تصنیف همایون شجریان و اشک وطن‌دوستی در اختتامیه جشنواره فیلم فجر

مراسم اختتامیه چهل و چهارمین جشنواره ملی فیلم فجر شامگاه ۲۲ بهمن ماه ۱۴۰۴ با قرائت آیاتی چند از کلام‌الله مجید و پخش سرود جمهوری اسلامی ایران در تالار وحدت آغاز و برگزیدگان معرفی شدند.

در ابتدای این مراسم محمدرضا شهیدی فرد به عنوان مجری اختتامیه روی صحنه آمد و بیان کرد: چهل و هفتمین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی ایران را تبریک می‌گویم، تعظیم می‌کنم محضر شریف ملت عزیز و بزرگ ایران به واسطه آنچه در تهران و شهرستان‌ها دیدید ملتی که همچنان وفادارانه پای ایران و جمهوری اسلامی ایران ایستاده‌اند و برای حفظ آن هر کاری می‌کنند. ۲۲ بهمن عزیزترین روز ملت ایران است.

وی اضافه کرد: سینمای ایران یکی از بهترین‌ و مهمترین رسانه‌ها و هنرهای ایران است که رویاها و دغدغه‌های مردم را صورت‌بندی کرده است آمال و آرزوهای آنها را به تصویر کشیده است امسال تعداد زیادی از فیلم‌ها، فیلم اولی بودند که حتی ۱۲ فیلم نامزد شده‌اند.

این مجری مراسم یادآور شد: در تهران، پردیس ملت، برج میلاد و دیگر سینماها مردم فیلم‌ها را دیدند و یکی از شورانگیز‌ترین دوران‌ها بود به ایران و ایرانی می‌بالیم گویی همیشه اتفاقاتی می‌افتد که تعلقات دینی و هویتی ما بیشتر می‌شود. به همه شما خانواده‌های شهدا و عزیزان خوشامد می‌گویم.

پس از پخش قطعه «ایران» همایون شجریان، شهیدی‌فرد گفت: در دی ماه گذشته خیابان‌های تهران و چند شهر در آتش کین سوخت خیلی‌ها جان خود را از دست دادند، خیلی‌ها برای تمامیت ارضی تلاش کردند و شهید شدند برای خانواده‌های آنها تسلیت می‌گویم. امیدوارم دیگر در کشور شاهد چنین وقایعی نباشیم. برخی از سینماگران ترجیح دادند جریان جشنواره را از دور پیگیری کنند اما بخش اعظم سینماگران پای فیلم خود ایستادند به همه کسانی که انتخاب‌های متفاوت داشتند، احترام می‌گذاریم.

وی با دعوت از شاهسواری به روی سن گفت: یکی از دشوارترین دوره‌ها را منوچهر شاهسواری گذراند دبیری که بعد از برگزاری موفق جشنواره سال گذشته، اجازه نداد خللی‌ در جشنواره وارد شود همه ناملایمات را به جان خرید‌‌.

شاهسواری در ادامه روی صحنه آمد و در سخنانی تصریح کرد: امکان ندارد این تصنیف زیبای همایون شجریان را بشنویم و اشک‌ها جاری نشود و بغض سراسر وجودمان را نگیرد. از همه نامراد‌ی‌ها که در حق وطن کردیم خدا بر ما ببخشد ایران، ایران است و ایران باقی می‌ماند و هیچکس و هیچ چیز نمی‌تواند ذره‌ای از عشق ما به این سرزمین را کم کند این سرزمین با نام حق آغاز شده است. 

وی اضافه کرد: تعبیری است که می‌گوید رخنه ناامیدی در وجود آدمی تجلی اهریمن در ذات انسان است بر ما نیست که تجلی‌گر ناامیدی در دل مردم این سرزمین باشیم گاهی اوقات دلمان می‌گیرد از همه کسانی که جان خود را از دست دادند. جان باختن برای کسانی که می‌مانند عذاب است به ویژه اگر در وطن خود این اتفاق افتاده باشد. حوزه فرهنگ و تمدن و تاریخ این سرزمین به ما یادآوری می‌کند و همه بزرگان ادب و تاریخ به ما یادآوری می‌کنند که اجازه ندهید تا ناامیدی به جان ما رخنه کند که آن جا لانه اهریمن است.

