وزیر امور خارجه: توافق در دسترس است/ تبادل زندانیان برای ما اساسا موضوعی انسانی است
وزیر امور خارجه در مصاحبه روزنامه نیویورک تایمز با بیان اینکه توافق در دسترس است، گفت: طرف آمریکایی بارها به ما پیام داده که آنها از اراده لازم برای رسیدن به توافق برخوردارند.
خبرگزاری میزان - حسین امیر عبداللهیان روز سوم مهرماه ۱۴۰۱ در نیویورک مصاحبهای بل روزنامه نیویورک تایمز داشت که پایگاه اطلاع رسانی وزارت امور خارجه متن این مصاحبه را منتشر کرد.
متن مصاحبه روزنامه نیویورک تایمز با وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، به شرح زیر است:
نیویورک تایمز : شما جلساتی را این هفته در مورد توافق هسته ای داشته اید. به نظر جنابعالی جگونه مذاکرات هسته ای می تواند پیشرفت کند؟
امیرعبداللهیان: اولا ما برای رسیدن به یک توافق خوب، قوی و پایدار جدی هستیم. در دولت جدید ایران در ماههای گذشته معاون من همکارانم برای رسیدن به این هدف تلاش زیادی کردند. معتقدم در گامهای پایانی این مسیر قرار داریم. اما طبعا گامهای پایانی مسیر دشواری را طی میکند. فکر میکنم اگر آمریکا واقع بینانه برخورد کند و شجاعت تصمیم گیری در این مرحله را داشته باشد، ما می توانیم به توافق دست یابیم. توافق در دسترس است طرف آمریکایی بارها به ما پیام داده که آنها از اراده لازم برای رسیدن به توافق برخوردارند. ما ابتکارات زیادی را برای سرعت دادن به توافق در طول مذاکرات از خودمان نشان دادیم. الان وقت ابتکار و واقع بینی طرف آمریکایی است. ما جدی هستیم.
نیویورک تایمز :آیا فضائی برای مذاکره با آژانس بین المللی انرژی اتمی در مورد تحقیقات آن وجود دارد؟
امیرعبداللهیان: همکاریهای ما با آژانس ادامه دارد، اما یک مشکل اساسی وجود دارد. آژانس باید به وظایف فنی خود عمل کند اما مسیر سیاسی را بسیاری از مواقع پیش میگیرد و رفتارهای سیاسی دارد. ما میتوانیم در مسیر فنی همکاریهایمان را با آژانس تقویت کنیم اما لازمه اش این است که آژانس از رفتار سیاسی و سیاسی کاری فاصله بگیرد. چنانچه آژانس صرفا فنی برخورد کند، ما تردیدی نداریم که اتهامات مطروحه در مورد ایران برطرف میشود. پس ما برای همکاریهای فنی بیشتر با آژانس آمادگی داریم اما آمریکا و سه کشور اروپایی در مذاکرات باید به آژانس توجه بدهند که نباید از مسیر فنی فاصله بگیرد.
نیویورک تایمز :منظورتان چیست ؟انحراف از مسیر فنی را بیشتر توضیح بدهید؟
امیرعبداللهیان: مثلا در چهار ماه گذشته در اثنای مذاکره به یکباره قطعنامهای در وین ارائه شد که خطا و انحراف در مسیر کار مذاکراتی ما در چارچوب برجام بود.دقیقا در این زمان حساس، آقای رافائل گروسی به اسرائیل سفر کرد و در تل آویو در کنفرانسی مطبوعاتی حرفهای تحریک کننده و غیرسازنده زد.از یک طرف سه کشور اروپایی و آمریکا قطعنامه ارائه میکنند ،در اثنای مذاکره ،که این سیاسی است. در واقع آژانس را یک ابزار سیاسی برای اهدافشان قرار میدهند و آقای گروسی هم با سفرش عمدا رفتار سیاسی نشان میدهد در حالیکه آژانس مسوولیت فنی دارد.
نیویورک تایمز: آیا اطمینان دارید گروسی بتواند در نهایت بدون سیاسی کاری در بحثهای فنی به برجام کمک کند؟
امیرعبداللهیان: ما معتقدیم اگر آقای گروسی و تیمش صرفا فنی برخورد کنند، اتهامات بی اساسی که به ایران وارد میکنند، بسیار ساده از میان برداشته میشود.ما آمادگی داریم به سوالات فنی آژانس پاسخ دهیم. اما قادر نیستیم به سوالات سیاسی و جهت دار و هدفمند آژانس پاسخ دهیم.
نیویورک تایمز: در خصوص ذخایر اورانیوم غنی سازی شده بیش از 60 درصد چکار می خواهید انجام دهید؟
امیرعبداللهیان: در متنی که در وین توافق کردیم جزئیات آن را روشن کردیم اگر همه طرفها به تعهداتشان در برجام برگردند در مورد مازاد اورانیوم ما فراتر از توافق برجام، کاملا مشخص است که چه باید بکنیم.
