والدین مراقب اعتیاد کودکان به اینترنت و فضای مجازی باشند

- همزمان با پیشرفت‌های فضای مجازی، تهدید‌های مختلف و متنوع موجود در این بستر به ویژه در شبکه‌های اجتماعی که مشخصه اصلی آن‌ها تعامل و ارتباط با سایر کاربران است، نگرانی‌ها در مورد امنیت کودکان و نوجوانان بسیار افزایش پیدا کرده است.

انتشار تصاویر کودکان در فضای مجازی، به ویژه شبکه‌های اجتماعی علاوه بر نقــض حریــم خصوصی و حقوق کودکان و نوجوانان، آن‌ها را در معرض مخاطره و سوءاستفاده مجرمان قرار می‌دهد.

اعتیاد اینترنتی گونه‌ای از مشکلات روانی محسوب می‌شود که کاربر به عناصر ارتباطی و اینترنتی مانند شبکه‌های اجتماعی، بازی‌های رایانه ای، خرید اینترنتی و ... معتاد می‌شود و زمان زیادی را بدون هدف در اینترنت سپری می‌کند؛ لذا استفاده افراطی و نادرست از اینترنت و فضای مجازی توسط کودکان و نوجوانان که به همه جوانب و تهدید‌های موجود آگاه نیستند صدمات جبران ناپذیری به آن‌ها وارد می‌کند.

علاقه شدید به هر چیزی و صرف زمان و هزینه بسیار زیاد برای آن چیز، اعتیاد به آن را برای فرد به بار می‌آورد. اینترنت دنیای تو در تو و بی نهایتی است که هر کس گرفتار آن شد و به آن علاقمندی بیش از حد نشان داد، در دام آن گرفتار خواهد شد.

گردش بی‌هدف کودکان در اینترنت باعث می‌شود تا زمان آن‌ها بیهوده تلف شده و به مرور منجر به اعتیاد اینترنتی در کودکان می‌شود. هر چه کودکان زمان بیشتری را با اینترنت سر کنند، در مقابل از میزان زمانی که صرف محیط اجتماعی واقعی شان خواهند کرد، کاسته خواهد شد.

برخی تحقیقات نشان می‌دهد که کودکان هنگام کار با وسایل الکترونیکی هیچ چیز نمی‌آموزند. آن‌ها کم کم توان ارتباط اجتماعی خود را از دست می‌دهند و حتی خطر ابتلا به اتیسم نیز آن‌ها را تهدید می‌کند.

والدین نقش مهمی برای جلوگیری از بروز آثار سوء در کودکانی که وقت قابل توجهی را برای فعالیت در فضای مجازی صرف می‌کنند، دارند، آن‌ها با کنترل این فعالیت می‌توانند از پدید آمدن رفتار‌های پرخاشگرانه و عصبی در کودکان جلوگیری کنند، چرا که امروزه اغلب کودکان با انجام بازی‌های آنلاین خشن رفتارشان به صورت محسوسی به سمت نقش‌های بازی‌ها کشیده می‌شود.

قابل ملاحظه بودن؛ به معنای اولویت اینترنت در زندگی فرد، که تمام احساسات و رفتار‌های فرد را احاطه و بر آن مدیریت دارد و تاثیرش عینی هست، تحت تاثیر قرار گرفتن و درگیر شدن تمام عواطف فرد، ایجاد استرس زیاد در زمان‌هایی که کودک فعالیت اینترنتی خود را رها می‌کند؛ از راه‌های تشخیص اعتیاد کودکان به اینترنت و فضای مجازی است.

همچنین افت تحصیلی شدید، فرار از قانون پذیری، کاهش حضور در فعالیت‌های گروهی، کاهش وزن، پرخاشگر شدن، عصبی و بداخلاق شدن، تغییرعادات و رفتار‌ها و ... از دیگر راه‌های تشخیص ابتلای کودکان و نوجوانان به اعتیاد اینترنتی است.

کاربران فضای مجازی باید نسبت به مسائل اخلاقی و فرهنگی حاکم بر این بستر شناخت و احساس مسئولیت داشته باشند؛ چرا که در غیر این صورت فعالیت آن‌ها ممکن است آسیب‌زا شود. ایجاد مسئولیت پذیری در کودکان، زمینه ارتقاء امنیت سایبری خانواده‌ها را فراهم می‌کند.

استفاده از نرم افزار‌های ایمن، مراقبت در دوستی‌های اینترنتی، همراهی والدین با فرزندان در فضای مجازی از جمله مسئولیت‌های مهم والدین برای کنترل فعالیت کودکان در فضای مجازی است.

به هر حال امروزه فضای مجازی به عنوان یک ابزار ارتباطی و کاری در جامعه گسترش پیدا کرده است؛ اما اینکه از آن چگونه استفاده کنیم و اینکه فرزندان ما در همان سنین پایین به دامن اینترنت و شبکه های مجازی آلوده نشوند، نکته مهمی است که والدین باید نسبت به آن ورود کنند و با نظارت بیشتر و دقیق تر از بروز مشکلات پیش روی فرزندانشان جلوگیری کنند.