دبیر جشنواره یادآور شد: از حافظ تا رودکی تا سینماگرانی چون ابراهیم حاتمی‌کیا، عباس کیارستمی، بهرام بیضایی و ... همه و همه جلوه‌گاه امید برای این سرزمین بوده‌اند و خواهند بود. 

وی در ادامه گفت: انگار همه زاویه‌های کین به سمت هنرمندان است. بر ما خرده نگیرید که فیلم می‌سازید. ما یادآور غم‌ها و شادی‌های این سرزمین هستیم هنرمند آرزو و افق دارد تا آینده دیگری برای این سرزمین رقم بزند. بر ما خرده نگیرید که در هر شرایطی کنار شما هستیم چه کسی به ما اجازه می‌دهد خانه را ترک کنیم. 

شاهسواری اضافه کرد: چه کسی می‌تواند حکم کند و ما را از آنچه که از همراهی با مردم به دست آورده‌ایم محروم کند سینمای ملی ایران و جشنواره ملی فجر و همه کسانی که در این سالن حاضر هستند و ما را می‌بینند بدانند ما خادمان مردم هستیم و از خادم جز خدمت بر نمی‌آید و خدمت جز در کنار مردم بودن نیست.

در ادامه با پخش کلیپی از زنده‌یاد بهرام بیضایی و زنده‌یاد ناصر تقوایی که از نحوه حضورشان در سینما و علاقه‌شان به این هنر می‌گفتند، یاد این هنرمندان گرامی‌ داشته شد.

سپس با حضور داوران (مهدی آشنا، حافظ احمدی، مهدی حسینی‌وند، آرش معیریان، علی وزیریان و محمد فوقانی مدیر این بخش) جوایز بخش مسابقه تبلیغات سینمای ایران اهدا شد.

در ادامه شهیدی‌فرد به معرفی هیات داوران جشنواره پرداخت و امین زندگانی، مهدی سجاده‌چی، محمدرضا شفیعی، محمدعلی باشه‌آهنگر، مجید شیخ‌انصاری، مجتبی فرآورده و مسعود نقاش‌زاده به عنوان اعضای هیات داوران، جوایز بخش سودای سیمرغ روی صحنه رفتند و جوایز بهترین فیلم کوتاه و بهترین فیلم مستند اهدا شد.

در ادامه با پخش کلیپی از درگذشتگان سینمای ایران همچون جواد گنجی، بهرام بیضایی، ناصر تقوایی، حسین کاتبی، داوود عرب، رضا آقایی، رضا کشاورز، زویا امامی، سعید مظفری، سعید پیردوست، شاپور عظیمی، شهرام میراب اقدم، شیرین یزدان بخش، شیوا ارسطویی، علی ذبیحی، علی بهرامی‌فر، جواد بدیعی، محمدعلی اسلام، محمد طالقانی، محمد تبریزیان، محمد ولی آقا بیگی، محمد کاسبی، مژده دایی، مسعود رشیدی، محمود مسعود شاهی، نادر میرکیانی، نظام ادلین کیانی، هادی مرزبان، همایون ارشادی و... یاد شد.

پس از آن جوایز بخش سودای سیمرغ در بخش‌های بهترین جلوه‌های ویژه بصری، بهترین جلوه‌های ویژه میدانی، بهترین چهره‌پردازی، بهترین طراحی لباس، بهترین طراحی صحنه، بهترین صدا (صدابردار و صداگذار)، بهترین موسیقی، بهترین تدوین، بهترین فیلمبرداری، بهترین نقش مکمل زن، بهترین نقش مکمل مرد، بهترین نقش اول زن، بهترین نقش اول مرد، بهترین فیلمنامه، بهترین کارگردانی و بهترین فیلم چهل و چهارمین جشنواره ملی فیلم فجر اهدا شد.

در این دوره دیپلم افتخار بهترین بازیگر زن به بازیگر خردسال فیلم «قایق‌سواری در تهران» و دیپلم افتخار بهترین بازیگر مرد به بازیگران خردسال فیلم‌های «سرزمین فرشته‌ها» و «کوچ» و یک دیپلم افتخار نیز به دستیار کارگردان فیلم «سرزمین فرشته‌ها» برای هدایت کودکان بازیگر در این فیلم اهدا شد.

