حقایقی در رابطه با رژیم‌های سم‌زدا

_ دیجیاتو نوشت: ممکن است شما نیز در بین اطرافیان خود با افرادی مواجه شده باشید که ادعا می‌کنند با رژیم‌های خاص غذایی یا انجام برخی کارها، سموم بدن را دفع می‌کنند تا سالم بمانند یا بتوانند سلامت از دست رفته را مجددا به‌دست آوردند. رژیم‌های سم‌زدا یا روش‌های سم‌زدایی و پاکسازی در سراسر جهان طرفداران بسیاری دارد و هر روز بر تعدد طرفداران چنین رژیم‌هایی افزوده می‌شود. دراصل رژیم‌های سم‌زدا یا سم‌زدایی (Detoxification) به روش‌هایی اطلاق می‌شود که به دفع سموم بدن یا اصطلاحا پاکسازی بدن از سموم مختلف کمک می‌کند.

طرفداران رژیم‌های سم زدا بر این باورند که وقتی تجمع سموم در بدن بالا برود، نشانه‌های بیماری ظاهر می‌شود و فرد باید با روش‌های سم‌زدایی خودش را از شر چنین سم‌هایی خلاص کند. در مقابل طرفداران رژیم‌های سم‌زدا، گروه‌های دیگری هم هستند که نظر کاملا متفاوتی دارند. این گروه معتقدند که اصولا رژیم‌های سم‌زدا مبنا و پایه علمی ندارند و نه تنها نمی‌توانند برای سلامتی فرد کار خاصی انجام دهند، بلکه ممکن است با گرفتن چنین رژیم‌هایی سلامت فرد نیز به‌خطر بیفتد.

در این مقاله قصد داریم به بررسی نظرات موافقان و مخالفان رژیم‌های سم‌زدا بپردازیم. آیا رژیم‌های سم‌زدا سلامتی ما را به‌خطر می‌اندازند؟ آیا گرفتن چنین رژیم‌هایی یک الزام است و همه باید آنرا در زندگی خود تجربه کنند؟ آیا با رژیم‌های سم‌زدا می‌توان به جنگ بیماری‌هایی همچون سرطان رفت؟

اصلا اگر بدن انسان مکانیزم طبیعی دفع سموم دارد، چه لزومی به گرفتن چنین رژیم‌هایی هست؟ مگر در بدن انسان سموم دفع نشده وجود دارد که بخواهیم آنرا به روش‌های دیگری پاکسازی کنیم؟ این سوالات و سوالات بسیار دیگری پیرامون رژیم‌های سم زدا مطرح می‌شود که پاسخگویی به آن‌ها کار ساده‌ای نیست.

پیش از بررسی نظرات موافقان و مخالفان رژیم‌های سم‌زدا، ابتدا لازم است بدانیم به چه نوع رژیم‌هایی سم‌زدا گفته می‌شود. رژیم سم‌زدا یا سم‌زدایی به معنی دفع سموم از بدن فرد و پاکسازی جسمی است.

معتقدان به رژیم‌های سم‌زدا بر این باورند که مواد غذایی که روزانه مصرف می‌کنیم، هوایی که در آن نفس می‌کشیم و آنچه در طی روز با دستان خود لمس می‌کنیم، حاوی سموم بسیاری است که از طرق مختلف از جمله تعرق و دفع طبیعی از بدن ما خارج می‌شوند. ولی گاهی برخی علایم نشان می‌دهند که سموم به‌صورت طبیعی از بدن خارج نشده‌اند و فرد با تجمع سموم مختلف در بدنش روبرو است.

اگر روند دفع سموم از بدن به‌صورت طبیعی مختل شود، فرد دچار مشکلات جسمی مختلفی خواهد شد. مثلا سردرد‌های دائمی یکی از علایم تجمع سم در خون بوده و تاثیر مستقیمی بر سیستم اعصاب دارد. بی‌خوابی یکی دیگر از نشانه‌های تجمع سم در بدن است که باعث کاهش سطح ملاتونین (هورمون تنظیم‌کننده چرخه خواب و بیداری) می‌شود. یا مثلا افرادی که دچار چاقی شکم هستند، تنظیم سطح کلسترول و گلوکز آن‌ها به‌هم خورده و همین مساله باعث چاقی شکمی می‌شود.

