پیشنهاد تماشای مستند/ درکی تازه از فیلم تبلیغاتی با «طرح گناوه» و روایتی از یک آموزگار در چالش با «ماجرای سال آخر»
این روزها که ایران در مسیرهای دشوار، راه استقلال خود را جستوجو کرده و می کوشد با اتکا به هویت و تاریخ ملی، چالش های حیاتی را پشت سر بگذارد، تماشای «طرح گناوه» مستند درخشان کامران شیردل، حس و حالی دیگر دارد. فیلمی که به سبک و سیاق آثار استاد، سینماست و پر از تصاویر زیبا و فکر شده، با روایتی دلنشین و صدای خوش منوچهر انور که سرتا سر این تصاویر درست تدوین شده را همراهی می کند.
شیردل، «طرح گناوه» را در فاصله سالهای 64 تا 68 ساخته و موضوع آن راه اندازی خطوط نفتی به گناوه در خلیج فارس است. در روزهای دشوار جنگ، این دستاورد به صادرات نفت ایران کمک می کند. «طرح گناوه» که به همت وزارت نفت ساخته شده در دسته آثار تبلیغاتی می گنجد، اما کلاس درسی است برای همه سینماگرانی که می خواهند درباره سینما و مستند تبلیغاتی فکر کنند، در انبوه آثار سفارشی مستقیم گو و ملال آور، این فیلم روایتگر، جذاب که اطلاعاتی پیچیده و علمی دارد برای تماشاگر دوست داشتنی و قابل درک است. شیردل فیلمش را با تاریخ استعمار و کشف نفت در ایران شروع می کند که مسیر ورود غربی ها را هموار کرده : دشت فراخ سرانجام دربند افتاد، کوهها زانو زدند و راه تاراج هموار شد...» پس از آن به امروز می رسد و به جوانانی که می کوشند یک طرح استراتژیک ملی را به سرانجام برسانند. در آغاز فیلم، غفلت مردم از وجود نفت و اهمیت آن قابل توجه است.
شیردل، در این فیلم ظاهرا سفارشی، بر اساس متنی دلنشین، اطلاعات دشوار را برای تماشاگر بیان کرده و او را سرشار از غرور و افتخار نسبت به داشته ها می کند، فیلم با امید تمام می شود و با نگاه به آینده. او فیلمش را زمان جنگ و زیر بمباران جنوب ساخته، شاید به این دلیل، لحن حماسی آن قابل باور و دوست داشتنی است، چراکه تیم سازنده به معناهای مستتر و آشکار فیلم، باور داشته اند. امروز تماشای «طرح گناوه» برای انبوه مستندسازان سفارشی ساز و ارگانی، کلاس درسی است که چگونه می توان هنر و تبلیغ و سفارش را ترکیب کرد و در تاریخ ماندگار شد. «طرح گناوه» در هاشور عرضه شده است.
مهدی جبینشناس جوان در «ماجرای سال آخر» با تمرکز بر شخصیت مادرش که آموزگار است، به چالش های آموزش در دوران کرونا پرداخته، او در این فیلم با نزدیک شدن به شخصیت مادر- آموزگار با او همدلی کرده و بحران آموزش آنلاین را نه از منظر دانش آموز که از نگاه آموزگار ترسیم کرده. سندی برای آیندگان و فیلمی جذاب برای آموزگاران و دانش آموزانی که از میانه دهه 90 شمسی تا امروز بارها در مسیر آموزش آنلاین قرار گرفته اند.
«ماجرای سال آخر» (تولید مرکز گسترش سینمای مستند، تجربی و پویانمایی) می کوشد با روایتی که احساس، رنج و طنز در آن وجود دارد به زندگی یک بانوی ایرانی نزدیک شود، دغدغه های او را ثبت کرده و در مواجهه با جهان بیرون (مدرسه و همکاران) او را ارزیابی کند. کارگردان گاهی دوربینش را بیرون از خانه می برد و سعی می کند در فضایی وسیع تر بحران های زندگی، زنده ماندن و تاب آوری در روزهای سخت وهراس آلود کرونا را به تصویر بکشد. «ماجرای سال آخر» بر خلاف اغلب مستندهایی که زمان کرونا ساخته شده و طیف های مختلف جامعه ایرانی در رودررویی با این ویروس را نشان داده و بر «تنهایی» انسان اشاره داشته، با تمرکز بر یک شخصیت و یک قشر، به فیلمی تبدیل شده که برای فضای آموزشی ایران تا سالها قابل استناد و تماشایی است.
«ماجرای سال آخر» در هاشور در دسترس است.