یک گوینده و مجری: رادیو همچنان یک رسانه مرجع است

ابوالفضل اینانلو، مجری و گوینده رادیو و تلویزیون، در گفت‌وگو با میزان درباره جایگاه رادیو در میان مخاطبان و میزان مرجعیت این رسانه گفت: به دور از هرگونه تعصب، عمیقاً باور دارم که رادیو همچنان یک رسانه مرجع است. این موضوع را می‌توان از میزان اقبال مخاطبان، تعامل آن‌ها با برنامه‌ها و تعداد پیامک‌هایی که در طول هر برنامه برای ما ارسال می‌کنند، دریافت کرد. 
وی افزود: میزان مشارکت و بازخورد مخاطبان نشان می‌دهد رادیو هنوز ارتباط خودش را با شنونده حفظ کرده و همچنان می‌تواند در میان رسانه‌های مختلف، جایگاه قابل توجهی داشته باشد. 

رادیو فقط موسیقی و خبر نیست
اینانلو درباره این تصور که رادیو عمدتاً به پخش موسیقی و اخبار محدود شده است، گفت: اگر مشخصاً درباره شبکه جوان صحبت کنیم، کنداکتور این شبکه بسیار متنوع است و تنها به موسیقی و خبر اختصاص ندارد. 
وی ادامه داد: ما در حوزه پادکست نیز به شکل جدی فعالیت می‌کنیم و حتی یک باشگاه ویژه تولید پادکست داریم که شنوندگان می‌توانند در آن مشارکت کنند. در کنار این موضوع، برنامه‌های متنوعی در حوزه‌های پزشکی، علمی، اجتماعی و ورزشی تولید و پخش می‌شود. 
این گوینده تأکید کرد: بنابراین شبکه جوان را نمی‌توان شبکه‌ای دانست که صرفاً موسیقی و خبر پخش می‌کند؛ تلاش شده متناسب با نیازها و علاقه‌مندی‌های مخاطبان جوان، تنوع محتوایی بیشتری در برنامه‌ها وجود داشته باشد. 

مخاطب رادیو فقط پشت فرمان نیست
اینانلو درباره این تصور که مخاطب اصلی رادیو، افرادی هستند که در خودرو به برنامه‌ها گوش می‌دهند، اظهار کرد: این‌طور نیست که مخاطب رادیو فقط در خودرو شنونده این رسانه باشد، ما مخاطبان زیادی داریم که در منزل یا محل کار خود رادیو گوش می‌کنند. 
وی افزود: اتفاقاً نظر من در این زمینه با این تصور که رادیو مخاطب کمتری دارد، متفاوت است. احساس من این است که امروز رادیو مخاطب بسیار بیشتری دارد و این را بر اساس بازخوردهایی که مستقیماً از مخاطبان می‌گیرم، می‌گویم. 

رادیو هنوز اعتماد مخاطب را حفظ کرده است
این مجری رادیو و تلویزیون در پاسخ به اینکه آیا رادیو همچنان اعتماد و تأثیرگذاری گذشته خود را در جامعه دارد، گفت: من این موضوع را کاملاً حس می‌کنم. نمی‌توانم با صراحت بگویم مردم به تلویزیون اعتماد ندارند، اما درباره رادیو می‌توانم بگویم که مخاطبان همچنان با آن ارتباط و اعتماد دارند. 
وی تصریح کرد: نکته قابل توجه این است که مخاطبان رادیو فقط به یک گروه اجتماعی یا فکری محدود نیستند. از طیف‌های مختلف جامعه، با عقاید، سلیقه‌ها، گرایش‌ها و حتی نگاه‌های متفاوت سیاسی، مخاطب رادیو هستند. 

سیاست‌گذاری، تخصص و شناخت مخاطب؛ سه ضلع حفظ مرجعیت رادیو
اینانلو درباره راهکارهای افزایش اعتبار رسانه‌ای رادیو و حفظ جایگاه آن در میان مخاطبان گفت: به نظر من دو کار اساسی و مهم باید انجام شود؛ البته جدا از بحث سیاست‌گذاری‌ها که به نظرم نیازمند اصلاح است. 
وی افزود: یکی از مهم‌ترین مسائل این است که ذائقه عمومی مردم را در نظر بگیریم. البته نمی‌توان انتظار داشت یک رسانه بتواند رضایت همه مردم را به طور کامل جلب کند؛ طبیعی است که همیشه عده‌ای موافق و عده‌ای مخالف باشند. 
اینانلو ادامه داد: اما می‌توان با سیاست‌گذاری‌های جدید و به‌کارگیری نیروهای زبده، متخصص، کاربلد و باتجربه، فضایی ایجاد کرد که به تدریج مخاطبان دوباره با رسانه همراه شوند؛ چه در تلویزیون و چه در رادیو. 