معتقدان به رژیم‌های سم‌زدا علت بروز چنین بیماری‌هایی را تجمع سموم مختلف در بدن می‌دانند. آن‌ها معتقدند که مثلا احساس گر گرفتن، یکی از نشانه‌های انباشتگی سم در بدن است و باعث می‌شود کبد به‌درستی کار نکند. حساسیت‌های پوستی، آکنه، واکنش‌های آلرژیک، اگزما و همچنین پسوریازیس نیز از نشانه‌های تجمع سموم مختلف در بدن محسوب می‌شود.

یبوست، دل درد، التهاب شکمی، سفید شدن زبان و حتی بدبو بودن دهان نیز از دیگر علایم تجمع سم در بدن هستند که به اعتقاد افرادی که به رژیم‌های سم‌زدا معتقدند، تمامی این مشکلات با انتخاب درست رژیم سم‌زدایی و پاکسازی مرتفع خواهد شد و فرد برای همیشه از شر چنین بیماری‌هایی خلاص خواهد شد.

حتی دیدگاه‌هایی وجود دارد که تجمع برخی فلزات در بدن می‌تواند باعث بروز بیماری‌هایی همچون سرطان، بیماری‌های کلیوی، بیماری‌های کبدی، تاخیر در رشد، اوتیسم، بیماری‌های مفصلی، مشکلات سیستم عصبی، پارکینسون، آلزایمر، مشکلات غددی و بارداری‌های غیرطبیعی می‌شود.

اما آیا همه این اعتقادات درست هستند؟ آیا می‌توان با گرفتن رژیم خود را از شر بیماری‌ها به صورت کامل خلاص کرد؟

 

سم‌زدایی روش‌های بسیار متنوعی دارد. برخی روش‌ها قدمتی چندین ساله دارند و برخی دیگر جدیدتر و البته مدرن‌تر هستند. از معروف‌ترین روش‌های سم‌زدایی می‌توان به موارد ذیل اشاره کرد:

۱- سم زدایی روده: در این روش با تغذیه یا حتی مصرف دارو، روده‌ها اصطلاحا پاکسازی می‌شوند.

۲- سم زدایی کبد

۳- سم زدایی با رژیم‌های آبمیوه

۴- رژیم‌های حذف چربی

۵- رژیم‌های خام گیاهخواری

۶- سم زدایی با روزه‌های خاص

۷- رژیم آب

۸- رژیم‌هایی با گیاهان خاص

۹- سم‌زدایی با بادکش و حجامت

۱۰- سم‌زدایی از طریق پا: در طب سنتی چین از این روش برای دفع سموم بدن از طریق پا‌ها کمک می‌گرفتند. چینی‌ها، انواع محلول‌های مختلف را از مواد طبیعی تهیه می‌کردند و با قرار دادن پا در ظرف حاوی محلول و برخی موارد با ماساژ دادن پا معتقد بودند برخی سموم از طریق پا از بدن خارج می‌شود.

روش‌های سم زدایی بسیار متنوع هستند و در کشور‌ها و فرهنگ‌های مختلف از روش‌های متفاوتی برای سم‌زدایی استفاده می‌شود.

 

رژیم‌های سم زدایی قدمتی دیرینه دارند. مصریان، هندو‌ها و بسیاری از اقوام کهن از روش‌های سم‌زدایی برای درمان بیماری‌ها استفاده می‌کردند. آن‌ها بر این باور بودند که با توجه به نشانه‌های بیماری، فرد در دوره‌های زمانی متعدد ممکن است به سم‌زدایی نیاز پیدا کند.

علاوه بر طب سنتی هند، بومیان آمریکایی نیز به روش‌های سم‌زدایی گرایش دارند. در فرهنگ شمن‌ها از سم‌زدایی هم برای پاکسازی جسم و هم برای پاکسازی روح با گیاهان خاص استفاده می‌شود. اما در فرهنگ عموم و آنچه امروزه تحت عنوان رژیم‌های سم‌زدایی انجام می‌شود، بسیار متنوع است و در برخی موارد آغشته به روش‌های غیر اصولی و غیر علمی شده است.

