نفسیه ثابت در گفتوگو با پیرامون روند نشر پس از شیوع بیماری کرونا گفت: کرونا با تمام مشکلاتی که داشت و تحولاتی بسیاری که برای جامعه به وجود آورد زمانی به مدت یکسال و اندی را به خود اختصاص داد این مهم چه از نظر مخاطب چه از نظر نویسنده کتاب قابل بررسی است، ولی با این همه باید تاکید کنم که گرایش به سوی مطالعههای دیجیتال افزایش یافته است، بدین ترتیب میتوان گفت کتابهای فیزیکی یا کاغذ در کنار کتابهایی که در فضای مجازی ارائه میشود برای جامعه پذیرفتهتر شدند.
***کتابهای مجازی
وی در همین راستا ادامه داد: کتابهای مجازی میتوانند شرایط را برای ادامه فعلایتها فراهم کنند این امر برای علاقمندان به مطالعه روندی جذاب و خوب بشمار میرود. من معتقدم کرونا باعث شده مردم زمان بیشتری برای مطالعه بیابند و تمام دور کاریها و یا اوقات فراغت ایجاد شده راه را برای این مهم صرف کنند.
وی پیرامون نگاه جامعه امروز به پسا کرونا بیان کرد: چالشهای بیماری کرونا باعث شد که افراد با خود فکر کنند چه رویکردی را در دستور کار قرار دهیم تا بتوانیم در عین حفظ قرنطینه کتاب بخوانیم. من در طول تعطیلات و زمان ایجاد شده، گرایش بسیاری به کتابهای غیر چاپی که عموما در فضای مجازی ارائه میشدند پیدا کردم لذا در فضای فیدیبو و یا طاقچه رفتم و توانستم از این طریق به مطالعه خود ادامه دهم.
*** افزایش قیمت کتاب
ثابت پیرامون افزایش قیمت کتاب تصریح کرد: تجربه من نشان داد افزایش قیمت کتاب عامل مهم در کاهش سرانه مطالعه بوده است و این چالشی بزرگ بر سرراه گسترش فرهنگ مطالعه در سراسر کشور خواهد بود. افزایش قیمت کاغذ و مواد اولیه در کنار نوسانات ارزی همه و همه زمینه را برای افزایش قیمت کتاب فراهم کرده است.
وی برخی آسیبها را زمینه ساز بیاعتمادی جامعه دانست و ابراز کرد: قیمتهای سرسام آور برخی فروشگاههای مجازی کتاب و مشخص شدن فسادهای مالی و فعالیتهای آنان زمینه دل سردشدن را فراهم کرده و باعث شده برای خرید کتاب تنها به ناشران و مترجمانی اعتماد کنیم که از فعالیت صادقانه آنها اطلاع لازم را داریم، افرادی همانند من در جامعه بسیار هستند همین بی اعتمادی خود ضربهای سخت بر پیکره مطالعه کتاب میزند و بسیاری را از این مهم دلسرد میکند.
***چالشهای بی پایان نشر
نویسنده کتاب «نیمه پنهان ماه» به مشکلات نویسندگان در زمان کرونا اشاره و بیان کرد: تضعیف اقتصاد توسط کرونا تاثیر فراوانی را بر نویسندگانی گذشت که حرفه و تخصص آنان در این حوزه خلاصه میشد این افراد با چالشهای فراوانی روبرو شدند و همین امر سبب شد بسیاری از نویسندگان خوب از این حرفه فاصله گرفته و یا برای همیشه نویسندگی را کنار بگذارند در نتیجه ضربه سختی به حوزه تولید محتوا وارد شد، البته صندوق اعتباری هنر با برخی تسهیلات تلاش داشت تا بتواند کمکهایی را به این قشر انجام دهد، اما تاثیر چندانی بر حوزه نشر نداشت.
***چرخهای هدفمند برای نویسندگی
ثابت عدم ساختارهای مناسب برای رشد و سرعت بخشیدن به تعالی نویسندگی را یک آسیب دانست و ابراز کرد: از آنجا که ساختارهای اصولی و آکادمیک برای نویسندگان در کشور تعیین نشده و کسانی که علاقمند به دنبال کردن این حرفه هستند تنها میتوانند در کلاسهای خصوصی و طی گذراندن دورهای به این توانمندی ادبی دست یابند لذا نمیتوان انتظار داشت که مسیر برای رشد این حوزه فراهم شود در بسیاری از کشورهای توسعه یافته مسیر معین و یک چرخه کاربردی برای صنعت نویسندگی تعریف شده در حالی که ما شاهد چنین روندی نیستیم.
