اسرافیل شیرچی: نقاشی به نیازهای درونیم پاسخ نمی داد

: نمایشگاه خوشنویسی "اسرافیل شیرچی" که پنجم دی ماه با حضور جمعی از اهالی فرهنگ و هنر در نگارخانه اصلی فرهنگسرای نیاوران گشایش یافت تا امروز با استقبال زیادی از سوی علاقمندن مواجه شده است.

به گزارش اسرفیل شیرچی هنرمند صاحب حوزه هنرهای تجسمی کشور که با سبک ویژه خوشنویسی در آثارش همواره در این حوزه اثرگذار بوده همزمان با برگزاری این نمایشگاه در گفتگو با روابط عمومی فرهنگسرای نیاوران به سوابق کاری خودش ، دلیل تمایل به هنر خوشنویسی و خطاطی و همینطور شرایط حاکم بر جامعه هنری خصوصا در هنرهای تجسمی اشاره کرد.
شیرچی در ابتدای این گفت و گو با اشاره به علت گرایشش به خوشنویسی گفت: من از دوران کودکی به دلیل لکنت زبانی که داشتم به نقش روی آوردم و حرف های درونم را به صورت خط روی کاغذ پیاده می کردم. این خطوط آرام آرام موسیقایی شد و جان گرفت و کم کم در دوران تحصیلیم آن خطوط به صورت های هم کلاسی هایم تبدیل شد.در واقع روستایی که در آن بزرگ شدم تاثیر بسیار خوبی در آنتومی و ریتم حرکات داشت. من همیشه از رنگ و لعاب اقلیمم در کارهایم استفاده می کردم و می کنم. در دوران کودکی علاقه زیادی به نقاشی داشتم و اولین کار نقاشی رنگ روغن که من هنوز آن کار امپرسیونیستی را دارم سال 57در رابطه با پیرمردی بود که به درخت کهن بی برگی تکیه داده و با دست دارد به نهالی اشاره می کند که در حال روییدن است. در آن دوران احساس کردم که نقاشی به نیازهای درونیم آن طور که می خواهم پاسخ نمی دهد به همین دلیل به شعر و ادبیات وخطاطی گرایش پیدا کردم و متوجه شدم هنر خطاطی و نوشتن آثار بزرگان ادبیات فارسی خلسه خوبی را در من ایجاد می کند. البته همیشه از مبانی نقاشی استفاده خوبی کرده ام و اقلیمی که در آن رشد کرده ام نیز اثرات خوبی برای من داشته است.

وی در پاسخ به سوالی در ارتباط با تحلیل هنر خوشنویسی از دهه های 40 به بعد اظهار کرد:به نظر من استادان خوبی در هنر خطاطی بودند همچون برادران میر خانی، کاوه فرزین خط و... که پایه های انجمن خوشنویسان ایران را در سال های 47 و 48 بنا کردند و باید گفت به هر حال یک اتفاق خوبی رقم خورد و این مهم باعث گردید یک عده از سرآمدان این هنر روانه شهرستان ها شوند که از جمله این سرآمدان می توان به استاد غلام حسین امیر خانی اشاره کرد.ایشان هر ماه به یک استان سفر می کرد من در سال 56 اولین بار این استاد ارزشمند را در مازندران دیدم. نگاه ژرف عمیق ایشان به هنر من که در آن دوران 15 سالم بیشتر نبود باعث هدایت من به هنر خوشنویسی گردید. در آن زمان بحث آکادمیک هنر خطاطی تازه رواج پیدا می کرد. بعد از انقلاب بعضی هنر ها دچار ایستایی شده بودند به دلیل عدم همخوانی با فضا و موقعیت ایجاد شده اما هنر خوشنویسی به خاطر ریشه و قدمتی که در تاریخ داشت در بین مردم رسوخ بیشتری پیدا کرد و به خاطر پیوندی که با ادبیات و قرآن داشت در سال های 59 و 60 باعث گردید انجمن خوشنویسان گسترده شود و اساتید آن موقع دایره فعالیت را گسترده کنند و و باعث شد علاقمندانی چون ما به انجمن خوشنویسان رفت و آمد پیدا کنیم و خیلی زود اکثر مان مدرس نیز شدیم. خود من در سال 62 مدرس انجمن شدم. این اتفاق باعث شد در دهه 60 تا 70 مردم در هر جا که بودند یک قلم و مرکب و یا یک کتاب که توسط انجمن خوشنویسان چاپ می شد را در خانه داشته باشند. در واقع به اعتقاد من به خاطر پشتوانه مدیریتی قوی و جوان و اهداف آرمانی که انجمن خوشنویسان داشت آن سال ها ، انجمن بسیار قوی بود و اهدافش را به خوبی پیش می برد و این مهم به علت بذری که بود که در سال های قبل آن توسط امثال امیرخانی ها پاشیده شده بود. با بیشتر شدن مدرسان انجمن خوشنویسان در واقع برگزاری نمایشگاه ها آغاز گردید و از سال 70 تا 84 به این طرف دوران شکوفائی انجمن آغاز گردید که شاهد عرضه کتاب های خوب خوشنویسی در سطح گسترده ای بودیم.