 

یکی از سوالاتی که در مورد سم‌زدایی مطرح می‌شود، آن است که آیا سم‌زدایی از نظر علمی تایید شده است؟ مجامع علمی و مطرح دنیا چه نظری روی رژیم‌های سم‌زدایی دارند؟

 

برخی طرفداران روش‌های سم‌زدایی اینطور استدلال می‌کنند که مجمتع‌های پزشکی پیشرفته‌ای در سراسر دنیا از روش‌های سم‌زدایی استفاده می‌کنند. هر روز هزاران بیمار به این مراکز مراجعه کرده و تحت درمان قرار می‌گیرند. اگر سم‌زدایی پایه علمی ندارد، چطور در سراسر دنیا هزاران کلینیک و بیمارستان و مرکز پزشکی از روش‌های سم‌زدایی استفاده می‌کنند؟ اگر روش‌های سم‌زدایی سندیت علمی ندارد، چطور بسیاری از دارو‌ها با مجوز سازمان غذا و داروی آمریکا در داروخانه‌های معتبر دنیا تحت عنوان دارو‌های پاکسازی به‌فروش می‌رسند؟

نقطه قابل تامل آن است که وقتی صحبت از رژیم‌های سم‌زدایی می‌شود، ما با تنوعی از دستورالعمل‌ها و روش‌ها روبرو هستیم و نمی‌توان همگی آن‌ها را با زیر سوال برد یا مهر تایید بر همگی آن‌ها زد.

 

بدن انسان مکانیزم طبیعی برای دفع سموم دارد و در این شکی نیست. برخی دارو‌ها و مواد غذایی در برخی شرایط می‌توانند به‌کمک مکانیزم دفعی بدن انسان بیایند. ولی قرار نیست تمام بار مسئولیت مکانیزم دفعی بدن صلب شده و برعهده روش‌های نامتعارف درمانی بیفتد. طیف افرادی که به‌سمت رژیم‌های سم‌زدا تمایل دارند بسیار متنوع است. برخی افراد در سم‌زدایی دچار افراط و تفریط می‌شوند. بی‌شک چنین روش‌هایی نه‌تن‌ها برای سلامتی مفید نیستند، بلکه بسیار صدمه زننده نیز هستند.

در عین حال گروهی هم هستند که از سم‌زدایی به‌شکل منطقی‌تر و مناسب‌تری استفاده می‌کنند. این طیف، فرهنگ درست زندگی کردن، سالم زیستن را در سرلوحه زندگی خود قرار داده‌اند و سم‌زدایی را نه به‌صورت یک روش درمانی، بلکه به‌عنوان سبکی از زندگی مورد توجه قرار می‌دهند. معنای سم‌زدایی برای این دو طیف بایکدیگر بسیار متفاوت است. آنچه محل چالش و ابهام است، روش‌های سم‌زدایی افراطی و تفریطی است که مجامع پزشکی نیز آن را رد می‌کنند.

یکی از موضوعاتی که حرف‌وحدیث‌های زیادی را در این موضوع ایجاد کرده، آن است که برخی معتقدند بدن انسان مکانیزم هوشمندی دارد و همه سموم را به‌صورت اتوماتیک از طرق مختلف دفع می‌کند و دیگر نیازی به دخالت انسان در این فرآیند و سم‌زدایی نیست. برخی دیگر نیز بر این باورند که به مرور زمان سطح سموم موجود در بدن بالا می‌رود و ما ناگزیر هستیم بدن را از سموم موجود پاکسازی کنیم.

منتقدین سم‌زدایی معتقدند که اصلا امکان سم‌زدایی با روش‌های این‌چنینی وجود ندارد.

 

منتقدان رژیم‌های سم‌زدا معتقدند که برای سلامتی باید مکانیزم‌های سم‌زدایی داخلی و خودکار بدن را تقویت کرد و نیازی به گرفتن رژیم‌های سخت و پیچیده نیست. بدن ما هر روز به‌صورت هوشمند سم‌زدایی می‌شود و ما می‌توانیم در روند سم‌زدایی به این سیستم کمک کنیم. راه‌های مختلف و طبیعی برای کمک به بدن در مسیر سم‌زدایی پیشنهاد می‌شود که می‌توان به برخی از آن‌ها اشاره کرد:

۱- روزانه ۸ تا ۱۰ لیوان آب بنوشید تا سیستم گوارش به‌خوبی عمل کرده و روده‌ها به‌درستی پاکسازی شوند.

