رود مرزی ارس؛ عامل توسعه و تقویت روابط ایران و جمهوری آذربایجان

- طبق اعلام پاون، رضا اردکانیان امروز در آئین پنجاهمین سالگرد بهره‌برداری از سد‌های ارس و میل - مغان و شروع آبگیری سد قیزقلعه سی که با حضور «پرویز شهبازاف» وزیر آب و انرژی جمهوری آذربایجان، سفرا، استانداران و برخی از مقام‌های عالی‌رتبه دو کشور برگزار شده است، این موضوع را بیانگر عمق تعاملات و روابط مودت آمیز و برادرانه بین دو کشور عنوان کرد و افزود: با افتخار باید اذعان داشت که رود مرزی ارس نه تنها مانند بسیاری از آب‌های مرزی دنیا، زمینه ساز نزاع و ستیز بین دو ملت نبوده، بلکه به عنوان نمونه‌ای نادر و درخشان، عاملی مهم در جهت توسعه و تقویت روابط فی مابین دو ملت دوست و همسایه ایران و آذربایجان بوده است.

وی افزود: رودخانه مرزی ارس، مرز دوستی همه ملت‌های واقع در حاشیه این رودخانه و برخوردار از این موهبت الهی است. رودخانه‌ای که به دوستی‌های مردمان ساکن در این حوضه روح بخشیده و بایسته است که قدر آن را بیش از پیش بدانند.

اردکانیان اظهار داشت: خوشبختانه طی پنج دهه گذشته احداث و بهر‌ه‌برداری از سد و نیروگاه ارس و همچنین سد انحرافی میل مغان، موجبات آبادانی و توسعه مناطق مجاور ارس را فراهم آورده و پس از بهره برداری رسمی از سد و نیروگاه ارس در سال ۱۳۵۰ (۱۹۷۱ میلادی) امروز در پنجاهمین سالگرد بهره برداری از این تاسیسات، جشن باشکوه همدلی و همراهی را برگزار می‌کنیم و در آینده نزدیک شاهد بهره برداری از سد‌های مشترک خداآفرین و قیزقلعه سی نیز خواهیم بود.

وزیر نیرو همچنین گفت: جمهوری اسلامی ایران و جمهوری آذربایجان از مشترکات دینی، فرهنگی و تاریخی فراوانی بهره مندند؛ اشتراکاتی که می‌تواند ماهیت ویژه‌ای به روابط دو کشور در منطقه بخشیده و همان گونه که طی چند دهه گذشته شاهد بوده ایم برگزاری ۵۰ اجلاس کمیسیون دائمی بهره برداری از منابع آب و انرژی رودخانه مرزی ارس و ۱۴ اجلاس کمیسیون مشترک همکاری اقتصادی بین دو کشور نمونه‌هایی روشن از روابط راهبردی و منحصر به‌فرد در منطقه است.

اردکانیان افزود: در آستانه پنجاهمین سال بهره برداری از سد‌های ارس و میل - مغان و تاکید و اراده طرفین بر برگزاری جشن پنجاهمین سالگرد بهره‌برداری از منابع آب و انرژی رودخانه مرزی ارس، فرصت مغتنمی دست داد تا با مروری بر توافقات و همکاری‌های دوجانبه دو کشور در بخش آب و انرژی، ضمن تبیین نقاط قوت، در جهت توسعه همکاری‌ها بپردازیم.

وی گفت: در مجموع، روند همکاری‌های مشترک میان ایران و سایر کشور‌های حاشیه رودخانه ارس، نشانگر غلبه و تفوق همکاری‌های آبی بر مشکلات و موانع موجود است. شواهد متعددی از جمله معاهدات مختلف و کمیسیون‌های مشترک بین دولت‌های ایران و شوروی سابق (پس از استقلال، جمهوری آذربایجان) در باب تسهیم آب، تعیین مرز رودخانه‌ای، حل و فصل مسائل و حوادث مرزی، تسویه اختلافات، ساماندهی رودخانه مرزی ارس، نصب و مراقبت از علائم مرزی، همکاری‌های فنی و اقتصادی، تعیین وضعیت جزایر و پل‌های واقع در مسیر رودخانه و تعیین مرز آبی در دریاچه‌های سد ارس و سد تنظیمی میل - مغان، همگی گواه محکمی بر این مدعاست.

وی افزود: فرصت‌های اقتصادی کم نظیر جمهوری اسلامی ایران در حوزه‌های گردشگری، طبیعت‌گردی، آثار باستانی نظیر پل‌ها و کلیسا‌های تاریخی حاشیه ارس، پتانسیل خوب تولید برق، وجود زیرساخت‌های مناسب و امکان دسترسی آسان به دو طرف مرز، در کنار عزم و اراده مسئولان دو کشور برای گسترش همکاری‌ها، از ظرفیت‌هایی است که می‌تواند به احداث و بهره‌برداری از طرح‌های توسعه منابع آب و انرژی ارس شتاب دوچندان بخشد.

وزیر نیرو ادامه داد: انتظار می‌رود با وجود چنین ظرفیت‌ها و منابعی در مسیر رودخانه ارس، زمینه‌ها و فرصت‌های فراوان دیگری برای توسعه همکاری‌های بین دو کشور در جهت تولید انرژی برق فراهم شود و امیدواریم تلاش مضاعفی برای سرعت بخشیدن به رفع موانع اندک موجود صورت پذیرد.

وی گفت: پایش مشترک سراسری کمی و کیفی رودخانه مرزی ارس در ادامه روند خوب همکاری‌های قبلی دو کشور، استقرار سامانه تصمیم یار، پیش‌بینی و هشدار سیل برای پیشگیری از بروز خسارت به تاسیسات آبی و اراضی پایین دست، تلاش برای تشکیل کمیسیون چهارجانبه کشور‌های حوضه آبریز ارس از مهمترین زمینه‌های همکاری و فعالیت‌های پیش رو در حوضه آبریز ارس است.

اردکانیان اضافه کرد: سرعت بخشی به تصمیم گیری‌ها در خصوص سد قیزقلعه سی تا حصول نتیجه نهایی و استفاده از ظرفیت خوب شرکت‌های پیمانکار و مشاور در هر دو کشور، برای انجام پروژه‌های اجرائی، از دیگر موارد حائز اهمیت در این حوضه است.

وی اظهار داشت: شایسته می‌دانم از اندیشه‌های ناب، خلاقیت‌ها، تلاش‌ها و زحمات تمامی کسانی که در طراحی، ساخت و تجهیز این سدها، تاسیسات و شبکه‌های آبیاری نقش داشته‌اند و همچنین از تمامی دست‌اندرکاران بخش‌های خصوصی و دولتی دو کشور دوست و همسایه ایران و آذربایجان که طی پنجاه سال بهره برداری مشترک از سد‌های مذکور، با درایت و حس تعامل موجبات بهره مندی ملت دو کشور از منافع بیشمار ناشی از ساخت این سد‌ها را فراهم آورده و آن را به عنوان نمونه موفق و کم نظیر دوستی و صلح در مرز‌های آبی به جهان معرفی کرده‌اند کمال تشکر و قدردانی را به عمل آورده و آرزو کنم همانند گذشته ارس، این شالوده دوستی و مودت، منشاء برکات و منافع فراوان برای کلیه ساکنان مجاور آن باشد.