کتابخوانی و خرید کتاب جایگزینی برای حبس/ مطالعه و خلاصه پنج جلد کتاب تا روز دادگاه

به گزارش خبرنگار حقوقی و قضایی میزان، قاضی سید قاسم نقی زاده موسوی متولد سال 1349 در شهرستان بابل است. او دارای تحصیلات کارشناسی درحوزه علوم قضایی است و اولین تجربه کاری‌اش را به عنوان قاضی تحقیق در استان ایلام آغاز کرد. او هشت سال در سمت‌های قاضی تحقیق، اجرای احکام، دادرس و رئیس دادگاه ایلام مشغول به فعالیت بوده و در حال حاضر به عنوان رئیس شعبه دوم دادگاه کیفری 2 در شهرستان گنبد به امر قضاوت می‌پردازد. رسیدگی به بیش از 20 هزار پرونده را در 15 سال کارنامه قضایی وی به چشم می‌خورد.

این قاضی خوش ذوق در یک طرح ابتکاری برخی از مجرمان جرائم سبک را با استفاده از قانون مجازات جایگزین حبس محکوم به خرید کتاب بجای مجازات حبس می‌کند و ابتکار عمل قاضی نقی زاده  در استفاده از قانون مجازات جایگزین حبس موجب خرید 1723 جلد کتاب برای زندان شده است.

با قاضی نقی زاده رئیس شعبه دوم دادگاه کیفری 2 شهرستان گنبد که اجرای طرح ابتکاری‌اش موجب متنبه شدن بسیاری از زندانیان جرائم سبک شده است به گفت‌وگو نشسته‌ایم. وی در این مصاحبه با بیان اینکه در خصوص استفاده از مجازات‌های جایگزین حبس در قانون جدید توجه ویژه‌ای شده است، می‌گوید: زندان اثرات مادي و رواني جبران ناپذيری بر مجرم و خانواده آنها می‌گذارد که با مجازات جایگزین حبس می توان آن را کاهش داد و در دادگاه کیفری 2 شهرستان گنبد در هر نامه اعزام متهم به زندان اعلام شده که به وی ابلاغ کنند تا روز جلسه دادگاه 5 جلد کتاب مطالعه و خلاصه آن را به همراه یک حدیث ارسال نماید. ضمناً یک صفحه حدیث نیز ارسال کند.

زندانی کردن متهم باعث تحمیل هزینه های مادی و معنوی زیادی برای دولت است

قاضی نقی زاده در ابتدای این مصاحبه با اشاره به مزایای مجازات جایگزین حبس اظهار می‌کند: مجازات‌های جایگزین حبس یعنی متهم را بتوان به هر مجازاتی به جز زندان محکوم کرد و از حبس وی جلوگیری شود. زندانی نمودن متهم باعث تحمیل هزینه‌های مادی و معنوی زیادی برای دولت، شخص متهم، خانواده و نیز اجتماع می‌شود که در بعضی موارد غیر قابل جبران است.

وی ادامه می‌دهد: مجازات‌های جایگزین حبس برای جرایمی که فاقد شاکی خصوصی باشند به ویژه جرایم نوجوانان، افراد فاقد سابقه کیفری، جرایم سبک و یا غیر عمدی و جرایم دیگری که به صورت اتفاقی رخ داده است و یا میزان خسارات وارده به شاکی بسیار اندک است قابلیت اعمال دارد.

رئیس شعبه دوم دادگاه کیفری 2 شهرستان گنبد با بیان اینکه دادگاه‌ها برای جرایم از بابت این که آیا ارتکاب جرم با طرح و نقشه قبلی بوده است یا به طور اتفاقی رخ داده باشد مجازات متفاوتی در نظر می‌گیرند، تصریح می‌کند: به طوری که در جرایم با تصمیم قبلی صورت می‌گیرد در کلیه سیستم‌های دادرسی کشورهای دنیا مجازات شدیدتر و در جرایم اتفاقی که متهم در شرایطی قرار می گیرد که مرتکب جرم می‌شود، مجازات سبک تری را اعمال می نماید.