۲- هر روز دو وعده میوه و سبزیجات میل کنید. خوردن میوه با پوست به هضم بهتر غذا و جذب مواد غذایی به بدن کمک می‌کند.

۳- میوه‌هایی مانند سیب، زغال اخته و انگور می‌توانند به‌صورت طبیعی به از بین بردن فلزات سمی در بدن کمک کنند.

۴- ماهی، دانه‌های مغذی و آجیل را در برنامه غذایی خود قرار دهید که به‌صورت طبیعی برای سم‌زدایی جیوه از بدن بسیار کمک کننده است.

۵- برای عملکرد بهتر روده‌ها به‌صورت طبیعی حتما خوردن غلات سبوس‌دار، عدس، لوبیا و البته میوه و سبزیجات را در برنامه غذایی خود قرار دهید.

۶- خوردن ماست کفیر به شما کمک می‌کند تا سیستم گوارش سالمی داشته باشید.

۷- خوردن مواد غذایی مانند زنجبیل، فلفل و گشنیز به شما کمک می‌کند تا غذا بهتر هضم شده و به پاکسازی بدن از فلزات سنگین کمک می‌کند.
مقاله دانشکده پزشکی دانشگاه هاروارد در مورد سم‌زدایی

دانشکده پزشکی دانشگاه هاروارد نیز نسبت به موضوع سم‌زدایی بی‌توجه نبوده و مقاله‌های مختلفی در وبسایت این دانشگاه در مورد سم‌زدایی منتشر شده است. در یکی از مقاله‌های شاخص دانشگاه هاروارد به‌صورت مستقیم به این موضوع اشاره شده که رژیم‌های سم‌زدا بسیار متنوع هستند و نمی‌توان خط قرمز روی همه روش‌ها کشید یا مهر تایید بر همه روش‌ها زد.

محققان دانشگاه هاروارد معتقدند همان‌طور که در فصل بهار کمد‌های لباس را تمیز می‌کنیم و خود را برای شروعی تازه آماده می‌کنیم، گاهی لازم است چنین کاری را برای جسم خودمان هم انجام دهیم و توصیه اکید می‌کند که انجام چنین کار‌هایی بدون نظر متخصص کاری کاملا اشتباه است و نباید جسم خود را دراختیار هر رژیم سم‌زدا یا در معرض هر روشی قرار دهیم. بسیاری از دارو‌های غیر مجاز تحت عنوان قرص‌های پاکسازی و رژیم‌های سم‌زدا به‌فروش می‌رسند و بیشتر شبیه به دکان‌هایی هستند که درنهایت کار خاصی برای بدن ما انجام نمی‌دهند.

دانشگاه هاروارد به بررسی تمام رژیم‌های سم‌زدا پرداخته و معتقد است رژیم‌هایی که ادعا می‌کنند کل بدن را در زمان کوتاهی پاکسازی می‌کنند، اغلب روش‌های درستی در پیش نگرفته‌اند و بیشتر توصیه می‌کنند که مردم باید سبک زندگی خود را تغییر دهند تا بتوانند از سلامتی برخوردار باشند.

روش‌های سم زدایی طبیعی همچون خوردن مواد غذایی سالم و طبیعی، فعالیت بدنی متناسب به‌صورت کامل می‌توانند مکانیزم طبیعی سم‌زدایی را فعال کنند و اگر بر فرض فردی دچار اختلالاتی در سیستم سم‌زدایی طبیعی بدن خود داشته باشد، در نهایت پزشک متخصص می‌تواند چنین مواردی را تشخیص داده و با استفاده از روش‌های درمانی تایید شده می‌توان به درمان اقدام کند.

رژیم‌های سم‌زدا بدون نظارت پزشک و استفاده از دارو‌های غیر استاندارد و بدون تاییدیه FDA می‌تواند اثرات سوئی به‌دنبال داشته باشد.

