شناسایی هدفمند استعدادها؛ لازمه تحول در جذب قضات/ تقویت شبکه معرفی با تأکید بر شایستگیهای فردی
حمیدرضا موحدی؛ معاون منابع انسانی و امور فرهنگی قوه قضاییه در نشست بررسی دستورالعمل شناسایی و نشانگذاری استعدادهای منصب قضا، با تأکید بر ضرورت طراحی نظامی هدفمند و پایدار برای کشف استعدادها گفت: شناسایی نیروهای شایسته برای منصب قضا را نمیتوان به اتفاق و اقبال واگذار کرد. ممکن است در یک سازوکار نامنسجم نیز افراد توانمندی شناسایی شوند، اما موفقیتهای موردی، نشانه کارآمدی یک نظام نیست. آنچه دستیابی مستمر به نیروهای شایسته را امکانپذیر میکند، استحکام ساختار و دقت در معیارهای شناسایی است.
وی با اشاره به توجه پیشنویس دستورالعمل به ساماندهی شبکه معرفیکنندگان اظهار کرد: تعیین شرایط معرفان، تعریف کارنامه عملکرد و پیشبینی امتیازهای مثبت و منفی متناسب با کیفیت معرفیها، از نقاط قوت این متن است. این رویکرد نشان میدهد که معرفی استعدادها، صرفاً یک اقدام فردی تلقی نشده، بلکه برای آن شبکهای مسئولیتپذیر و ارزیابیپذیر در نظر گرفته شده است.
این مقام عالی قضایی در عین حال تأکید کرد: استحکام شبکه معرفی، شرط لازم است؛ اما کافی نیست. به همان اندازه که روشن میکنیم چه کسانی صلاحیت معرفی دارند، باید مشخص کنیم چه شایستگیهایی را جستوجو میکنیم و نشانههای معتبر استعداد برای منصب قضا چیست. شبکه معرفی زمانی اثربخش خواهد بود که تصویری روشن و مشترک از استعداد موردنظر داشته باشد.
موحدی با طرح ضرورت تبیین جایگاه دانشگاهها و مراکز حوزوی در این دستورالعمل گفت: باید روشن شود که نام و رتبه مرکز آموزشی در این سازوکار چه نقشی دارد؛ آیا مبنای شناسایی است، یکی از قرائن ارزیابی است یا صرفاً بستری برای دسترسی به استعدادها؟ این موضوع نباید برای معرفان مبهم بماند؛ زیرا ابهام در مبنا، به تفاوت در تشخیص و پراکندگی در عملکرد منجر میشود.
معاون منابع انسانی و امور فرهنگی قوه قضاییه با تأکید بر پرهیز از محدود کردن استعدادشناسی به شاخصهای متعارف آموزشی افزود: ممکن است فردی از توان علمی مطلوب برخوردار باشد، اما به دلیل تعهدات فرهنگی، تبلیغی یا مسئولیتهای اجتماعی در محل زندگی خود، مسیر تحصیل در دانشگاهی خاص را انتخاب نکرده باشد. نباید با قیود غیرضروری، چنین ظرفیتهایی را از دایره شناسایی خارج کنیم. توان علمی اهمیت دارد، اما برای شناخت استعداد قضاوت، باید کارنامه فرد را در پیوند با ویژگیهای اخلاقی، مسئولیتپذیری و کیفیت حضور اجتماعی او دید.
وی تصریح کرد: هدف، کمرنگ کردن صلاحیت علمی نیست؛ سخن بر سر آن است که نام دانشگاه یا نمره تحصیلی، جایگزین شناخت جامع شایستگیهای فرد نشود. استفاده از ظرفیت دانشگاهها و حوزههای علمیه برای معرفی استعدادها نیز لزوماً به معنای محدود کردن استعدادها به مراکز آموزشی معین نیست.
معاون رئیس قوه قضاییه با اشاره به ضرورت بررسی نسبت این دستورالعمل با شیوههای موجود جذب اظهار کرد: اگر یکی از اهداف این طرح، ایجاد مسیری متمایز از جذب اختصاصی است، این تمایز باید در منطق شناسایی و معیارهای ارزیابی نمود پیدا کند. نباید سازوکاری تازه طراحی کنیم، اما در عمل با همان محدودیتها و چارچوبهای پیشین به سراغ افراد برویم.
وی افزود: ذکر نکردن نام دانشگاهها، بهتنهایی این تمایز را ایجاد نمیکند. باید تحلیل شود که این انتخاب تا چه اندازه ما را به هدف میرساند. سکوت متن درباره یک موضوع اساسی، جایگزین سیاست روشن نیست؛ معرفان باید از ابتدا بدانند مأمور به کشف چه ظرفیتهایی هستند و بر چه مبنایی باید اقدام کنند.
معاون منابع انسانی و امور فرهنگی قوه قضاییه در پایان سخنان خود، بررسی توازن میان شبکه معرفی، نشانههای استعداد و جایگاه مراکز علمی را برای تکمیل دستورالعمل ضروری دانست و خاطرنشان کرد: ارزش این طرح زمانی آشکار میشود که استعدادهای شایستهای را در معرض شناسایی قرار دهد که در مسیرهای متعارف کمتر دیده میشوند. هدف، صرفاً افزایش شمار معرفیشدگان نیست؛ هدف، دقیقتر دیدن، جامعتر شناختن و فراهم کردن زمینه انتخاب شایستهتر برای منصب قضاست.
انتهای پیام/