از برجام، بازگشت تحریمهای فراگیر، سیاست فشار حداکثری، ترور سردار شهید سلیمانی، تهدید علیه مراکز فرهنگی، جنگ روانی و ادبیات پساجنگ، به زنجیرهای مستمر و قابل تحلیل در حقوق بینالملل تبدیل میشوند. این اثر نه تنها یک پژوهش حقوقی، بلکه بخشی از حافظه مستند ملت ایران در برابر فراموشی، تحریف و عادیسازی خصومت است.
وی در تشریح اهمیت این اثر برای جامعه حقوقی گفت: در حقوق بینالملل، اظهارات و مواضع رسمی مقامات عالیرتبه دولتها، بهویژه رئیسجمهور، صرفاً یک موضعگیری سیاسی یا رسانهای تلقی نمیشود، بلکه میتواند در کنار سایر ادله، بهعنوان مستند اثباتی برای احراز مسئولیت بینالمللی دولتها مورد استناد قرار گیرد. این کتاب با گردآوری و مستندسازی گفتارهای رسمی دونالد ترامپ، زنجیرهای از تهدیدها، اقرارها، توجیهات و مواضع رسمی را در کنار یکدیگر قرار داده و امکان بازسازی سیاست و الگوی رفتاری دولت آمریکا علیه جمهوری اسلامی ایران را بر پایه اسناد غیرقابل انکار فراهم کرده است.»
رئیس مرکز وکلا ادامه داد: در بسیاری از پروندههای بینالمللی، اثبات قصد، آگاهی و وجود یک سیاست مستمر برای ارتکاب اعمال متخلفانه، مهمترین بخش فرآیند رسیدگی است. هنگامی که رئیسجمهور یک کشور بهصورت علنی از تحریم، تهدید به استفاده از زور، ترور، حمله به مراکز حساس یا اعمال فشار برای تغییر رفتار و اراده یک ملت سخن میگوید، این اظهارات دیگر صرفاً ارزش سیاسی ندارند، بلکه در کنار اقدامات عملی همان دولت، به قرائن و مستندات حقوقی مهمی برای تحلیل مسئولیت بینالمللی تبدیل میشوند. این کتاب چنین مستنداتی را با نظم زمانی، طبقهبندی موضوعی و تحلیل حقوقی در اختیار پژوهشگران، وکلا، دیپلماتها و مراجع رسیدگی قرار میدهد.
عبدلیانپور در پایان تأکید کرد: این کتاب صرفاً روایت یک مقطع تاریخی نیست، بلکه یک بانک جامع مستندات حقوقی برای امروز و آینده است. هر زمان که بحث از پیگیری مسئولیت بینالمللی دولت آمریکا در دیوان بینالمللی دادگستری، سازوکارهای حقوق بشری سازمان ملل، مراجع داوری یا حتی محاکم داخلی مطرح باشد، وجود مجموعهای منسجم از اقاریر، تهدیدها و مواضع رسمی مقامات آمریکایی، میتواند ارزش اثباتی قابل توجهی در تبیین رفتار متخلفانه آن دولت داشته باشد. هدف ما از تألیف این اثر، ثبت و حفظ حافظه حقوقی ملت ایران بر پایه اسناد رسمی و غیرقابل انکار و فراهم کردن منبعی معتبر برای پژوهش، استناد و پیگیری حقوقی در مجامع داخلی و بینالمللی بوده است.
وی در پایان با اشاره به مخاطبان کتاب گفت: این اثر برای حقوقدانان، پژوهشگران روابط بینالملل، روزنامهنگاران، دیپلماتها، دانشجویان علوم سیاسی و حقوق و همچنین فعالان حوزه حقوق بشر و صلح، منبعی جامع و معتبر به شمار میرود و میتواند در پژوهشهای علمی و نیز مستندسازی دعاوی مرتبط با مسئولیت بینالمللی دولتها مورد استفاده قرار گیرد.
انتهای پیام/