 

آیا همه باید سم‌زدایی کنند؟ هرچند وقت یک‌بار سم‌زدایی باید انجام شود؟ به چه طریق می‌توان متوجه شد که بدن ما به‌سم‌زدایی نیاز دارد؟ معتقدان به رژیم‌های سم‌زدا برای چنین سوالاتی پاسخ دارند. آن‌ها از طریق تست‌های بررسی وضعیت فرد می‌توانند مشخص کنند آیا فرد نیاز به سم‌زدایی دارد یا خیر و اینکه چقدر در شرایط بحرانی برای سم‌زدایی قرار دارد.

تست‌های مختلفی وجود دارد که از طریق آن می‌توان تشخیص داد فرد باید چه سم‌زدایی انجام دهد. مثل در یکی از تست‌ها سم‌زدا، سوالات مختلفی تهیه شده و براساس آن رژیم مربوطه تعیین می‌شود.

اگر رژیم‌های سم‌زدا می‌توانند جسم ما را از سموم مختلف پاکسازی کنند، پس باید بتوانند بیماران سرطانی را از شر سلول‌های سرطانی نجات دهند، ولی در سراسر دنیا هر روز هزاران نفر با سرطان مبارزه می‌کنند و بسیاری نیز جان خود را در این مبارزه از دست می‌دهند. آیا واقعا رژیم‌های سم‌زدا می‌توانند کاری برای سرطان انجام دهند یا چنین رژیم‌هایی تنها تا حدی می‌توانند کمک کننده باشند و وقتی پای جان و زندگی به‌میان می‌آید، نمی‌توان روی این روش‌ها حسابی باز کرد؟

کتاب «انقلاب سم‌زدایی» یا «The Detox Revolution» از انتشارت مک‌گروهیل به موضوع سرطان و رژیم‌های سم‌زدا می‌پردازد. نویسنده کتاب معتقد است رژیم‌های سم‌زدا از گرفتار شدن به سرطان جلوگیری می‌کند و افرادی که در زندگی خود با رژیم‌های سم‌زدا پیش می‌روند کمتر دچار بیماری‌هایی همچون سرطان می‌شوند.

نویسنده کتاب معتقد است اگر می‌خواهید دچار بیماری‌هایی همچون سرطان نشوید باید سبک زندگی خود را تغییر داده و قبل از اینکه سموم بدن آنقدر زیاد شوند که نشود برایشان کاری کرد، زودتر باید اقدام کنید تا با مشکل تجمع بیش از حد سموم در بدن مواجه نشوید.

در این کتاب رژیم‌های مختلفی برای کنترل و جلوگیری از پیشرفت سرطان ارائه شده است. بیشتر رژیم‌های غذایی مبنای طبیعی دارند و وقتی به جداول تغذیه‌ای رجوع می‌کنیم می‌بینیم نویسنده هدفش از مطرح کردن رژیم‌های سم‌زدا، گروه‌های غذایی هستند که هر فرد سالمی باید در برنامه غذایی خود آن‌ها را وارد کند.

در واقع کتاب انقلاب سم‌زدایی روش‌هایی برای جلوگیری از تجمع رادیکال‌های آزاد و سم‌زدایی به روش طبیعی را مطرح می‌کند و به نوعی خواننده را به سمت تجربه زندگی سالم‌تر با تغذیه و فعالیت بدنی متناسب هدایت می‌کند.

در نتیجه باید بگوییم همه کتاب‌هایی که عنوان سم‌زدایی در تیتر آن دیده می‌شود، به این معنی نیست که به روش‌های غیر عادی اشاره دارند. بلکه برخی کتاب‌ها با عنوان رژیم‌های سم‌زدا کاملا فرد را به زندگی سالم و خوردن مواد غذایی درست تشویق می‌کنند. اما نمی‌توان منکر این موضوع شد که برخی کتاب‌های بازار هم هستند که کاملا به روش‌های عجیب و غریب خواننده را سوق می‌دهند.
غذا‌های مجاز و ممنوع در رژیم‌های غذایی سم‌زدا

رژیم‌های غذایی سم‌زدا انواع مختلفی دارند. بر اساس نوع رژیم، مواد غذایی ممنوع و مجاز مشخص می‌شود. مثلا در برخی رژیم‌ها، تنها فرد مجاز به نوشیدن نوشیدنی است. در برخی دیگر فقط میوه و سبزیجات مجاز است. اما یکی از نکات مهمی که تقریبا در همگی رژیم‌های سم‌زدا مشترک است، کوتاه مدت بودن زمان رژیم است.