***نویسندگی صنعتی ساختارمند
وی ضرورت معرفی آثار ارزنده ادبی را در سطح بین الملل مورد بررسی قرار داد و ابراز کرد: چنانچه ساختار کابردی برای نویسندگی تعریف شود یعنی هر فرد علاقمند برای پیگیری حرفه نویسندگی به دانشگاه و رشته مختص نویسندگی رفته و پس از کسب اطلاعات لازم و تجربه بتواند آثار خود را در سطح جهانی عرضه کند قطعا توانسته در یک سیکل سالم راهبردی و در عین حال ساختارمند قرار بگیرد در چنین شرایطی مزایای فراوانی را برای جامعه به همراه خواهد داشت. نویسندگی میتواند علاوه بر تولیدمحتوای با کیفیت استقبال جامعه و در عین حال فروش هنگفت کتاب را در سطح دنیا از آن خود کند و بدین ترتیب به درآمدزایی بین المللی و ارزآوری بپردازد لذا میتوان گفت نویسندگی میتواند همپای صنعت نفت و یا دارو ارزنده باشد. امیدوارم زمینه این ساختار هدفمند و تاثیر گذار بر ادبیات فراهم شود؛ این همان مسیری است که باید در راستای آن قدم برداریم و این مهم را از همین امسال پایه گذاری کنیم.
نویسنده کتاب «فهیمه» اظهار کرد: من معلم هستم و دانش آموزانی هستند که از من پیرامون شغل آینده خود و نویسندگی صحبت میکنند، اما من با وجود چنین شرایطی نمیتوانم آنان را در مسیر درست هدایت کنم تا آنها در آینده در صنعتی وارد شوند که حرفهای مهم و با پشتوانه اقتصادی و فرهنگی داشته باشد.
وی استقبال از کتابهای دیجیتال را مورد بررسی قرار داد و ابراز کرد: اگرچه در زمان شیوع بیماری کرونا، مردم تا حدود زیادی به کتابهای الکترونیک روی آوردند، اما باید تاکید کنم هرگز نمیتوان گفت کتابهای کاغذی برای همیشه کنار گذاشته و یا به تاریخ خواهند پیوست بلکه من معتقدم این نوع کتابهای دیجیتالی تنها در طول زمان خاصی بیشتر مورد توجه قرار خواهند گرفت، اما کتابهای کاغذی هنوز هم جذابیتهای فراوان خود را دارند و نمیتوان آنها را کنار گذاشت در مقابل کتابهای دیجتال همانند آلبومهای دیجتالی هستند که تنها در حافظه رایانههای ما محفوظ شده و کمتر به سراغ آنها میرویم.
*** باندهای پنهانی
وی پیرامون چالشها پیش روی نویسندگان ابراز کرد: چالشها پیش روی نویسندگان بیشمار است و امیدوارم زمینه پایان دادن به این مشکلات فراهم شود البته من عموما با پیشنهاد ناشر به تولید محتوا پرداختم، اما هستند نویسندگانی که سوژههای خاصی را برای نگارش و به انتخاب خود در نظر گرفته و پس از پایان برای چاپ آن با مشکل مواجه میشوند، زیرا هر ناشری برای چاپ آن اقدام نمیکند، همین نویسندگان میگویند، باندهایی وجود دارد که سبب آسیب به حوزه نویسندگی و تولید اطلاعات میشود.
***تعارضات و ممیزیهای
ثابت گسترش و توسعه کتابهای زیر زمینی را مورد بررسی قرار داد و خاطرنشان کرد: گسترش و توسعه کتابهای زیر زمینی به خاطر برخی از سیاستهای غلط است اگر امروز میبینم کتابهای زیرزمینی از استقبال بیشتری برخوردار هستند باید توجه کرد که چه نوع ممیزی برای آنها در نظر گرفته شده و ساختارهای ممیزی چگونه تعریف شده است این امر به معنی کنار گذاشتن ممیزی نیست بلکه باید به بهسازی و تحول در قوانین پرداخته شود تا در پی آن شاهد تولید کتابهای زیر زمینی نباشیم، تعارضات منشا شکل گیری آسیبها بوده و باید به آنها پرداخته شود.