پیامک‌های میلیونی؛ نشانه‌ای از ارتباط با مخاطب
اینانلو برای توضیح درباره ظرفیت رادیو در جذب و تعامل با مخاطب، به برنامه‌های شبکه جوان اشاره کرد و گفت: برای نمونه، برنامه صبحگاهی «جوان ایرانی سلام» که با اجرای پیمان طالبی از شبکه جوان پخش می‌شود، در برخی مواقع با حجم بسیار بالایی از پیامک‌های مخاطبان مواجه است. 
وی افزود: گاهی تعداد پیامک‌های این برنامه به ۸۰ هزار، ۱۰۰ هزار و حتی ۱۵۰ هزار پیامک می‌رسد. این میزان از مشارکت نشان می‌دهد مردم برنامه را گوش می‌کنند و با آن ارتباط دارند. 
اینانلو تأکید کرد: چنین نمونه‌هایی نشان می‌دهد رادیو این ظرفیت را دارد که تعداد مخاطبان و علاقه‌مندان خود را بیش از گذشته افزایش دهد. 

پادکست رقیب رادیو نیست
اینانلو درباره گسترش پادکست‌ها و اینکه آیا ظهور و توسعه این قالب را باید تهدیدی برای رادیو دانست، اظهار کرد: به نظرم پادکست نه‌تنها رقیب رادیو نیست، بلکه می‌تواند باعث هم‌افزایی شود. 
وی افزود: فضای پادکست و ژانر پادکست، به پلتفرم‌هایی مانند رادیو بسیار نزدیک است و به نظرم این دو می‌توانند مکمل یکدیگر باشند. 
این مکجری رادیو ادامه داد: مخاطب امروز سلیقه‌ها و ذائقه‌های مختلفی دارد و پادکست می‌تواند در کنار رادیو بخشی از این نیاز را پاسخ دهد. در نهایت این هم‌افزایی می‌تواند باعث شود مخاطب با هر سلیقه و هر ذائقه‌ای انتخاب مناسب خودش را پیدا کند. 

هوش مصنوعی نمی‌تواند جای حس و حال صدای گوینده را بگیرد
ابوالفضل اینانلو درباره تأثیر هوش مصنوعی بر آینده محتوای صوتی و تغییراتی که این فناوری می‌تواند در حوزه رادیو و گویندگی ایجاد کند، گفت: هوش مصنوعی قطعاً تأثیر بسیار زیادی بر حوزه‌های مختلف خواهد گذاشت، اما دست‌کم در حوزه کاری من، هنوز نمی‌تواند جایگزین حس و حالی شود که در صدای یک گوینده وجود دارد. 
وی افزود: بخشی از جذابیت صدای یک گوینده به حس، حال و روحی برمی‌گردد که هنگام اجرا در صدا شکل می‌گیرد و به نظرم این ویژگی را نمی‌توان به‌سادگی در هوش مصنوعی پیدا کرد. البته اینکه در آینده بتوان چنین ویژگی‌هایی را نیز به هوش مصنوعی منتقل کرد، قابل پیش‌بینی نیست و نمی‌توان درباره آن با قطعیت صحبت کرد. 
اینانلو ادامه داد: من شخصاً ارتباط حسی چندانی با برخی نمونه‌هایی که با استفاده از هوش مصنوعی تولید شده‌اند، برقرار نکرده‌ام. برای مثال، گاهی ترانه‌های قدیمی با استفاده از هوش مصنوعی احیا و بازخوانی می‌شوند یا صداهای برخی همکاران در حوزه دوبله و رادیو بازسازی می‌شود، اما دست‌کم در نمونه‌هایی که تا امروز شنیده‌ام، نتوانسته‌ام به اندازه صدای واقعی با آن‌ها ارتباط برقرار کنم. 

هوش مصنوعی می‌تواند کیفیت برنامه‌های رادیویی را افزایش دهد
این گوینده در عین حال با اشاره به ظرفیت‌های مثبت هوش مصنوعی اظهار کرد: این فناوری می‌تواند بسیار خوب و کاربردی باشد و حتی به کیفیت برنامه‌های رادیویی کمک کند. 
وی افزود: همین حالا نیز برخی از دوستان و برنامه‌سازان در تولید برنامه‌های رادیویی از هوش مصنوعی کمک می‌گیرند و این ابزار می‌تواند در بخش‌های مختلف تولید مورد استفاده قرار گیرد. 
اینانلو با اشاره به وجه دیگری از این فناوری گفت: البته هوش مصنوعی در کنار فرصت‌هایی که ایجاد می‌کند، می‌تواند آسیب‌هایی نیز داشته باشد. به همین دلیل باید با دقت و شناخت بیشتری با آن مواجه شد و مرز میان استفاده درست از فناوری و جایگزین کردن کامل نیروی انسانی را مورد توجه قرار داد. 
وی ادامه داد: شاید در آینده بتوان صدای یک گوینده را به هوش مصنوعی داد و از آن خواست با همان صدا محتوای جدیدی تولید کند؛ اما اینکه چنین صدایی بتواند همان حس و ارتباط انسانی را ایجاد کند، هنوز برای من محل تردید است. 

