از تختی تا ناگویا؛ ۷۲ سال تاریخ کشتی آسیا در یک قاب

به نقل از اتحادیه جهانی کشتی، کشتی از دومین دوره بازی‌های آسیایی در سال ۱۹۵۴ در مانیل فیلیپین وارد این رقابت‌ها شد و در ابتدا تنها کشتی آزاد در برنامه مسابقات قرار داشت. کشتی فرنگی از بازی‌های آسیایی ۱۹۸۶ سئول به این رویداد اضافه شد و کشتی زنان نیز برای نخستین بار در بازی‌های آسیایی ۲۰۰۲ بوسان روی تشک رفت.

در طول تاریخ بازی‌های آسیایی، ایران و ژاپن بیشترین موفقیت را در کشتی داشته‌اند؛ ایران از نظر تعداد مدال‌های طلا در صدر قرار دارد و ژاپن بیشترین تعداد مدال در مجموع را کسب کرده است. کره جنوبی نیز در فاصله سال‌های ۱۹۸۶ تا ۲۰۰۲ قدرت مسلط کشتی قاره بود و بیشترین مدال‌های طلا را به دست آورد. کشور‌های ازبکستان، قزاقستان، مغولستان، هند، چین و کره شمالی نیز در ادوار مختلف عملکرد قابل توجهی داشته‌اند.

مانیـل ۱۹۵۴؛ آغاز راه کشتی در بازی‌های آسیایی 

در نخستین حضور کشتی در بازی‌های آسیایی، رقابت‌ها در ۸ وزن کشتی آزاد برگزار شد و وزن بیش از ۸۷ کیلوگرم سنگین‌ترین وزن بود. ژاپن با کسب ۷ مدال طلا قدرت نخست کشتی بود و پاکستان نیز یک طلا به دست آورد.

۴ سال بعد و در بازی‌های آسیایی توکیو ۱۹۵۸، ایران برای نخستین بار وارد رقابت کشتی شد و با کسب ۳ مدال طلا در کنار ۵ طلای ژاپن قرار گرفت. امامعلی حبیبی و غلامرضا تختی از جمله قهرمانان طلایی ایران در آن دوره بودند.

در بازی‌های آسیایی جاکارتا ۱۹۶۲، کشتی فرنگی برای نخستین بار به برنامه اضافه شد. ژاپن با کسب ۱۰ مدال طلا، شامل ۵ طلا در آزاد و ۵ طلا در فرنگی، درخشش ویژه‌ای داشت. ایران نیز نخستین مدال‌های طلای خود را در این دوره کسب کرد و در مجموع ۳ طلا به دست آورد.

تسلط ایران و ژاپن و ظهور کره جنوبی 

در بازی‌های آسیایی تهران ۱۹۷۴، ایران یکی از درخشان‌ترین دوره‌های خود را تجربه کرد و در کشتی فرنگی تقریباً تمام مدال‌های طلا را از آن خود کرد. فرنگی‌کاران ایران در این دوره ۸ مدال طلا به دست آوردند و ژاپن صاحب ۲ طلا شد.

در کشتی آزاد نیز ایران با ۵ طلا در رده نخست قرار گرفت و ژاپن ۳ طلا کسب کرد.

در ادامه، ژاپن در بازی‌های آسیایی ۱۹۷۸ و ۱۹۸۲ بار دیگر در صدر قرار گرفت؛ اما نقطه عطف تاریخ کشتی آسیا در بازی‌های آسیایی ۱۹۸۶ سئول رقم خورد.

در این دوره، کره جنوبی با کسب ۹ مدال طلا از ۲۰ طلای موجود، قدرت نخست کشتی آسیا شد. ژاپن ۵ و ایران ۴ مدال طلا کسب کردند. هند و پاکستان نیز هر کدام یک طلا به دست آوردند؛ طلای ۱۹۸۶ برای پاکستان آخرین طلای این کشور در بازی‌های آسیایی بود.

دوران طلایی کره؛ از سئول تا بانکوک 

کره جنوبی در بازی‌های آسیایی ۱۹۹۰ پکن نیز به سلطه خود ادامه داد و با کسب ۱۳ مدال طلا از ۲۰ مدال، فاصله زیادی با سایر کشور‌ها ایجاد کرد. ایران با ۳ طلا در رده بعدی قرار گرفت و چین و ژاپن هر کدام ۲ طلا به دست آوردند.

در هیروشیما ۱۹۹۴ نیز کره جنوبی با ۹ مدال طلا در صدر قرار گرفت. نکته قابل توجه در این دوره، حضور قدرت‌های جدید آسیای مرکزی پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی بود؛ قزاقستان در نخستین حضور خود ۳ مدال طلا کسب کرد و ایران نیز با ۶ طلا، همگی در کشتی آزاد، عملکرد قدرتمندی داشت.