سیمرغ بلورین و دیپلم افتخار و جایزه ویژه هیئت داوران به سلاف فواخرجی بازیگر عرب فیلم «سرزمین فرشته‌ها» تقدیم شد و او پس از دریافت جایزه‌اش گفت: این جایزه فقط یک جایزه نیست بلکه گواهی موضع و جایگاهی است که در آن ایستاده‌ام در زمانه‌ای که افراد از داشتن موضع صریح خجل هستند موضع من ایستادگی در کنار مردم غزه است که انسانیت من را از نو تعریف می‌کند. 

وی افزود: سینما به من آموخت شجاع‌ترین صورت حقیقت پرداختن به حقیقت است و تصویری که واقعی باشد قابلیت این را دارد که در بالاترین درجه انکار و تخریب باشد و تصویری واقعی ارایه دهد به سازندگان این فیلم. درود می‌فرستم که باور دارند سینما فقط سرگرمی نیست بلکه سینما یعنی خلاقیت انسانیت تعهد و شعور. همچنین درود می‌فرستم به سینمای ایران که حرفه‌ای‌گری و کنش‌گری را از هم جدا نکرده است از جشنواره و گروه داوران و همه حاضران تشکر می‌کنم. 

فواخرجی با تشکر از سازندگان اثر تصریح کرد: از سازمان سینمایی سوره و تصویر شهر هم تشکر می‌کنم. از منوچهر محمدی که حامی و پدر خوانده این فیلم هم بودند تشکر می‌کنم. از نویسنده و کارگردان خلاق یعنی بابک خواجه‌پاشا هم تشکر می‌کنم از او یاد گرفتم جایگاهی در قلب من دارد. این جایزه فقط برای من نیست بلکه برای فرشتگان این فیلم یعنی گروه بازیگران خردسال است. این جایزه را به غزه که صبورانه تحمل می‌کند تقدیم می‌کنم به مردان و زنان و کودکان چه هر لحظه در خطر مرگ هستند. همچنان کاری که در جایزه‌های قبلی کردم این جایزه را به وطنم سوریه تقدیم می‌کنم و آرزو می‌کنم یکپارچه باشد همچنین از مصر که تکیه‌گاه من بود. خدا نگهبان ایران و هر ایرانی باشد.

محمدرضا شریفی‌نیا جایزه آزیتا حاجیان را دریافت کرد و گفت: من می‌خواهم یک انتقاد به آقای شاهسواری کنم. هر وقت نام او می‌آید به این فکر می‌کنم که چگونه در آن زمان، شاه اجازه داشتن چنین فامیلی را به او داده است. چون به معنای سوار شدن بر شاه است. 

وی اضافه کرد: من و خانم حاجیان هنگام نقش‌آفرینی در این فیلم توافق کردیم مه مثل افه‌ای که در فیلم بود، اگر سیمرغ گرفتیم هر کداممان سه دنگ را برداریم. بنابراین سه دنگ این جایزه برای من است. کاش من هم نامزد می‌شدم و سه دنگ خودم را تقدیم مردی می‌کنم که باعث آرامش ما بود و خیلی از او یاد گرفتیم. جایزه را به مصطفی رزاق‌کریمی تقدیم می‌کنم.

در میانه صحبت‌های شریفی‌نیا، دکتر مسعود پزشکیان رئیس‌جمهوری با استقبال وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی وارد مراسم اختتامیه شد. 

کاظم دانشی کارگردان «زنده‌شور» که به نیابت از بهرام افشاری جایزه بهترین بازیگر نقش اول مرد او را دریافت کرد، گفت: از هیئت داوران و آقای شاهسواری و دوستانی که نیامدند، تشکر می‌کنم. این جایزه را باید به حق به آدم‌ها داد و ممنونم که جریان سال ۱۴۰۱ تکرار نشد. آقای پزشکیان بهتر می‌دانند که ما چرا ناراحتیم. یک سال عمرمان را گذاشتیم و دوست داشتم بچه‌هایم امشب اینجا باشند. به بچه‌ها حق بدهید که نیستند.