مزایای مجازات‌های جایگزین حبس

قاضی نقی زاده می‌گوید: از مزایای مجازات‌های جایگزین حبس می‌توان به جلوگیری از هزینه نگهداری زندانی شامل پوشاک، خوراک، حفاظت و عدم تحمیل هیچگونه هزینه‌ای برای دولت اشاره کرد، نظر به اینکه دولت‌ها توانایی انجام همه امور جامعه را ندارند، لذا استفاده از مجازات‌های جایگزین حبس و استفاده از ظرفیت‌های جامعه اثرات مثبت مادی و معنوی فراوانی دارد.

به گفته وی مجازات‌های جایگزین حبس با توجه به اینکه در غالب موارد فوری انجام می‌شود ثمره آن زودتر به بار نشسته و برای جامعه ملموس‌تر خواهد بود.

رئیس شعبه دوم دادگاه کیفری 2 شهرستان گنبد ادامه می‌دهد: از دیگر مزایای مجازات‌های جایگزین حبس می‌توان عدم ایجاد حس انتقام توسط جامعه در فرد محکوم یا به حداقل رسیدن این موضوع را نام برد، با توجه به اینکه اجرای مجازات‌های مذکور برای متهم در مقابل مجازات زندان یک امتیاز وبسیار خفیف است لذا حس پذیرفته شدن وی در جامعه و جلوگیری از رفتار ضد اجتماعی را افزایش می‌دهد.

روش‌های سنتی دیگر پاسخگو نیست

قاضی نقی زاده با بیان اینکه روش‌های سنتی دیگر پاسخگو نیست، می‌گوید: در حل یک مسئله ناگزیریم که از  تجربه کشورهای دیگر استفاده کنیم. اصولا مسئله‌ای که بوجود می‌آید یا قبلا دیگران حل کرده‌اند که ما نیز باید همانند آنان همان مسیر را طی کنیم یا حداقل با تغییراتی متناسب با فرهنگ و امکانات خودمان اقدام نماییم یا اینکه راه حلی تاکنون پیدا نکرده‌اند که ما بایستی برای حل آن راهکار پیدا کنیم. ژاپنی‌ها شعار بزرگی در  این زمینه دارند که این شعار رمز پیشرفت آنان است :« اگر دیگران توانستند بسازند تو هم می توانی بسازی ، اگر دیگران نتوانستند بسازند تو باید بسازی.» گسترش و پیچیدگی جوامع بشری ایجاب می‌کند که برای حل مشکلات راه حل های جدید و نوین ارائه شود.

خرید کتاب از مجازات های جایگزین حبس

وی ادامه می‌دهد: این دادگاه از محل مجازات های جایگزین حبس اقدام به خرید کتاب برای کتابخانه زندان شهرستان گنبد کاووس کرده است .کتاب ها بنحوی انتخاب شده است که برای همه زندانیان صرف نظر از میزان سواد وآگاهی و با هر میزان معلومات و برای هر سنی قابل استفاده باشد. از کتاب هایی که به زبان خیلی ساده نوشته شده است تا کتاب های تخصصی که بار علمی بالایی در بر دارند را شامل می شود.

به اوراق کتابها مهر وقف نامه زده شده است

رئیس شعبه دوم دادگاه کیفری 2 شهرستان گنبد با بیان اینکه حتی کتاب های قصه کودکان خردسال برای استفاده مادران آنان در زندان تهیه شده است، تصریح می‌کند: سعی شده است در صورتی که از یک کتاب چندین چاپ وجود داشته باشد از نوعی که کاملتر و دارای صحافی و چاپ بهتر است خریداری شود. به اوراق کتابها مهر وقف نامه زده شده است تا در حفظ و نگهداری آن دقت بیشتری صورت گیرد.

قاضی نقی زاده می‌افزاید: این دادگاه در هر نامه اعزام متهم، به زندان اعلام نموده که به وی ابلاغ نماید تا روز جلسه دادگاه 5 جلد کتاب مطالعه و خلاصه آن را ارسال نماید. ضمناً یک صفحه حدیث نیز ارسال نماید . این امر مورد استقبال اکثر زندانیان قرار گرفته است و اگردر مواردی انجام نگرفته به علت بی سوادی زندانی بوده است. آنان در اوراق A4 یا اوراق مخصوص زندان، خلاصه کتاب ها را در روز جلسه دادگاه به همراه خود آورده که از آنان اخذ و ضمیمه پرونده می شود.در مواردی نیز زندانی با هزینه خود دفاتری را خریداری و خلاصه کتاب ها را نوشته و تقدیم نموده است.