معمولا امکان گرفتن رژیم‌های سم‌زدا در طولانی مدت عموما وجود ندارد. چون عموما فشار مضاعفی بر بدن در طی دوره رژیم وارد می‌شود، امکان گرفتن چنین رژیم‌هایی در طولانی مدت وجود ندارد، مگر آنکه رژیم از نوع سبک باشد و بدن فرد به آن عادت کند.

ولی عموما اکثر افرادی که رژیم‌های سفت و سخت سم‌زدا را می‌گیرند، برای بازه‌های زمانی کوتاه مدت بدن را با شوک سم‌زدایی مواجه می‌کنند.

بی‌شک برای شما هم پیش آمده است که در اطراف خودتان افرادی را ببینید که رژیم می‌گیرند و شما را نیز تشویق می‌کنند همان کار را انجام دهید. وقتی به سراغ اینترنت می‌روید نیز انواع رژیم‌های سم‌زدا معرفی می‌شود. چطور می‌توانیم متوجه شویم که کدام رژیم ممکن است به سلامتی ما صدمه وارد کند و کدام رژیم اثرات سوء کمتری دارد؟

رژیم‌های پرفشار به سلامتی شما صدمه وارد می‌کنند: همان‌طور که گفته شد، رژیم‌های سم زدا انواع مختلفی دارند. رژیم‌های پرفشار معمولا در بازه زمانی کوتاه مدت، شوک شدیدی به جسم وارد می‌کنند و می‌توانند خطرناک باشند. ممکن است فردی برای لاغر شدن، رژیم پرفشار چند روزه‌ای بگیرد و اتفاقا وزن هم کم کند، ولی به چه قیمتی این اتفاق می‌افتد و چه اثرات سوئی را برای وی در برخواهد داشت.

رژیم‌هایی که در مدت زمان کوتاه اجرا می‌شوند: معمولا بهتر است به رژیم‌هایی که در مدت زمان کوتاهی قرار است تاثیر معجزه‌آسایی بر بدن داشته باشند، شک کنید. معمولا رژیم‌های با بازه زمانی فشرده نیز اثرات سوئی بر سلامت ما خواهند داشت.

رژیم‌هایی با کالری بسیار پایین می‌توانند به سلامت صدمه وارد کنند: بدن ما برای انجام امور روزمره نیاز به کالری دارد. برخی افرادی که تمایل دارند لاغر شوند، تصور می‌کنند اگر کالری بسیار بسیار پایین‌تری به بدنشان برسانند، می‌توانند سریع لاغر کنند.

اما بی‌خبر از آنکه چنین رژیم‌هایی عوارض جانبی مثل بی‌انرژی بودن، افت قند خون، درد عضلانی، خستگی، احساس سرگیجه یا سرگیجه و حالت تهوع را به‌دنبال خواهند داشت. بهتر است یاد بگیریم به‌اندازه مورد نیاز بدنمان غذا بخوریم و به اندازه تحرک بدنی داشته باشیم. چنین رژیم‌هایی عموما متابولیسم بدن را برهم می‌زنند. همچنین باعث بالا رفتن استرس در بدن می‌شوند.

افراد با بیماری‌های خاص: برخی افراد بیماری‌های خاصی دارند که در حین دریافت رژیم سم‌زدا باید به آن بیماری بسیار توجه شود.

رژیم‌های سم‌زدا خاص فاقد مواد غذایی مورد نیاز بدن: در برخی رژیم‌های سم‌زدا گا‌ها می‌بینیم برخی مواد غذایی به‌صورت کامل از سبد خانواده حذف می‌شوند. مثلا در برخی رژیم‌ها کلا خوردن روغن و دانه‌های روغنی منع می‌شود که می‌تواند تبعات سوئی برای بدن داشته باشد. بدن ما به گروه‌های اصلی مواد غذایی نیاز دارد و رژیم‌های سم‌زدایی که تعادل مواد غذایی مورد نیاز بدن را برهم بزنند، قابل اعتماد نیستند.