مهدی یزدانی‌خرم پس از دریافت سیمرغ بلورین بهترین فیلمنامه بیان کرد: من در یک خانواده نظامی بزرگ شدم. به مادرم گفتم من نامزد شدم به این مراسم بروم یا نه، مادرم گفت من تو را زیر بمباران بزرگ کردم، اگر نروی و در این مراسم از این اتفاقات اخیر چیزی نگویی، این سیمرغ یک تکه شیشه بیشتر نیست. من با یاد و خاطره جواد فکوری و عباس بابایی و عقاب‌های ایران بزرگ شدم. من مطمئنم هیچ خونی در این خاک ریخته نمی‌شود مگر سروی بروید. این جایزه را به جوان‌هایی تقدیم می‌کنم که نیستند، ببینند. همسرم شنونده آخرین سکانس‌های این فیلمنامه بود. او ۹۰۰ کیلومتر دورتر در گور خفته است. مریم مرا ببین.

بابک خواجه‌پاشا پس از دریافت جایزه بهترین کارگردانی گفت: ماشاءالله به غیرت داوران که این شرایط را پذیرفتند و می‌دانم که بعداً چه شرایطی برای آنها از جمله امین زندگانی پیش خواهد آمد. نمی‌دانید چه خبر است، با این حملاتی که اتفاق می‌افتد، یک فضای فاشیستی وجود دارد که به هنرمندان حمله می‌کنند.

وی ادامه داد: با هم بودن ما را از هم می‌گیرند، مراقب باشید تا این را از ما نگیرند. ما هم سوگواریم، مگر کسی هست که غمگین نباشد ما همه دردمند هستیم اما یک جریان فاشیستی بین ما فاصله می‌اندازد. ادبیاتشان را ببینید که چگونه به ما توهین می‌کنند. ما قطعا از شما نمی‌ترسیم. ما پشت این پرچم و پشت ایران هستیم، ما نمی‌ترسیم، اگر دشمنی بیاید ما سربه‌داران ایران هستیم. ما را از دشمن نترسانید. از آقای پزشکیان ممنونم که از مردم عذرخواهی کردند.

خواجه‌پاشا در ادامه به ترکی خطاب به رئیس‌جمهوری گفت: از شما آقای پزشکیان می‌خواهم برای مردم بیشتر کار کنید هر کسی کم‌فروشی کند باید در محضر خدا و شهدا پاسخگو باشد مراقب جوانان ما باشید.

پیش از اهدای جایزه ویژه سردار سلیمانی، سخنرانی مشهور این سردار بزرگ پخش شد و در ادامه زینب سلیمانی، منوچهر شاهسواری دبیر جشنواره، رائد فریدزاده رئیس سازمان سینمایی، سید عباس صالحی وزیر فرهنگ و دکتر مسعود پزشکیان رئیس‌جمهوری برای اهدای جوایز این بخش در کنار داوران جشنواره قرار گرفتند. 

حبیب والی‌نژاد که دیپلم افتخار و سیمرغ بلورین بهترین فیلم از نگاه ملی (جایزه ویژه سردار سلیمانی) را دریافت کرد، جایزه خود را به محمدحسین مهدویان تقدیم کرد و مهدویان با حضور روی سن ضمن تشکر از والی‌نژاد از او خواست جایزه‌اش را خودش دریافت کند. در ادامه یک دیپلم افتخار و سیمرغ بلورین بهترین فیلم از نگاه ملی (جایزه ویژه سردار سلیمانی) نیز به محمدحسین مهدویان برای فیلم «نیم‌شب» اهدا شد.

شاهسواری در ادامه این مراسم بیان کرد: حقیقت جذاب‌ترین اصل جهان است و پس از آن رفاقت و شفقت است. همه کسانی که اینجا هستند به رفاقت نشستند و وظیفه ما این است که به شفقت رفتار کنیم. داوران زحمت زیادی کشیدند و حتی امروز درگیر داوری بودند، گاهی با رفتار خوب و گاهی حتی با دعوا. سپاسگزاری از آنها کمترین کاری است که می‌توانم انجام دهم.

