چرا اشک چشم شور است؟

_ آنا نوشت: حس بینایی و ساختمان چشم یکی از نشانه‌های خدا در آفرینش اعضای بدن انسان است. چشمه‌های جوشانی درون چشم وجود دارد که از روزنه بسیار ظریف و باریکی در تمام طول عمر روان است و ما بینایی خود را مدیون اشک چشم هایمان هستیم.

 

اگر تا به حال اشک چشم خود را خورده باشید، متوجه می‌شوید که کمی شور است، اما دلیل شوری اشک چشم چیست و اگر اشک چشم شور نبود، چه اتفاقی برای ما پیش می‌آمد؟

 

قبل از اینکه به این سوال پاسخ دهیم، بهتر است که کمی در مورد زندگی بعضی از لاکپشت‌های دریایی صحبت کنیم که به فهم بهتر این موضوع کمک می‌کند.

 

این لاک پشت‌ها کمی عجیب به نظر می‌رسند، اما معمولاً کسی از آن‌ها نمی‌ترسد و کسانی که با این حیوانات برخورد می‌کنند، به راحتی با آن‌ها خو می‌گیرند. زمانی که لاک پشت دریایی مادر به ساحل می‌آید و هنگام شب روی تخم هایش دراز می‌کشد، اگر با دقت به آن‌ها نگاه کنید، مقدار کمی اشک روی صورتشان مشاهده می‌کنید.

 

بعضی از محققان بر این باورند که لاک پشت‌های مادر در چنین حالتی در حال گریه هستند، زیرا هرگز فرزندانشان را ملاقات نمی‌کنند. اما دانشمندان به این نتیجه رسیده اند که لاک پشت‌های دریایی گریه نمی‌کنند، بلکه در حال خارج کردن نمک اضافه از بدن هستند و این کار را از طریق اشک‌های شور انجام می‌دهند.

 

از آنجایی که این لاک پشت‌ها در آب‌های شور دریا زندگی می‌کنند و غذای مورد علاقه آن‌ها ستاره دریایی است که بدنش پر از آب دریا می‌باشد، به همین دلیل نمک زیادی وارد بدن شان می‌گردد که سمی است؛ بنابراین آن‌ها باید از طریق گریه و اشک این نمک اضافی را از بدن خارج کنند تا بتوانند زنده بمانند.

 

اگر ما نمک زیادی بخوریم و این نمک در بدن ما جمع شود، کلیه‌ها آن را دفع می‌کنند، اما کلیه لاک پشت دریایی به هوشمندی کلیه انسان عمل نمی‌کند و نمی‌تواند به اندازه کافی نمک اضافه را از بدن خارج کند؛ بنابراین از غده‌های خاصی از نمک داخل چشم کمک می‌گیرد که دو برابر سایز مغز این لاک پشت‌ها هستند و به کمک آن‌ها نمک اضافه را از طریق اشک بیرون می‌دهد. اشک این لاک پشت‌ها بسیار شور است. بعضی از حیوانات مانند پروانه‌ها اشک چشم این لاک پشت‌ها را لیس می‌زنند.

 

اگر تا به حال اشک چشم خود را خورده باشید، متوجه می‌شوید که کمی شور است. اما از آنجایی که کلیه‌های ما بهتر از لاک پشت‌ها کار می‌کنند و ما هم ستاره دریایی نمی‌خوریم، پس چرا باز هم اشک‌های ما شور است؟

 

اشک چشم و مرطوب بودن چشم باعث می‌شود گردش حدقه آزار دهنده نباشد. در صورت مرطوب نبودن چشم گردش چشم غیر ممکن است و پلک‌ها چشم را از حرکت باز می‌دارند. یکی دیگر از شگفتی‌های آفرینش ساختمان چشم، شور بودن آب آن است.

 

همه مایعات داخل بدن مقدار کمی نمک در خودشان دارند. این نمک از طریق الکتریسیته به انقباض ماهیچه‌ها کمک می‌کند و باعث تفکر در مغز می‌شود. مقداری نمک داخل مایعات بدن مانند اشک، عرق و بزاق تقریباً مساوی با مقدار نمک داخل خون هستند.

 

کل این نمک‌ها زیر یک درصد یعنی به اندازه دو قاشق چای خوری در هر لیتر می‌باشند بنابراین اشک‌های ما شوری بسیار کمتری نسبت به لاک پشت‌های دریایی دارند، اما باز هم کمی شور هستند.

 

شور بودن اشک چشم سبب می‌شود بافت‌های ظریف چشم کاملاً حفظ شود. اگر طعم شوری در آب چشم نباشد، چشم تمام اشیای مزاحم را به خود جذب می‌کند، اما شور بودن اشک سبب می‌شود با گرد و غبار و اشیای دیگر از چشم، به طور خودکار بیرون آید. اگر اشک چشم شور نبود به دلیل جذب تمام اشیای مزاحم به چشم بینایی آن از دست می‌رفت.

 

شوری اشک بستگی به نوع اشک‌هایی دارد که از چشم ما تولید می‌شود. پیش از این در نمناک خواندید که در بخشی از چشم غده لاکریمال قرار گرفته است که سه نوع اشک تولید می‌کند. این‌ها اشک‌های پایه، اشک‌های رفلاکسی یا واکنشی و اشک‌های احساسی هستند.

 

اشک‌های پایه باعث مرطوب نگه داشتن چشم می‌شوند، جرم‌ها و آلودگی‌ها را برای جلوگیری از عفونت پاکسازی می‌کنند.

 

اشک‌های رفلاکس یا واکنشی، هنگامی ایجاد می‌شوند که چشم‌ها می‌خواهند ماده‌ای مضر مانند دود، گرد و غبار، شن و آلودگی را پاکسازی کنند.

 

اشک‌های احساسی اشک‌هایی هستند که هنگام گریه ایجاد می‌شوند و بعد از شادی یا غمگینی اتفاق می‌افتد.

 

اشک‌های پایه و رفلاکسی معمولاً نمک بیشتری نسبت به اشک‌های احساسی دارند و برای سالم نگه داشتن چشم بسیار مفید و مناسب هستند.

 

اشک‌های احساسی بیشتر شامل مواد دیگر است، مثل نوعی هورمون در بدن که شبیه یک مسکن طبیعی عمل می‌کند و باعث می‌شود که ما بعد از گریه کردن حس سبکی بیشتری داشته باشیم.

 

حال هر زمان که گریه کردید و متوجه شوری بسیار کم اشک‌های خود شدید، چند دقیقه با خودتان فکر کنید و ببینید چقدر خوشبخت هستید که کلیه‌های اعجاب انگیزی دارید که سطح نمک موجود در بدن شما را کنترل می‌کنند و شما مجبور نیستید هر شب برای زنده ماندن و دفع نمک اضافه اشک بریزید.