انجمن نتوانست خود را با معاصر بودن و تکنولوژی نوینی که در نسل فرزندان نوخیز معاصر که به ابزار ارتباط عمومی وصل هستند هماهنگ کند
اسرفیل شیرچی افزود: ما بعد از سال 84 متاسفانه انجمن دچار رخوت و رنگ پریدگی گردید که علت اصلی جابجایی مدیران انجمن و مسایل حاشیه ای بود که استادان ما به آن پرداختند و این باعث شد که خط و هنر خطاطی دچار خسران و زیانی شود که به عقیده من در طول تاریخ تا به حال تجربه نکرده بود. انجمن نتوانست خود را با معاصر بودن و تکنولوژی نوینی که در نسل فرزندان نوخیز معاصر که به ابزار ارتباط عمومی وصل هستند هماهنگ کند و با اصرار بر تفکراتی مثل اینکه اگر مثلا نستعلیق یا شکسته ننویسید خطاط نیستید، ضرر های زیادی به خود وارد کرد .عدم هماهنگی انجمن با نسل جوان فاصله ای ایجاد کرد که باعث ایجاد فضای رنگ پریدگی در جامعه گردید.جبران این فاصله به عقیده من مدیریت بسیار قوی می طلبد و اگر این مهم اتفاق نیافتد خط به سمتی که نباید برود میل پیدا می کند. انجمن باید خودش را وفق بدهد جوانان معاصر امروزی به یمن تکنولوژی که در اختیار دارند ارتباطات بسیار گسترده تری پیدا کرده اند.

شیرچی درک و فهم مبانی هنر های تجسمی را بسیار لازم بیان کرد و گفت : به نظر من آنانی که مبانی و پایه هنر های تجسمی را نمی دانند کار بسیار مشکلی دارند شاید این دوستان برای خلق اثری فاخر با تاسی از مکاتب گوناگون چند نمونه کار انجام دهند اما بعد از مدتی باشکست مواجه می شوند. به نظرم آن بخشی از نسل جوان که آگاهانه دارد کار می کند و مبانی و مفردات خط را یاد گرفته و به قولی یک دستش به حوض صفویه ست و دست دیگرش به مدرنیه موفق تر از کسانی هستند که ناآگاهانه کار مدرن می کنند. برای مدرن کار کردن باید اطلاعات دقیقی از هنر کلاسیک داشته باشید شاید اتفاقاتی بدون آگاهی از هنر کلاسیک در خلق اثر بیافتد اما برای پیشرفت باید با آثار قدما آشنا شد.

من به نسل جوان بسیار امید دارم
این هنرمند نسل جوان را بسیار باهوش و دانا توصیف کرد و افزود:من به نسل جوان بسیار امید دارم چرا که این نسل متصل است به دانائی ها و دریای بی کران تصویر ها ، رنگ ها ، آنالیز ها طراحی ها و ... و به راحتی می تواند در فضای مجازی از اتفاقات و آثار صد ها نمایشگاه در جهان قرار بگیرد چیزی که در دوران ما نبود. در آن زمان تنها مرجع من دو تا کتاب بود که یکی از آنها کتابی بود با نام نقاشی نوین که تمام نقاشی ها را در آن در اندازه بسیار کوچکی می دیدم و وقتی همان کار ها را از نزدیک می دیدم لذت دیدن کار چند برابر می شد و چیز های زیادی یاد می گرفتم.
وی دلیل کم برگزار شدن نمایشگاه های گروهی خط توسط اساتید خطاطی را عدم همدلی بین اساتید می داند و می گوید:جدایی در خط ایجاد شد که شاکله آن مدیریت است. سال ها پیش برادران امیر خانی بر وحدت استوار بودن و با هم بودن اما متاسفانه تفرقه ای که در این چند سال ایجاد شد باعث اتفاقات ناسالمی در این حوزه گردید. تفرقه تا درست شود یا باید نسلی بگذرد یا نسلی باید تجربه کنند و یا نسلی باید بپذیر که مثلا من باید در کنار استاد محمد احصائی یا کرمعلی شیرازی کار کنم. این ها آدم های خوب روزگارند .اصولا کار اشتراکی و اجتماعی خیلی هنر ها را پیش می برد و متاسفانه در هنر خطاطی برگزاری چنین نمایشگاه هایی کم اتفاق می افتد و من های کاذبی که در وجود بعضی ها هست اجازه برگزاری چنین نمایشگاه هایی را نمی دهد.

نمایشگاه های زیادی در اروپا برگزار کردم
شیرچی در ادامه اظهار داشت: اصولا نمایشگاه خارج از کشور با استقبال خوبی مواجه می شود. من جز اولین نفراتی هستم که بین سالهای 94 تا 98 نمایشگاه های زیادی در اروپا برگزار کردم. به هر حال بخش بزرگی از جامعه هنری در دنیا کارهایم را دیده اند و من فکر میکنم آنها به هنر ایرانی به دیده احترام و عزت نگاه می کنند و سعی می کنند از مجموعه های نقاشی خط و یا هنر های دیگر استفاده کنند چرا که روح تغزلی که در آثار خاصه ایرانی ها هست و تخریب نشده برای آنها حال خوبب را ایجاد می کند مثل خط شکسته نستعلیق و دیگر خط ها .
وی در پایان گفت: من برای چهارمین بار است که در فرهنگسرای نیاوران نمایشگاه برگزار می کنم و این فرهنگسرا را به خاطر معماری بی نقص آن و فضای دوست داشتنیش بسیار می پسندم. شما می توانید مجموعه ای از کار های مختلف را در این فرهنگسرا برگزار کنید که این بسیار ارزشمند است.
گفتنی است نمایشگاه خوشنویسی "اسرافیل شیرچی " 5 دی ماه در فرهنگسرای نیاوران با نمایش 83 اثر از این هنرمند شهیر ایرانی گشایش یافت و علاقمندان جهت بازدید از این نمایشگاه می توانند به فرهنگسرای نیاوران واقع در انتهای خیابان پاسداران، مقابل پارک نیاوران مراجعه کنند.این نمایشگاه تا17 دی ماه، هر روز از ساعت ١٠ تا ١٩ (روزهای تعطیل ١٤ تا ١٩) میزبان علاقمندان است.