اصلاح نظام مالیاتی؛ گام اول جدا کردن اقتصاد از درآمد‌های نفتی

وحید عزیزی در گفت‌وگو با میزان، با اشاره به درآمد دولت از محل مالیات اظهار کرد: در بسیاری از  کشور‌های دنیا بخش عمده محل تامین هزینه‌های جاری و منابع مالی عمومی بودجه از محل درآمد‌های مالیاتی تامین می‌شود، اما درآمد‌های مالیاتی در کشور به اندازه‌ای نیست که تامین کننده این نیاز‌ها باشد.

این کارشناس اقتصاد تصریح کرد: یکی از مهم‌ترین دلایل عدم تاثیر مالیات در بودجه، در طراحی نظام مالیاتی و پایه مالیاتی دقت مناسبی وجود نداشته و عمده درآمد‌های کلان معاف از مالیات است.

وی افزود: افزایش درآمد‌های مالیاتی به معنی افزایش مالیات ستانی از مردم و بخش‌های تولیدی نیست به این معنی است که دریافت مالیات از درآمد دهک‌های بالای اقتصادی و دریافت مالیات از مشاغل کاذب مانند واسطه گری است. در صورتی که پایه‌های مالیاتی و معافیت‌های مالیاتی باز تعریف شود می‌توان وابستگی به درآمد‌های نفتی را کاهش داد.

عزیزی ادامه داد: برخی از پایه‌های مالیاتی برای تنظیم رفتار اقتصادی جامعه تعریف می‌شود و طبیعتا درآمدی نیز برای کشور دارد، به طور مثال مالیات بر منازل خالی علاوه بر تاثیر بر رفتار جامعه می‌تواند منجر به افزایش درآمد‌های دولتی شود.

این کارشناس اقتصادی تصریح کرد: مالیات‌های تنظیمی به صورت غیر مستقیم باعث تغییر رفتار برخی از مردم که در مشاغل کاذب  مانند خرید فروش ارز فعالیت دارند، می‌شود و با سوق دادن به سمت فعالیت‌های مولد زمینه ساز افزایش درآمد‌های دولت می‌شود.

وی افزود: برخی از پایه‌های مالی در نظام اقتصادی مانتد مالیات بر کالا‌های لوکس، مالیات بر مجموع درآمد‌های ثروتمندان وجود ندارد و باید با  باز توزیع  آن باید در دهک‌های پایین جامعه صورت گیرد.

عزیزی بیان کرد: عمده درآمد مالیات از محل مالیات دولت از  ارزش افزوده و مالیات بر حقوق بگیران و پس از آن از مالیات شرکت‌های تامین می‌شود و دولت باید مالیات بخش‌های مولد را به منظور افزایش استقبال مردم کاهش دهد.

این کارشناس اقتصادی بیان کرد:معافیت‌های مالیاتی به قدری در نظام  اقتصادی فراوان است که بسیاری از فعالیت به این سمت سو حرکت می‌کند.

وی افزود: مالیات بر تراکنش بانکی در بسیاری از نقاط جهان مورد استفاده است، اما در شرایط فعلی نمی‌توان پایه مالیاتی را حذف و اقدام به دریافت مالیات بر تراکنش تغییر داد.

این کارشماس اقتصاد بیان کرد: درآمد‌های مالیاتی بیش از ۲۰۰ هزار میلیارد تومان و غیر رسمی آن بالاتر از ۲۵۰ هزار میلیارد تومان است که می‌توان با مالیات ستانی به صورت کامل  بودجه به بخش ریالی را پوشش داد.

وی افزود: دولت طی سال‌های گذشته قرار بود آیین نامه نظام مالیاتی را برای اصلاح به مجلس تحویل دهد، اما این مهم هنوز انجام نشده است و با توجه به نزدیک بودن پایان دوره دولت دوازدهم به احتمال زیاد به دولت بعدی موکول خواهد شد و مجلس باید در این زمینه پیشگام باشد.