«اکسیر»؛ روایتی درباره زمان، جوانی و پیوندهای خانوادگی
«اکسیر» از این منظر تجربهای متفاوت در کارنامه احمد درویشعلیپور محسوب میشود که پس از سالها فعالیت در حوزه کودک و نوجوان، این بار اثری با مخاطب هدف خانواده را برای پخش شبانه تولید کرده است. حضور داریوش فرضیایی به عنوان بازیگری با ارتباطی گسترده و بیننسلی با مخاطبان، در کنار داستانی فانتزی و مضمونی درباره ارزش زمان، زمینهای فراهم کرده تا موضوعاتی همچون سبک زندگی، استفاده از فناوری، روابط خانوادگی و برخی آسیبهای اجتماعی نیز در بطن داستان مطرح شوند.
احمد درویشعلیپور، کارگردان و تهیهکننده «اکسیر» در گفتوگو با میزان درباره شکلگیری ایده این مجموعه گفت: ایده این کار برای برادرم، محمد درویشعلیپور، نویسنده کار است. وقتی ایده را مطرح کردند، در اتاق فکری که بین من، ایشان و آقای فرضیایی داشتیم، ایده به نظر جذاب رسید و به همین دلیل آن را بسط دادیم. موضوع زمان و دزدیدن وقت، سرتیتر این ایده بود که بعداً تمایل به جوان شدن و میل به جوانی نیز به آن اضافه شد. اسم این داستان را هم آقای فرضیایی پیشنهاد دادند. ایدهای که برخی با تعریف و برخی با کنایه درباره جوان ماندن ایشان مطرح میکردند و میپرسیدند این راز و اکسیر جوانی را از کجا آوردهاند.
«پیروز»؛ شخصیتی متفاوت برای داریوش فرضیایی
وی درباره تفاوت «اکسیر» با دیگر آثار خود اظهار کرد: اینکه آقای فرضیایی شخصیتی نیست که زن و فرزند داشته باشد، ویژگی تازهای به شخصیت ایشان که «پیروز» نام دارد، در این قصه داد. ضمن اینکه مخاطب هدف ما کودک و نوجوان نبود، بلکه خانواده بود؛ چراکه قرار بود این کار در پخش شبانه روی آنتن برود و تناسب بیشتری با مخاطب شبانه داشت. آقای فرضیایی یک برند بیننسلی است و میتواند با مخاطبان گستردهای در سنین مختلف ارتباط بگیرد.
وی در پاسخ به این پرسش که آیا نقش «پیروز» از ابتدا برای داریوش فرضیایی نوشته شده است، گفت: این نقش برای ایشان نوشته شد و از ابتدا قرار بود خودشان این نقش را بازی کنند. ایشان همچنین در شکلگیری طرح و نامگذاری کار مشارکت داشتند.
درویشعلیپور درباره دلیل انتخاب فرضیایی برای نقش اصلی نیز توضیح داد: هم موضوع ارتباط بیننسلی ایشان با مخاطبان مطرح بود و هم اینکه ما گروهی هستیم که سالهاست با همدیگر در تلویزیون و پلتفرم کار میکنیم. با هم به این نتیجه رسیدیم که این ایده میتواند به درستی اجرا شود.
تهیهکننده «اکسیر» درباره چگونگی ایجاد تعادل میان فضای کمدی و پیامهای آموزشی در سریال بیان کرد: بخش عمده این موضوع در فیلمنامه میآید و برای آن وقت گذاشته و دربارهاش فکر میشود. همیشه محتوا در اولویت ما بوده است، ضمن اینکه سرگرم بودن کار نیز اهمیت دارد. اینکه کار خوشآبورنگ باشد، ریتم درستی داشته باشد و خوشساخت باشد، سر جای خود اهمیت دارد، اما اینکه در نهایت آنچه ساختهایم به کجا میرسد و چه تأثیری بر مخاطب میگذارد، برای ما اهمیت بیشتری دارد.
درویشعلیپور درباره مضمون اصلی داستان گفت: اینکه چقدر میتوانیم درباره عمر و زمان دقیقتر شویم و در سبک زندگی خود مواردی را لحاظ کنیم که از زندگیمان بهره بیشتری ببریم و استفاده بهتری کنیم، از موضوعات رویی و بیرونی این قصه است. اما در لایههای درونی و در پایان، آنچه اهمیت دارد پیوندهای خانوادگی است.
وی افزود: در پایان سریال، بیننده متوجه میشود که همبستگی خانوادگی تا چه اندازه میتواند ما را از بحرانها نجات دهد.
