دولت برنامه ششم را برای 4 سال عمرش بنویسد/برنامههای توسعه بهدور از واقعیتها
: برنامههای توسعه با مدت زمان 5 ساله تهیه و تدوین میشود در صورتی که عمر دولت 4 ساله است بنابراین با جابهجایی دولتها برنامههای توسعه ابتر میماند. به همین دلیل کارشناسان توصیه میکنند بهتر است برنامههای دولت 4 ساله و به شکلی نوشته شود که در دوره مدیریتی آنها قابل تعریف باشد.
به گزارش خبرنگار اقتصادی میزان، برنامه اول توسعه از ۱۳۶۸ تا ۱۳۷۲، برنامه دوم توسعه از ۱۳۷۴ تا ۱۳۷۸، برنامه سوم توسعه۱۳۷۹ تا ۱۳۸۳،برنامه چهارم توسعه از ۱۳۸۴ تا ۱۳۸۸ و برنامه پنجم توسعه از سال ۱۳۹۰ تا ۱۳۹۴ اجرایی شد، با مرور عمر 8 ساله دولتها تنها یک برنامه به طور کامل به عمر دولتها کفاف داده است.
اما به طور معمول دولت ها رغبتی برای دنبال کردن برنامه دولت گذشته ندارند، به عنوان مثال با آغاز دولت نهم، رییس جمهور وقت به صراحت اعلام کرد که برنامه چهارم توسعه را قبول ندارد و از سوی دیگر کمترین درصد تحقق برنامه چهارم و پنجم توسعه از سال 84 تا 92 بود.
در حال حاضر اعتقاد کارشناسان بر این است که نسخه اقتصادی و تهیه و تدوین برنامه های توسعه متناسب با عمر دولت ها باشد تا حداقل دولت ها برای ثبت کارنامه ای درخشان از خودشان انگیزه ای بیشتری داشته باشند.
در حال حاضر دولت درصدد تهیه برنامه ششم توسعه با همان سبک و سیاق گذشته است و تغییر قابل توجهی در برنامه ها نمی توان مشاهده کرد.
انتظار دیگر کارشناسان اقتصادی و مردم از مسئولان برنامه نویس این است که برنامه های توسعه بر اساس واقعیت ها تنظیم شود، به عنوان مثال یکی از مفروضات برنامه پنچم توسعه نرخ رشد اقتصادی 8 درصد و نرخ بیکاری هفت درصد است. دولت برای تحقق این رقم باید بیش از 650 هزار میلیارد تومان اعتبار و سرمایه گذاری به اقتصاد تزریق کند.
مسعود نیلی مشاور اقتصادی رئیس جمهور در خصوص اظهارات خبرنگار اقتصادی میزان مبنی بر اینکه چرا مفروضات برنامه پنجم از جمله نرخ رشد اقتصادی 8 درصدی محقق نشده است و تا پایان عمر چهار ساله دولت روحانی، نرخ رشد اقتصادی و نرخ بیکاری چند درصد خواهد بود، گفت: چالش کنونی ما این است که بهبود نرخ رشد اقتصادی احساس می شود یا خیر بنابر این مجالی برای مطرح کردن نرخ رشد اقتصادی 8 درصدی باقی نمی ماند.
از چنین اظهاراتی می توان دو برداشت داشت، نخست اینکه برنامه های توسعه به دور از واقعیت و بر اساس آرزو و خیال تهیه و تنظیم می شود یا اینکه عملکرد دولت ها به قدری ضعیف است که رسیدن به مفروضات برنامه های توسعه را غیرممکن و غیرواقعی جلوه می دهد.
دوم اینکه دولت برنامه منسجمی برای عمر چهار ساله خود ندارد و احتمالات و چالش های اقتصاد برای تعیین دقیق نرخ رشد اقتصادی و نرخ بیکاری، سنجیده نشده است. به عبارت دیگر برنامه هایی که از سوی دولت دنبال می شود کوتاه مدت است، ضمن اینکه یکی از ویژگی های برنامه های کوتاه مدت، به نتیجه رسیدن سریع آن و پوپولیستی و تبلیغاتی بودن آن است.
به طور کلی با 4 ساله شدن زمان برنامه های توسعه و هدفگذاری میان مدت و بلند مدت دولت، شاید برنامه توسعه ها از حالت تکراری که اجرا نمی شود، خارج شوند.
در این زمینه بیژن رحیمی دانش مدیر کل اسبق دفتر تلفیق سازمان برنامه و بودجه در گفتوگو با خبرنگار اقتصادی میزان، گفت: دولت باید برای دوره چهار ساله خود نسخه اقتصادی بنویسد.
بیژن رحیمی دانش افزود: تاکنون این مسئله از سوی دولت های مختلف رعایت نشده و برنامه های اقتصادی و اجتماعی دولت ها معمولا بیش از دوره چهار ساله خود است.
وی ادامه داد: اگر دولت برنامه های اقتصادی خود را متناسب با دوره چهار ساله خود تهیه و تدوین کند، به دنبال تحقق آن خواهد بود.
این کارشناس مدیریت و برنامه ریزی تصریح کرد: بنابراین یکی از نکاتی که در برنامه نویسی ها باید رعایت شود دوره تحقق آن است، این در حالی است که در برنامه ششم به چنین موضوعی توجه نشده است.
برنامه ششم بر اساس واقعیت ها باشد
وی گفت: نکته دیگری که باید مدنظر گروه اقتصادی دولت قرار گیرد، تهیه و تنظیم برنامه ششم بر اساس واقعیت ها است که امیدواریم به این نکته توجه ویژه ای صورت گیرد.
این کارشناس مدیریت و برنامه ریزی افزود: دوره زمانی برنامه ششم نیز همچون برنامه های دیگر تقلیدی و تکراری است.
دو راه بیشتر وجود ندارد
همچنین ابوذر ندیمی عضو کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی در گفت وگو با میزان، در مورد نیمه کاره ماندن برنامه های توسعه و همچنین 5 ساله بودن آن، گفت: در حال حاضر دو راه بیشتر وجود ندارد، نخست اینکه برنامه توسعه چهارساله تهیه و تدوین شود و دوم اینکه همان 5 ساله باقی بماند.
وی با اشاره به بین دولت و مجلس فاصله و اختلاف نظری وجود دارد، ادامه داد: به هر حال برای مدت برنامه توسعه دو انتخاب چهار ساله و 5 ساله وجود دارد منتهی برنامه توسعه چهارساله یک مشکل اصلی دارد و آن هم این است که تا استقرار دولت و رسیدگی به امور یک سال از برنامه توسعه از دست می رود.
این نماینده مجلس با بیان اینکه برنامه توسعه باید مورد قبول تمام دولت ها و همچنین نمایندگان مجلس باشد، اضافه کرد: به هر حال تلاش دولت ها یکی از مواردی که باید در دستور کار دولت ها باشد، تحقق درصد بالایی از برنامه ها باشد.