نیویورک تایمز: اگر مذاکرات شکست بخوردو یا دچار فروپاشی شود، واکنش ایران چه خواهد بود؟ آیا غنی سازی بیشتری در سطوح بالاتر انجام خواهد داد؟
امیرعبداللهیان: ما مذاکره کردهایم نه فقط برای مذاکره، بلکه برای رسیدن به نتیجه ملموس مذاکره کردهایم.این وضعیت را آمریکا و آقای ترامپ به وجود آورده است. ما از سال ۲۰۱۵ هیچ نفع اقتصادی از برجام نبردهایم. البته این هم عجیب است که آقای بایدن از یکطرف رفتار ترامپ را قبول ندارد ولی همان مسیر تحریمها را دنبال میکند.
نیویورک تایمز: به نشانه حسن نیت ؛ آیا مذاکراتی در زمینه تبادل زندانیان وجود دارد؟
امیرعبداللهیان: تبادل زندانیان برای ما اساسا موضوعی انسانی است. ما همواره برای تبادل زندانیان آمادگی داریم. در مقطعی طرف آمریکایی آن را منوط به نتایح گفت وگوهای وین و برجام کرد. معتقدیم ارتباطی نباید بین برجام و موضوع انسانی زندانیان وجود داشته باشد.ما در این موضوع آمادگی داریم . نیویورک تایمز: به عنوان حسن نیت ؛ در صورتی که بخشی از اموال مسدود شده ایران ، مانند 7 میلیارد دلار ایران نزد بانکهای کره جنوبی آزاد شود، می تواند تشانه ای از حسن نیت تلقی شود؟ امیرعبداللهیان: آزادسازی اموال بلوکه شده ما توسط آمریکا در بخشهایی از جهان میتواند یک نشانه مثبت محسوب شود.اما الان ما مجموعه پیچیده و سردرگمی را در رفتار آمریکا میبینیم. از طرفی تبادل پیامهای ما از طریق هماهنگ کننده اتحادیه اروپا ادامه دارد و همه تلاش میکنیم برای رسیدن به راه حل و از طرفی دیگر، آمریکا قطعنامه در آژانس ارائه میکند و از طرف دیگر هم تقریبا هر چند وقت به بهانهای تحریمهای جدیدی اعمال میکند. طرف آمریکایی دچار سرگیجه است در تصمیم گیری و این برای مذاکرات و بازگشت به تعهدات در برجام سازنده نیست. طرف آمریکایی باید خودش را از کلاف پیچیده و سردرگم بیرون بکشد تا بتواند واقعیت را خوب ببیند و تصمیم بگیرد. نیویورک تایمز: آیا جنگ اوکراین بر پیچیده تر شدن مذاکرات هسته ای با توجه به حضور روسیه در این مذاکرات تاثیر داشته است امیرعبداللهیان: وقتی جنگ (اوکراین) شروع شد طرفهای غربی به ما گفتند این یعنی تاثیر منفی بر برجام. من بلافاصله با سرگئی لاوروف وزیر خارجه تماس گرفتم فکر کنم آقای لاوروف در سفر خارجی بود. چند روز بعد در مسکو گفتوگو کردیم و در کنفرانس مطبوعاتی، آقای لاوروف اعلام کرد که ما هیچ مانعی برای بازگشت طرفها به برجام نخواهیم بود و اساساً مسکو مانعی برای توافق نخواهد بود. البته لاوروف درخواستهایی داشت ولی در مذاکرات به این جمع بندی رسیدیم و به صراحت میتوانم بگویم که اگر آمریکا امروز بتواند تصمیم گیری کند و واقع بینانه نشان دهد که به دنبال توافق است ما مطمئن هستیم که روسیه از توافق حمایت میکند ضمن اینکه مواضع ما درباره جنگ اوکراین کاملا مشخص است.ما از ابتدا مخالفت خود را با جنگ اوکراین اعلام کردهایم و بدون استاندارد دوگانه در مورد افغانستان ،یمن عراق و سوریه آن را پیگیری کردهایم. نیویورک تایمز: ایران خودش را متعهد می داند که به هیچ یک از طرفهای جنگ سلاح ندهد،آیا این درست است؟ امیرعبداللهیان: ما مقید هستیم ارسال سلاح صورت نگیرد. ارسال سلاح به هریک از طرفین، شانس راهکار سیاسی را به تعویق میاندازد.صحنه اوکراین پیچیده است. هم آقای پوتین استدلالهایی را مطرح میکند و مخصوصا نگرانیهای آقای پوتین از گسترش ناتو و هم سلاحهای بسیاری به اوکراین تحویل داده شده که جنگ را طولانی تر کرده است. ما تلاشکردیم بین روسیه و اوکراین تا جنگ را متوقف کنبم . معتقدیم از طریق گفت وگو و مذاکره سیاسی باید این منازعه خاتمه یابد. اگر امروز این جنگ خاتمه پیدا کند، خسارت کمتری به مردم، زیرساختهای این کشور و منطقه وارد میشود. حتی با نگاه به امنیت غذایی، دو بار به وزیر خارجه اوکراین گفتم که آمادگی داریم از مسیر ترانزیتی ایران برای صادرات غلات استفاده کنید. نیویورک تایمز: آیا این ارسال پهبادهای ایرانی به روسیه نقض آن چیزی که جنابعالی فرمودید ،نیست ؟ امیرعبداللهیان: ما با روسیه همکاریهای دفاعی داریم و همکاریهای دفاعی ما هیچ ربطی به موضوع اوکراین ندارد. ما هیچ امکاناتی را به هیچ طرفی برای کاربرد جنگ در اوکراین نخواهیم داد. متاسفانه تبلیغات نادرستی در این زمینه صورت گرفته است. نیویورک تایمز: آیا اگر آنها بخواهند از پهبادهای ایران استفاده بکنند ، آیا این امر در راستای توافق دفاعی تلقی خواهد شد؟ امیرعبداللهیان: ما امکاناتی را به روسیه برای استفاده در اوکراین نداده ایم. اوکراین فقط راه حل سیاسی دارد. ما همانقدر که نگران آوارگان یمنی و افغانستانی و سوری هستیم، نگران آوارگان اوکراین هستیم.کشور خود من قرباتی تجاوز و جنگ هست .زمانیکه توسط صدام حسین برای هشت سال مورد حمله قرار گرفت. وقتی از توقف جنگ صحبت میکنیم با تمام اعتقاد سخن میگوییم. راه حل جنگ نیست و باید هر چه سریعتر طرفین در میز مذاکره مساله را حل و فصل کنند. نیویورک تایمز: آیا ایران ابتکاراتی را به خرج داده است یا بخشی از ابتکارات بوده برای صلح در جنگ اوکراین ؟ امیرعبداللهیان :من دو بار برای این موضوع به مسکو سفر کردم و تقریبا هر یکماه تا 40 روز یکبار با همکارم وزیر امور خارجه اوکراین در تماس مستقیم و تلفنی بودم. اخیرا هم یکی از رهبران اروپا از رئیس جمهور ایران خواست که ما از ظرفیت ارتباطمان با روسیه برای توقف جنگ استفاده کنیم. البته هر دو طرف همدیگر را متهم میکردند که آماده مذاکره نیستند. من فکر می کنم راه حل جنگ نیست و باید هر چه سریعتر طرفین در میز مذاکره مساله را حل و فصل کنند. نیویورک تایمز: در خصوص آشوبها و واکنشهای پلیس در ایران ،نه فقط برای مخاطبین آمریکائی ،بلکه برای مخاطبین کل دنیا، بفرمائید که چه در ایران می گذرد؟ امیرعبداللهیان: اتفاقی در ایران افتاده که همه ما را متاسف کرده است. یک هموطن و یکی از دختران و فرزندان ما توسط پلیس برای مدت کوتاهی دستگیر شده و بعد از سه روز فوت کرده است.از همان ساعات اولیه رئیس جمهور کشورمان با پدر این دختر تماس تلفنی داشت. قوه قضاییه و مجلس و دولت همه تلاش میکنند از مسیر تحقیقات قضایی، ابعاد این حادثه مشخص شود .ما منتظر تحقیقات و نتایج پزشکی قانونی و قضایی و رای قاضی در این پرونده هستیم. چنین وقایعی در بسیاری از نقاط در دنیا حتی در داخل آمریکا و اروپا اتفاق میافتد. ولی یک هجمه رسانهای جهانی علیه آن شروع نمیشود اما یکسری رسانهها، فضای مجازی و همه بسیج شدهاند که این را تبدیل به یک موضوع پیچیده و عامل ناامنی در داخل کشور کنند. طبعا جمهوری اسلامی ایران اعتراض را میپذیرد اما به روش مسالمت آمیز خودش، اما در مقابل اغتشاش، آشوب و ایجاد ناامنی با منطق و اقتدار برخورد میکند. وزیر کشور جمهوری اسلامی ایران گزارشی را درباره وضعیت موجود ارائه داده است. به احساسات پاک مردم کشورمان در این حادثه احترام میگذاریم. بیش از هر طرف دیگری متعهد هستیم ابعاد این مساله روشن شود، اما اجازه نمیدهیم با تحریکات رسانهای و سیاسی خارجی، امنیت و ثبات کشور ما تحت تاثیر قرار گیرد. البته بعضی رسانههای خارجی تحریک و تلاش میکنند از احساسات پاک مردم کشورمان سوء استفاده کنند. این اتفاقات میتواند در همه جای دنیا رخ دهد و رخ میدهد. چون این اتفاقات در آمریکا زیاد اتفاق میافتد، مردم آمریکا اتفاقا خوب میفهمند.