جشنواره پژواک؛ فرصتی برای دیده‌شدن استعدادهای رادیویی
اینانلو درباره جایگاه جشنواره پژواک و نقش آن در دیده‌شدن آثار و استعدادهای رادیویی گفت: به نظرم برگزاری این جشنواره بسیار خوب است، چرا که در درجه نخست یک فضای رقابتی سالم میان نیروهای مختلف رادیو ایجاد می‌کند. 
وی افزود: در شبکه‌های مختلف افراد بسیار توانمندی فعالیت می‌کنند و بسیاری از دوستان ما در حال برنامه‌سازی هستند، اما شاید همیشه فرصتی برای بروز استعدادهایشان نداشته باشند. جشنواره پژواک این امکان را برای آن‌ها فراهم می‌کند که آثارشان دیده و ارزیابی شود. 
این گوینده ادامه داد: جشنواره علاوه بر ایجاد فضای رقابتی، یک مشوق بسیار خوب برای نیروهای رادیویی است. خود من هم حدود سال‌های ۱۳۸۹ یا ۱۳۹۰ در یکی از جشنواره‌ها و در جشنواره بین‌المللی جایزه گرفتم و خدا می‌داند که آن اتفاق چقدر برای من حال خوب، انرژی و انگیزه ایجاد کرد. 
اینانلو تأکید کرد: چنین جشنواره‌هایی می‌توانند همین انرژی و انگیزه مضاعف را در نیروهای جوان ایجاد کنند و به آن‌ها کمک کنند مسیر حرفه‌ای خود را با انگیزه بیشتری ادامه دهند. 

رادیو به نیروهای جوان و فرصت آزمون و خطا نیاز دارد
اینانلو درباره ورود نیروهای جوان به عرصه تهیه‌کنندگی و همکاری آن‌ها با گویندگان و مجریان باسابقه گفت: به نظرم این اتفاق نه‌تنها آسیب‌زا نیست، بلکه اگر درست مدیریت شود، می‌تواند به رشد رادیو کمک کند. 
وی افزود: طبیعی است که یک تهیه‌کننده جوان هنوز تجربه زیادی نداشته باشد و برای ساخت برنامه خوب، از افراد باتجربه‌تر کمک بگیرد. اگر یک جوان علاقه‌مند، مستعد و تشنه یادگیری باشد و من بتوانم به او کمک کنم، چرا نباید این کار را انجام دهم؟ ما باید به یکدیگر کمک کنیم تا رشد کنیم. 
این گوینده تصریح کرد: اگر قرار باشد یک تهیه‌کننده جوان و مستعد، در کنار یک نیروی باتجربه حرفه‌ای کار کند، نتیجه می‌تواند اتفاق بسیار خوبی برای رسانه باشد. تجربه باید به نسل بعد منتقل شود و این انتقال تجربه بخشی از مسیر طبیعی رشد رادیو است. 

پشتوانه پیشکسوتان برای تربیت نسل آینده ضروری است
اینانلو با اشاره به تجربه شخصی خود از حضور در کنار پیشکسوتان رادیو گفت: خود من نیز زمانی جوان بودم و اگر آن زمان به من فرصت داده نمی‌شد، امروز نمی‌توانستم با این میزان تجربه در این عرصه فعالیت کنم. 
وی افزود: افرادی مانند زنده‌یاد استاد بهروز رضوی، زنده‌یاد فریدون رکنی و بسیاری از مدیران از من حمایت کردند و به من کمک کردند. آن‌ها فضای آزمون و خطا را در اختیارم گذاشتند، دستم را گرفتند و راه را به من نشان دادند. 
او ادامه داد: بنابراین امروز ما نیز باید همین مسیر را ادامه دهیم و این فرصت را در اختیار نیروهای جوان قرار دهیم. نمی‌توان انتظار داشت یک جوان بدون تجربه از ابتدا یک تهیه‌کننده یا برنامه‌ساز حرفه‌ای باشد؛ او باید فرصت تجربه کردن، آزمون و خطا و یاد گرفتن داشته باشد. 

رادیو رسانه‌ای فوق‌العاده و شگفت‌انگیز است 
اینانلو تأکید کرد: رادیو رسانه‌ای فوق‌العاده و شگفت‌انگیز است؛ رسانه‌ای مبتنی بر تخیل و فکر که باید آن را ارج بگذاریم و برایش ارزش قائل شویم. 
وی افزود: باید به نیروهایی که در رادیو با حداقل دستمزد، اما با تمام توان و انرژی خود کار می‌کنند، توجه بیشتری داشته باشیم. هرقدر به این نیروها بیشتر بها بدهیم، طبیعی است که برنامه‌سازی نیز می‌تواند کیفیت و رونق بیشتری پیدا کند. 
این گویندهدر پایان اظهار کرد: باید به نیروهای جوان فرصت بدهیم. آینده رادیو متعلق به همین نسل است و ما قرار نیست برای همیشه در این عرصه باشیم. اگر امروز تجربه و دانش خودمان را به جوان‌ها منتقل نکنیم، چه کسی قرار است آینده رادیو را بسازد. 

انتهای پیام/