جانشین؛ روایتی ضروری از نبردی ناگفته

فیلم «جانشین» به کارگردانی مهدی شامحمدی با شجاعت، صحنه نبرد را از مناطق تکرار شده جنوب به جغرافیای کمتر دیده شده غرب کشور منتقل می‌کند و با تمرکز بر زندگی شهید حسین املاکی و طراحی عملیات مهم نصر چهار صفحه تازه‌ای از تاریخ جنگ را ورق می‌زند. این انتخاب جسورانه و هوشمندانه به خودی خود، بزرگ‌ترین نقطه قوت فیلم محسوب می‌شود و آن را به اثری مهم و قابل تأمل تبدیل می‌کند. 

در این مسیر دشوار، فیلم موفقیت‌های قابل تقدیری نیز کسب کرده است. بازی متین و عمیق امیر آقایی در نقش فرمانده، سنگ بنای استواری برای باورپذیری کل روایت است. آقایی با حرکاتی حساب شده و نگاهی متمرکز، اقتدار، دغدغه و بار مسئولیت یک فرمانده اطلاعاتی را به تصویر می‌کشد و در بسیاری از سکانس‌ها، خصوصاً بخش‌های برنامه‌ریزی و تاکتیکی، توانایی خود در جلب اعتماد و همراهی مخاطب را به نمایش می‌گذارد. ریتم کلی فیلم نیز که از شتاب‌زدگی و کندی مفرط پرهیز کرده به داستان مجال پرداختی منسجم و قابل دنبال کردن داده است. 

از منظر فنی، طراحی و اجرای صحنه‌های انفجار و برخی از صحنه‌های عملیاتی، باورپذیر و از نظر بصری تأثیر گذار است و توانسته بخشی از حساسیت و شدت عملیات را به مخاطب منتقل کند. این امر نشان‌دهنده دقت و توجه تیم ساخت به بخش‌هایی از جزئیات فنی است. کارگردانی که پس از تجربه «مجنون»، این بار با همراهی تهیه‌کننده‌ای چون روح‌الله سهرابی و تیم نویسندگان، عهده دار روایتی تاریخی شده و در این مسیر، بر ارائه تصویری متفاوت و نو از جنگ پای‌فشاری کرده است. 

بدیهی است که هر اثری در مواجهه با چنین سوژه عظیمی، با چالش‌هایی روبرو خواهد بود. «جانشین» نیز از این قاعده مستثنی نیست. در برخی سکانس‌های میدان نبرد، می‌توان گرایشی به سمت کلیشه‌های رایج را حس کرد و ایرادات فنی پراکنده‌ای نیز حضور دارند. با این وجود، ارزش اصلی و ماندگار این فیلم در همان انتخاب آگاهانه و اجرای قابل احترام سوژه‌اش نهفته است. 

«جانشین» بیش از آنکه صرفاً یک درام جنگی باشد، یک اقدام فرهنگی ضروری است؛ تلاشی برای تکمیل پازل حافظه جمعی ما از دفاع مقدس. این فیلم ثابت می‌کند که گنجینه روایی جنگ، هنوز ظرفیت‌های کشف‌نشده بسیاری دارد و پرداختن به آن‌ها نه تنها جذاب، که لازم است. تماشای «جانشین» به تمامی علاقه‌مندان به سینمای دفاع مقدس و پژوهشگران تاریخ معاصر پیشنهاد می‌شود تا شاهد تولد یکی از روایت‌های متفاوت و لازم این عرصه باشند.

انتهای پیام/