دفترهایی با روایت جنگ ۱۲ روزه و رمضان
نمایشگاه «ایران نوشت» در دوازدهمین دوره برگزاری خود، تنها محلی برای عرضه تازهترین تولیدات نوشتافزار ایرانی نیست؛ این نمایشگاه امسال به ویترینی برای بازنمایی بخشی از تحولات و قهرمانان معاصر ایران تبدیل شده است. در میان محصولات عرضهشده، علاوه بر تولیدات با محوریت «دفاع مقدس ۱۲ روزه»، آثار متنوعی با موضوع «جنگ رمضان» نیز به بازار آمده و چهره شهدای این مقاطع در قالب دفتر، کیف، کولهپشتی، نوشتافزار و دیگر محصولات فرهنگی پیش روی خانوادهها و دانشآموزان قرار گرفته است.
یکی از ویژگیهای قابل توجه این دوره، تلاش تولیدکنندگان برای فاصله گرفتن از طرحهای تکراری و حرکت به سمت روایت رویدادهای معاصر است. اگر در سالهای گذشته بخش مهمی از محصولات ایرانی با شخصیتهای تاریخی، مذهبی و نمادهای ملی تولید میشد، امسال اتفاقات و چهرههای نزدیکتر به حافظه جمعی جامعه نیز وارد طراحی محصولات شدهاند؛ بهگونهای که دفتر و لوازمالتحریر دیگر صرفاً یک کالای مصرفی برای مدرسه نیست و میتواند حامل تصویری از تاریخ معاصر و قهرمانان آن باشد.
در میان این تولیدات، طرحهایی با محوریت فرماندهان و شهدای جنگ ۱۲ روزه دیده میشود؛ چهرههایی که در قالب طراحیهای گرافیکی، نقاشی و تصویرسازی روی جلد دفترها و برخی محصولات دانشآموزی قرار گرفتهاند. این محصولات تلاش دارند روایت مقاومت و ایستادگی را با زبانی متناسب با مخاطب کودک و نوجوان بازگو کنند؛ مخاطبی که ممکن است بسیاری از این وقایع را از طریق رسانهها، خانواده یا فضای عمومی جامعه شنیده باشد و اکنون با تصویر آنها روی محصولی که هر روز در مدرسه همراه خود دارد مواجه شود.
در کنار این آثار، ورود محصولات مرتبط با «جنگ رمضان» نیز از اتفاقات قابل توجه این دوره است. تولیدکنندگان در این بخش تلاش کردهاند یاد و نام شهدای این جنگ را در قالب محصولاتی ماندگارتر به بازار عرضه کنند. از جمله این تولیدات، آثاری با محوریت شهدای دانشآموز میناب است که تلاش میکند مفهوم شهادت و ایثار را از زاویهای نزدیک به مخاطب نوجوان روایت کند. قرار گرفتن تصویر و یاد این دانشآموزان در کنار سایر قهرمانان معاصر، میتواند این پیام را منتقل کند که روایت جنگ و مقاومت تنها محدود به فرماندهان و چهرههای نظامی نیست و نوجوانان و دانشآموزان نیز بخشی از این تاریخ هستند.
در میان محصولات امسال، تصویر رهبر شهید و رهبر انقلاب نیز در برخی طراحیها به چشم میخورد. استفاده از این چهرهها در محصولات نوشتافزار، نشاندهنده تلاش بخشی از تولیدکنندگان برای پیوند زدن محصولات روزمره دانشآموزان با شخصیتها و وقایع اثرگذار تاریخ معاصر است. در این میان، شعارها و عبارتهایی درباره ایستادگی، خودباوری، مقاومت و دفاع از ایران نیز در برخی طراحیها مورد استفاده قرار گرفته است.
با این حال، این جریان هنوز در ابتدای مسیر قرار دارد. بخشی از تولیدکنندگان معتقدند محصولات تولیدشده در این حوزه نیازمند زمان بیشتری برای رسیدن به زبان بصری مناسب کودک و نوجوان هستند. مسئله فقط قرار دادن تصویر یک شهید یا فرمانده روی جلد دفتر نیست؛ بلکه چگونگی روایت زندگی، شخصیت و ویژگیهای این افراد برای نسلی که با زبان تصویری متفاوتی بزرگ شده، اهمیت زیادی دارد.
از سوی دیگر، یکی از نقاط قابل تأمل در محصولات این دوره، توجه به شهدای علمی است. اگرچه حضور فرماندهان و چهرههای نظامی در محصولات پررنگتر شده، اما همچنان ظرفیت قابل توجهی برای معرفی دانشمندان شهید و شخصیتهایی که در عرصه علم و فناوری به شهادت رسیدهاند وجود دارد. شهدایی که میتوانند برای دانشآموزان الگویی متفاوت از قهرمان ارائه کنند؛ قهرمانی که نه فقط در میدان نبرد، بلکه در آزمایشگاه و دانشگاه نیز تعریف میشود.
دوازدهمین دوره «ایران نوشت» از این منظر میتواند نشانهای از تغییر نگاه در صنعت نوشتافزار ایرانی باشد. تولیدکنندگان دیگر تنها به دنبال رقابت با محصولات خارجی از نظر قیمت و کیفیت نیستند، بلکه بخشی از بازار را به روایت هویت و تاریخ ایران اختصاص دادهاند. ورود موضوعاتی مانند دفاع مقدس ۱۲ روزه، جنگ رمضان، شهدای دانشآموز میناب، رهبر شهید و رهبر انقلاب به محصولات نوشتافزار، نشان میدهد این صنعت در حال تجربه کردن نقش تازهای است؛ نقشی که میتواند نوشتافزار را از یک ابزار آموزشی ساده به رسانهای کوچک برای انتقال روایت، هویت و الگوهای قهرمانی به نسل جدید تبدیل کند.
انتهای پیام/