در بانکوک ۱۹۹۸، کره جنوبی با ۷ طلا از ۱۶ وزن در صدر ایستاد و ایران با ۵ طلا نزدیک‌ترین تعقیب‌کننده این کشور بود.

بوسان ۲۰۰۲؛ ورود تاریخی کشتی زنان 

بازی‌های آسیایی ۲۰۰۲ بوسان یکی از مهم‌ترین نقاط عطف تاریخ کشتی در این بازی‌ها بود؛ چراکه کشتی زنان برای نخستین بار به برنامه مسابقات اضافه شد. 

در این دوره، ۷ وزن برای کشتی آزاد، ۷ وزن برای کشتی فرنگی و ۴ وزن برای کشتی زنان در نظر گرفته شد. کره جنوبی با کسب ۶ مدال طلا همچنان در صدر قرار گرفت و ژاپن و ازبکستان هر کدام ۳ طلا به دست آوردند.

ژاپن ۲ طلای خود را در کشتی زنان کسب کرد و چین نیز هر ۲ مدال طلای خود را در بخش زنان به دست آورد.

از این دوره به بعد، کشتی زنان به یکی از بخش‌های ثابت برنامه بازی‌های آسیایی تبدیل شد.

بازگشت ایران به صدر 

در بازی‌های آسیایی گوانگژو ۲۰۱۰ اتفاقی تاریخی رخ داد و کره جنوبی برای نخستین بار نتوانست حتی یک مدال طلای کشتی کسب کند. ایران با ۷ مدال طلا در صدر قرار گرفت و ژاپن ۳ طلا به دست آورد.

۴ سال بعد در اینچئون ۲۰۱۴ نیز ایران با کسب ۶ مدال طلا صدرنشین جدول کشتی شد. ژاپن ۴ طلا کسب کرد که ۳ مورد آن در کشتی زنان بود.

در این دوره، هند نیز پس از ۲۸ سال انتظار بار دیگر در کشتی بازی‌های آسیایی به مدال طلا رسید.

در جاکارتا ۲۰۱۸ برای نخستین بار هر سه رشته کشتی آزاد، فرنگی و زنان در ۶ وزن برگزار شدند. ایران با ۵ مدال طلا بار دیگر در صدر قرار گرفت و چین، کره شمالی، ازبکستان، کره جنوبی و هند هر کدام ۲ طلا کسب کردند.

هند در همین دوره نخستین طلای تاریخ خود در کشتی زنان را با وینش فوگات به دست آورد.

هانگژو ۲۰۲۲؛ رقابت نزدیک ایران و ژاپن 

در بازی‌های آسیایی هانگژو که در سال ۲۰۲۳ برگزار شد، ایران و ژاپن هر کدام ۵ مدال طلا کسب کردند و مشترکاً در صدر جدول قرار گرفتند.

قرقیزستان با ۳ مدال طلا در رده بعدی قرار گرفت و چین، کره شمالی، مغولستان، ازبکستان و بحرین نیز هر کدام یک مدال طلا به دست آوردند.

مدال طلای بحرین نیز نخستین طلای این کشور در تاریخ کشتی بازی‌های آسیایی بود که توسط احمد تاج‌الدینوف به دست آمد.

ناگویا ۲۰۲۶؛ ژاپن و ایران در کانون توجه 

در بازی‌های آسیایی آیچی-ناگویا ۲۰۲۶، ۳۲ کشور در رقابت‌ها حضور خواهند داشت و هنگ‌کنگ چین و تیمور شرقی برای نخستین بار در کشتی بازی‌های آسیایی شرکت می‌کنند.

کشتی در این دوره نیز در سه بخش آزاد، فرنگی و زنان برگزار خواهد شد و هر بخش دارای ۶ وزن است؛ در مجموع ۱۸ وزن برای این رشته در نظر گرفته شده است.

با توجه به سابقه تاریخی دو کشور، ایران و ژاپن بار دیگر از مدعیان اصلی کسب مدال‌های طلای کشتی در ناگویا خواهند بود.

رقابت‌های کشتی بازی‌های آسیایی ۲۰۲۶ از ۳۰ سپتامبر تا ۳ اکتبر (۸ تا ۱۱ مهر) در مرکز ورزشی «اینا» شهر ناگویا برگزار می‌شود تا فصل تازه‌ای از تاریخ طولانی کشتی در بزرگ‌ترین رویداد چندرشته‌ای قاره آسیا رقم بخورد.

انتهای پیام/