به گفته وی در خصوص اثرات مطالعه با آنان در پایان جلسه رسیدگی صحبت شده و اکثریت آنان اظهار رضایت نموده و خواهان ادامه این طرح هستند.

اعطای کارت هدیه به زندانیان فعال در امر کتابخوانی

رئیس شعبه دوم دادگاه کیفری 2 شهرستان گنبد یادآور می‌شود: مرداد سال 94 تعداد 80 جلد کتاب توسط این دادگاه تهیه و تحویل زندان شد و طی مراسمی به زندانیانی که اقدام به مطالعه کتاب می کردند با حضور اینجانب و رئیس کتابخانه های شهرستان گنبد هدیــه داده شد . رئیس کتابخانه های شهرستان گنبد تعدادی کارت هــدیه به افرادی که بیشترین مطالعه را داشتند اهدا کرد. یک نفر از مددجویان 50 جلد و دو نفر دیگر 35 جلد کتاب مطالعه کرده بودند.

قاضی نقی زاده اظهار می‌کند: مطالعه کتاب در زندان علاوه بر مزیت های فردی و اجتماعی یک مزیت عمده ای دارد که باعث می شود زندانی ها از درگیری با یکدیگر بپرهیزند و به نوعی مشغول باشند. علت عمده مزیت مطالعه در زندان وجود اوقات فراغت زیاد است.

نصب پوسترهای مناظر طبیعت در جهت تغییر فضای زندان

وی تصریح می‌کند: جهت تغییر فضای زندان نسبت به تهیه بهترین پوسترهای  مناظر طبیعت اقدام کرده ایم و پوسترهای مذکور به نجاری خوش ذوق تحویل و بهترین قاب تهیه و توسط وی در زندان نصب شده است. حدود 500 تابلو نصب شده است.ضمناً یک نقاش نسبت به نقاشی دیواری با مضمون طبیعت اقدام نموده است .

تهیه بنرهایی با مضامین دینی و اجتماعی از محل مجازات های جایگزین

رئیس شعبه دوم دادگاه کیفری 2 شهرستان گنبد ادامه می‌دهد: از محل مجازات های جایگزین اقدام به تهیه بنرهایی با مضامین دینی و اجتماعی کرده است. بنرهای مذهبی شامل احادیث و آیاتی است که از سایت کتابخانه احادیث شیعه که به طرز هنرمندانه ای طراحی شده اخذ شده است. توضیح اینکه این تابلوهای احادیث و آیات طوری طراحی شده اند که در یک نظر حدوداً 15-10 پیام را انتقال می دهند که تاثیر بسیار بالایی دارد و تعدادی از بنرها با مضامین اجتماعی از اینترنت اخذ شده است که دارای پیامهای عالی است و تاثیر فراوان دارد. بنرهای مذکور در زندان و تعدادی در اماکن مذهبی ، کلانتری ها و پاسگاه ها نصب شده است.

عدم آگاهی یکی از علل ارتکاب جرم است

قاضی نقی زاده در پایان خاطرنشان می‌کند: سازمان علمی فرهنگی سازمان ملل متحد(یونسکو) هر ساله مسابقه ای بین المللی جهت انتخاب پایتخت کتاب جهان برگزار می کند و هر کشور به صورت داخلی مسابقه ای را برگزار تا پایتخت کتاب خود را تعیین نماید و نمایندگان پایتخت کتاب کشور ها به یونسکو معرفی و اقدامات انجام شده توسط یونسکو بررسی و پایتخت کتاب جهان انتخاب می شود. در شهرستان گنبد نیز افرادی بصورت پراکنده و تقریباً بی خبر از اقدامات یکدیگر فعالیت هایی را در این خصوص انجام دادند و این شعبه نیز این کار را بدون اطلاع از برگزاری چنین مسابقه ای انجام داد که در انتخاب پایتخت کتاب ایران، شهرستان گنبد بعد از اهواز و نیشابور رتبه سوم کشوری را بدست آورده است.

وی یادآور می‌شود: هدف از فعالیت فرهنگی از جمله تهیه کتاب ،افزایش آگاهی و تقویت روح ایمان و اراده و حل مسائل اجتماعی می باشد چرا که یکی از علل ارتکاب جرم عدم آگاهی است .