پس از آن دکتر مسعود پزشکیان با اهدای گل و تقدیم تابلوی نقاشی چهره داوران از آنها قدردانی کرد و در ادامه با درود به روان پاک بنیان گذار انقلاب و آرزوی سلامتی برای رهبر معظم انقلاب گفت: زخمی که در جامعه ایجاد شده زخم تلخ است و کار طبیب ترمیم زخم است، عفونی کردن زخم نیست. دشمن تلاش دارد آب و خاک ما را تجزیه کند. هنرمند باید این زخم را ترمیم کند و برای تمامیت، انسجام و وحدت ایران تلاش کند. من خودم بسیاری از شب ها خوابم نمی‌برد و از این وضعیت ناراحتم اما چاره ای جز ماندن و ساختن نداریم، نباید قهر کنیم. اینکه عده ای در بیرون مرزها به دشمن اجازه حمله و تخریب ایران را می‌دهند کمال نامردی است. از هنرمندانی که علیرغم فشارهایی که ناجوانمردانه تحمل کردند و  آمدند، متشکرم.

منوچهر شاهسواری در توضیح جایزه انیمیشن گفت: ما امسال به اندازه کافی انیمیشن برای رقابت نداشتیم. به نظر من انیمیشن استودیو محور است.‌ امسال هم یک فیلم موفق شد به جشنواره بیاید، دیپلم افتخار به مهدی جوزانی برای استودیو مهوا فیلم تقدیم می‌کنیم.

سپس مهدی جعفری جوزانی تهیه‌کننده «نگهبانان خورشید» نیز گفت: از دبیر جشنواره که برای انیمیشن ارزش گذاشتند و گروه ۲۵۰ نفره فیلم تشکر می‌کنم. جایزه «نگهبانان خورشید» را به همه کسانی که برای خوب شدن حالشان زحمت می‌کشیم و همچنین به شهدای کودک که از ۲۳ خرداد داغدار آنها هستیم تقدیم می‌کنم.

در بخش اهدای جایزه سیمرغ بهترین فیلم از نگاه تماشاگران، همایون اسعدیان مدیرعامل خانه سینما روی سن آمد و بیان کرد: از دوست و برادرم عزیزم آقای شاهسواری که در این شرایط سخت تحمل کرد و این رویداد را برگزار کرد، ممنونم. فشارهای زیادی روی او بود و سختی‌های زیادی کشید. از آقای پزشکیان کاش نرفته بودند می‌خواستم تشکر کنم که چندین بار از مردم عذرخواهی کردند، ما عادت نداریم مسئولین از ما عذرخواهی کنند، بد عادت می‌شویم. همین که بعد از این همه سال این کار رایج شده که بگوییم معذرت می‌خواهم، در غم شما شریکم، قابل ستایش است.

وی ادامه داد: طبق آماری که خود آقای پزشکیان اعلام کردند، بیش از ۳هزار خانواده در دی ماه عزیزانشان را از دست داده‌اند؛ اعداد به نظر کوچک می‌رسند اما ۳هزارتا خیلی زیاد است، زنجیره‌اش به چندین هزار خانواده می‌رسد؛ این یعنی چندین هزار آرزوی به سرانجام نرسیده، چنذین هزار رویای ناتمام و بیش از ۳هزار دوستت دارم بر زبان نیامده. در این شرایط دوستانی از ما که در جشنواره شرکت نکردند، ترسو و بزدل نیستند، غمگین و افسرده هستند. کسانی هم که آمدند خائن نیستند، همراهند، آنها هم درد دارند؛ ما را به جان هم نیندازید، به جان هم نیفتیم، همدیگر را درک کنیم.

اسعدیان سپس گفت: «اردوبهشت»، «نیم‌شب»، «سرزمین فرشته‌ها»، «زنده شور» و «اسکورت» پنج فیلم برتر از نظر مردم بودند و آرای نزدیکی داشتند. «زنده شور» و «اسکورت» به دلیل آرای نزدیک دو سیمرغ برترین فیلم از نظر مردم را دریافت می‌کنند.

دانشی تهیه‌کننده «اردوبهشت» نیز بعد از دریافت جایزه خود گفت: مهمترین سیمرغ جشنواره همین سیمرغ است. خوشحالم که این جایزه را در دستانم دارم.

پخش ویدئوکلیپ «علاج» با صدای محسن چاوشی ایان‌بخش این مراسم بود.

انتهای پیام/