شامحمدی: بازیگران بعد از ایفای نقش شهدا، دچار محدودیت می‌شوند/ تحریم نانوشته برای سینمای دفاع مقدس

مهدی شامحمدی، کارگردان فیلم سینمایی «جانشین»، در گفت‌وگو با میزان، ضمن اشاره به چالش‌های تولید آثار دفاع مقدس و انتخاب بازیگر در این ژانر اظهار داشت: متأسفانه نوعی تحریم نانوشته در میان برخی بازیگران نسبت به ایفای نقش در آثار دفاع مقدس وجود دارد. البته این موضوع شامل همه بازیگران نمی‌شود و انصافاً بسیاری از بازیگران دغدغه‌مند، متعهد و شریف در این سینما حضور دارند، اما واقعیت این است که برخی ترجیح می‌دهند به سمت این فیلم‌ها نیایند. 

وی افزود: خوشبختانه در فیلم «جانشین»، آرمان درویش این نقش را پذیرفت و من بابت این انتخاب خدا را شکر می‌کنم. شکیب شجره نیز در کنار او حضور داشت و سایر بازیگران از جمله امیر آقایی، هرچند در حال حاضر در این جمع حضور ندارند، اما نقش مهمی در قوت بخشیدن به فیلم ایفا کردند. با این حال، نمی‌توان انکار کرد که برخی بازیگران به دلایل مختلف از حضور در چنین پروژه‌هایی امتناع می‌کنند. 

شامحمدی با بیان مثالی بدون ذکر نام گفت: بارها پیش آمده که بازیگری به من گفته آرزو دارد با من همکاری کند و فیلم‌هایم را دوست دارد، اما اگر در یک اثر دفاع مقدسی بازی کند، ممکن است فرصت حضور در سریال‌های پلتفرمی را از دست بدهد. این سؤال برای من جدی است که چرا باید چنین فضایی شکل بگیرد و بازیگری به دلیل ایفای نقش در یک فیلم دفاع مقدسی دچار محدودیت شود. 

وی ادامه داد: گاهی حتی اتفاق بدتری رخ می‌دهد؛ برخی بازیگران در این آثار حضور پیدا می‌کنند، اما بعد از آن حاضر نیستند مسئولیت این انتخاب را بپذیرند و ادعا می‌کنند که با هیچ نهاد یا ارگانی همکاری نداشته‌اند. این در حالی است که وقتی فردی آگاهانه در پروژه‌ای مشخص حضور داشته، طبیعی است که باید پای انتخاب خود بایستد. 

کارگردان جانشین با تأکید بر اینکه قصد قضاوت کلی درباره جامعه بازیگران را ندارد، تصریح کرد: من دوستان بسیار زیادی در میان بازیگران دارم که انسان‌های شریف، درجه‌یک و دغدغه‌مند هستند و فشارهای زیادی را هم تحمل می‌کنند و به همین دلیل برای آن‌ها احترام قائلم. اما در عین حال، از برخی رفتارها واقعاً متأسف می‌شوم؛ به‌ویژه زمانی که می‌بینم افرادی برای دریافت اقامت یا پاسپورت کشورهای خارجی حاضر می‌شوند تعهداتی بدهند که در صورت وقوع جنگ، علیه کشور خودشان موضع بگیرند. وقتی چنین مسائلی را می‌بینم، طبیعی است که دیگر نمی‌توانم انتظار داشته باشم آن فرد بیاید و نقش یک شهید را بازی کند. اساساً به اعتقاد من، شهید اجازه نمی‌دهد چنین فردی نقش او را ایفا کند. 

شامحمدی با اشاره به انتخاب بازیگر نقش حسین املاکی گفت: این انتخاب را من انجام ندادم؛ خود شهید املاکی آرمان درویش را انتخاب کرد. من به این موضوع باور دارم و آن را نتیجه یک سیر و سلوک می‌دانم. همان‌طور که پیش‌تر توفیق ساخت فیلم مجنون و پرداختن به شخصیت شهید زین‌الدین برای من فراهم شد، در این فیلم نیز این مسیر به شکلی خاص رقم خورد. 

وی با بیان اینکه برخی شخصیت‌های دفاع مقدس گویی خودشان زمان روایت‌شان را انتخاب می‌کنند، اظهار داشت: سال‌هاست برخی از دوستان کارگردان من تلاش می‌کنند درباره شهید ابراهیم هادی فیلم بسازند، اما این اتفاق نمی‌افتد. درباره برخی شهدای دیگر نیز همین‌طور است؛ انگار خودشان راضی نیستند تا زمانی که فرد مناسب و زمان مناسب فرا برسد. شاید حکمتی در کار است که ما از آن بی‌خبر هستیم. 

کارگردان جانشین درباره فرآیند پژوهش و نگارش فیلمنامه این آثار گفت: در مرحله پژوهش، زمانی که با خانواده شهدا، همرزمان و اسناد موجود مواجه می‌شویم، با اتفاقات و روایت‌های عجیبی روبه‌رو می‌شویم؛ آن‌قدر عجیب که بارها به خودم و اطرافیانم گفته‌ام اگر این اتفاقات را عیناً در فیلم روایت کنیم، شاید مخاطب باور نکند. این واقعیت‌ها در جنگ ما وجود داشته و این آدم‌ها واقعاً چنین زیستی را تجربه کرده‌اند. 

وی افزود: چه در فیلم مجنون و چه در جانشین، آن‌قدر درگیر کاراکترها شدم که در مقاطعی چند شب پیاپی خواب جنگ و خواب حسین املاکی را می‌دیدم. با این تصاویر از خواب بیدار می‌شدم و ذهنم کاملاً درگیر بود. با همه سختی‌ها، خوشحالم که این توفیق نصیب من شد تا بتوانم روایت‌گر بخشی از زندگی قهرمانان گمنام این سرزمین باشم؛ قهرمانانی که یادآوری خاطره و نام آن‌ها در شرایط امروز جامعه بسیار ضروری است. 

شامحمدی در پاسخ به این پرسش که آیا جانشین می‌تواند با استقبال مخاطبان مواجه شود، گفت: تجربه‌ای که برای مجنون رقم خورد، فراتر از تصور من و حتی نهاد سفارش‌دهنده بود. با وجود نامهربانی‌هایی که در اکران، اختصاص سالن و مسائل گیشه با آن فیلم شد، مخاطبان ارتباط بسیار خوبی با اثر برقرار کردند و همین موضوع برای من دلگرم‌کننده بود. 

وی ادامه داد: بازخوردهایی که در روزهای اخیر از نمایش‌های مردمی جانشین دریافت کرده‌ام، بسیار امیدوارکننده بوده است و احساس می‌کنم در اکران عمومی نیز می‌تواند ارتباط خوبی با مخاطبان برقرار کند. البته ساخت این فیلم با سختی‌های فراوانی همراه بود؛ از فیلم‌برداری در مناطق کوهستانی با شیب‌های تند، سرمای شب و گرمای روز گرفته تا مدیریت تدارکات بیش از ۱۲۰ نفر عوامل، استفاده از ادوات جنگی و شرایط پیچیده تولید که همه این‌ها کار را بسیار دشوار کرده بود. 

انتهای پیام/