تلاش برای فاصله گرفتن از شعارزدگی
کارگردان «اکسیر» درباره نحوه پرداختن به خانواده و نسلهای مختلف بدون گرفتار شدن در شعارزدگی توضیح داد: تلاش کردم نسلهای مختلف، دغدغهها، نیازها و ادبیات آنها را در قصه لحاظ کنم. مثلاً اگر نوجوانی در قصه هست، پوشش ـ تا آنجا که با چارچوبهای تلویزیون همخوان است ـ گویش، ادبیات و برخوردش با والدین با آنچه در جامعه وجود دارد تفاوت نداشته باشد. هدف این بود که یک نوجوان، خودش یا نمایندهای از همنسلان خودش را در قاب ببیند و با داستان همراه شود. حتی رابطه بین والدین نیز به همین شکل طراحی شده و همه نسلها در قصه نمایندهای دارند.
درویشعلیپور تأکید کرد: اینها باعث میشود مردم خودشان را در قصه ببینند و مسائل و درگیریهای ذهنیش ان را مشاهده کنند، با شخصیتها همذاتپنداری کرده و با داستان همراه شوند.
از اهمیت زمان تا کلاهبرداریهای فضای مجازی
تهیهکننده «اکسیر» درباره مفاهیم اصلی که قرار است مخاطب در طول داستان با آنها همراه شود، گفت: بحث عمر اولین موضوع است؛ یعنی قدردانستن زمان و شرایطی که در آن هستیم و اینکه دائم در حسرت گذشته و نگران آینده نباشیم و لحظه را دریابیم، مفهوم کلیدی این قصه است. بحث خانواده از منظر عاطفی بسیار مهم است و در کنار آن، آگاهیهای اجتماعی مختلفی نیز در سریال گنجانده شده است؛ از مصرف انرژی و دانستن درباره رمزارزها گرفته تا آموزش درست ظرفشویی برای صرفهجویی و حتی موضوعاتی مانند کلاهبرداریهای فضای مجازی.
به گفته درویشعلیپور، بنابراین «اکسیر» تلاش کرده است موضوعات آموزشی را نه در قالب یک برنامه مستقیم آموزشی، بلکه در دل یک داستان فانتزی و سرگرمکننده به مخاطب منتقل کند؛ رویکردی که به گفته او میتواند زمینه ارتباط بهتر مخاطب با مفاهیم مطرحشده را فراهم کند.
اکسیر برای ما تراپی است
درویشعلیپور درباره بازخوردهای دریافتشده نسبت به سریال نیز اظهار کرد: تا بدینجا آنچه از فضای مجازی و دوستان گرفتهایم، ابراز لطف بوده است. پرتکرارترین تعریف این بود که مردم با توجه به شرایط جنگ و معیشت و مسائل مختلف، فضای شادیبخش این قصه را دوست داشتند. قشنگترین تعریفی که شنیدم این بود که «برای ما تراپی است؛ ۴۰ دقیقه از مشغلههای روزمره دور میشویم».
این کارگردان درباره مهمترین نقد مطرحشده نسبت به سریال نیز گفت: پرتکرارترین نقد نسبت به ساعت پخش بود که میگفتند این زمان مناسبی برای پخش برنامهای که مخاطب آن کودک و نوجوان است نیست؛ البته این یک کار ابتکاری تلویزیون بود و نوعی سنتشکنی که به نظرم مناسب است. نباید از نظر دور داشت که چون این برنامه تابستان به صورت شبانه روی آنتن رفت مدرسه تعطیل بود، ساعت ۹ شب برای کودک و نوجوان دیر نبود.
پرداختن به استفاده بیرویه از تلفن و تبلت
او در ادامه به یکی از موضوعات اجتماعی مطرحشده در «اکسیر» اشاره کرد و گفت: بحث استفاده بیرویه از تبلت و تلفن در کودک و نوجوان که به شکلی پررنگ در این قصه به آن پرداخته شده، مورد اقبال مخاطبان قرار گرفت. فارغ از فضای فانتزی داستان و اکسیر و موضوعی که از زمان آنان گرفته میشود، بچهها به دلیل قدرت تخیل بالایی که دارند، در نهایت به این موضوع فکر میکنند.
به گفته تهیهکننده «اکسیر»، قرار دادن چنین موضوعاتی در دل داستان فانتزی مجموعه، این امکان را فراهم میکند که مخاطب کودک و نوجوان بدون آنکه با یک پیام مستقیم و شعاری مواجه باشد، درباره نحوه استفاده خود از فناوری و زمانی که در اختیار دارد، فکر کند؛ موضوعی که در کنار مضمون خانواده و ارزش زمان، یکی از محورهای اصلی این مجموعه تلویزیونی به شمار میرود.
انتهای پیام/