رژیم‌هایی همراه با مواد شیمیایی و دارو‌های مختلف: در برخی رژیم‌های سم‌زدا، دارو‌هایی گیاهی و شیمیایی به فرد داده می‌شود. با مراجعه به وبسایت سازمان FDA می‌توانید فهرستی از برخی دارو‌های ممنوعه در رژیم‌های سم‌زدا را مشاهده کنید. برخی دارو‌های حتی گیاهی از سوی FDA مورد تایید نیستند و نتوانسته‌اند مجوز‌های لازم را دریافت کنند.

رژیم‌هایی که با هدف تغییرات سریع در مدت زمان کوتاه تجویز می‌شوند: یکی از راه‌هایی که می‌توانید متوجه شوید رژیم سم‌زدا از نوع معقول و غیر ضربه زننده بر بدن است یا از آن رژیم‌هایی است که می‌تواند خطرناک باشد، توجه به این نکته است که آیا هدف رژیم آن است که در بازه زمانی کوتاهی شما را به نتایج شگفت انگیز و تغییرات سریع برساند یا خیر. هر تغییری در بدن نیازمند طی شدن پروسه زمانی است. به چنین رژیم‌هایی که به‌دنبال تغییرات سریع هستند شک کنید.

رژیم‌هایی که در برخی مواد غذایی زیاده‌روی می‌کنند: در برخی رژیم‌ها عدم تعادل به وفور به‌چشم می‌خورد. مثلا برخی مواد غذایی آنقدر در حجم بالایی توسط فرد مصرف می‌شود که اثرات سوء آن بیش از منفعت‌اش خواهد بود. برای مثال برخی رژیم‌های سم‌زدا از زردچوبه برای سم‌زدایی استفاده می‌کنند. با آنکه مصرف زردچوبه در اندازه مناسب برای بدن منافعی را در پی دارد، ولی مصرف بی‌رویه و بیش از اندازه آن می‌تواند باعث اضطراب شده و مانع خواب راحت فرد می‌شود.

یا مثلا افرادی که رژیم‌های سم‌زدایی بوسیله آب می‌گیرند، ممکن است دچار هیپوناترمی یا کم سدیمی خون شوند. همین مساله باعث تورم سلول‌ها و به‌تبع آن مشکلات دیگری اعم از حالت تهوع، استفراغ، سردرد، سرگیجه، خستگی، گرفتگی عضلانی، تشنج و کما ممکن است پیش بیاید.

با تمام توضیحاتی که در مورد رژیم سم‌زدا داده شد، این سوال مطرح می‌شود که درنهایت تکلیف ما چیست، آیا باید سراغ رژیم سم زدا برویم یا خط قرمز بر چنین روش‌هایی بکشیم؟

همانطور که در قسمت‌های مختلف مقاله مطرح شد، هر رژیم و روش پاکسازی که پایه و سندیت علمی نداشته باشد، باید با دیده شک و تردید به آن نگاه کرد. باتوجه به اینکه رژیم‌های سم‌زدا بسیار متنوع هستند نمی‌توان با قطعیت گفت همه روش‌ها درست یا همه روش‌ها نادرست هستند بلکه باید معیار و محکی در دست مخاطب وجود داشته باشد تا در برخورد با رژیم‌های مختلف و روش‌های پاکسازی مختلف بتواند تشخیص دهد آن روش درست و عقلانی است یا خیر.

سازمان غذا و دارو آمریکا (FDA)، فهرستی از دارو‌هایی به اسم سم‌زدا که واقعا سم زدا نیستند در وب‌سایت خود منتشر کرده است. حتی برخی دستگاه‌ها و روش‌های سم‌زدایی مورد تایید سازمان غذا و دارو نیستند و نتوانسته‌اند مهر تایید این سازمان را بگیرند.

آنچه مسلم است، روش‌های پاکسازی طبیعی و مصرف مواد غذایی طبیعی و انجام فعالیت بدنی در قالب و عنوان پاکسازی می‌تواند برای جسم و بلکه روان ما بسیار مفید و موثر باشد.