- باشگاه خبرنگاران نوشت: با آغاز فصل سرما و به کارگیری وسایل گرمایشی همچون آبگرمکن، بخاری گازی و نفنی و شومینه، متاسفانه حادثه مسمومیت با گاز مونوکسید کربن افزایش یافته و خطر مرگ را در پی دارد.

در صورت از بین رفتن تمامی عوامل سوختنی در آتش، یعنی مواد سوختنی و گرما و کاهش اکسیزن، گاز سمی مونوکسید کربن منتشر شده و به دلیل بی رنگ و بودن بو بودن، زنگ خطری را برای فرد اعلام نمی‌کند.

علایم گازگرفتگی با مونوکسید کربن از آن جا که اغلب در فصل سرما رخ می‌دهد و فرد گمان می‌کند که سرماخورده است، در اثر بی حالی تمایل به خوابیدن دارد. سوزش چشم، تنگی نفس و کاهش سطح هوشیاری از علایم اصلی این حادثه است و در صورتی که همه اعضای خانواده به آن دچار شوند باید به این مسئله گمان برد و برای نجات با ارگان‌های امدادی تماس و اقدام به توصیه‌های ایمنی کرد.

توصیه‌های پیشگیرانه از حادثه گازگرفتگی

۱. جهت حفظ ایمنی خود و اعضای خانواده برای نصب وسایل گازسوز از کارشناسان فنی استفاده کنید.

۲. به‌منظور حفظ ایمنی، هرسال قبل از استفاده از بخاری از باز بودن مسیر دودکش مطمئن شوید.

۳. برای حفظ ایمنی خود و اعضای خانواده از نصب آبگرمکن و بخاری گازی در مکان‌هایی که در آن هوا جریان ندارد خودداری کنید.

۴. جهت حفظ ایمنی خود و اعضای خانواده از دوکش‌های آجری به واسطه داشتن درز و احتمال نشت گاز مونواکسید کربن استفاده نکنید.

۵. از لوله‌های آکاردئونی برای وسایل گرمایشی استفاده نکنید.

۶. به‌منظور حفظ ایمنی خود و اعضای خانواده از نصب هرگونه وسیله گازسوز در حمام خودداری کنید.

۷. برای حفظ ایمنی، روی دودکش‌ها در پشت‌بام کلاهک استاندارد H نصب کنید.

۸. جهت حفظ ایمنی خود و اعضای خانواده قبل از نصب و روشن کردن بخاری، مکش مناسب دودکش‌ها را با قرار دادن شعله آتش (شعله کبریت یا شمع) روبروی لوله دودکش بررسی کنید؛ درصورتی‌که دودکش بخاری درست‌کار کند باید شعله آتش را به سمت خود بکشاند، در غیر این صورت قبل از استفاده و روشن کردن بخاری راه دودکش را بازکنید. ‏

۹. به یاد داشته باشید سرد بودن لوله بخاری در داخل ساختمان پس از روشن کردن بخاری، نشانه عدم تخلیه محصولات ناشی از سوختن مانند گاز مونواکسید کربن است و افراد حاضر در محل، در معرض خطر گازگرفتگی قرار دارند؛ لازم است فوراً به بررسی و رفع علت آن اقدام کنید.

۱۰. به‌منظور حفظ ایمنی خود و اعضای خانواده در صورت امکان از سیستم‌های آشکارساز و هشداردهنده نشت گاز مونواکسید کربن که دارای «تأییدیه یا نشان استاندارد» هستند استفاده کنید.

۱۱. در فصل سرما از پوشاندن تمام درز‌های درب، پنجره‌ها و دریچه‌های تأمین هوای تازه، به بهانه گرمترشدن خانه خودداری کنید و هرگاه در زمان روشن بودن و استفاده از وسایل گازسوز (بخاری، آبگرمکن، شومینه، پکیج، اجاق‌گاز و حتی موتورخانه مرکزی) احساس سنگینی هوا و سردرد و سرگیجه نمودید سریعاً در یا پنجره‌ها را بازکنید، از محیط خارج شوید و در صورت لزوم با اورژانس تماس بگیرید. پس از تعویض هوا به بررسی و چک وسایل گازسوز و سیستم گاز منزل اقدام کنید.

۱۲. به یاد داشته باشید دریچه‌های کولر منبع تأمین هوا هنگام استفاده از بخاری نیستند لذا آن‌ها را ببندید، این دریچه‌ها به علت قطر و ارتفاع بالاتر نسبت به دودکش‌های ناایمن، مکش قوی دارند و چنانچه منافذ ورود هوا به خانه بسته باشد، می‌تواند عملکرد دودکش‌ها را مختل کرده و باعث «پدیده مرگبار مکش معکوس دودکش‌ها» و سرد ماندن لوله بخاری شود.

۱۳. برای اطمینان از باز بودن راه دودکش وسیله گازسوز می‌توانید وزنه‌ای نسبتاً سنگین با حجم کوچک را به یک طناب (با نخ مناسب) بلند وصل کنید و از دهانه خروجی ‏دودکش واقع در پشت‌بام آن را به طبقات پایین هدایت کنید. در صورت مشاهده وزنه در داخل دودکش آپارتمان راه آن باز است ‏و در غیر این صورت فوراً قبل از استفاده و روشن کردن وسیله گازسوز راه دودکش را بازکنید. ‏

۱۴. برای حفظ ایمنی خود قبل از روشن نمودن و استفاده از وسایل گازسوز به‌وسیله کف صابون از عدم نشتی گاز در اتصالات و محل بست‌ها اطمینان حاصل کنید و به‌هیچ‌وجه از کبریت یا هرگونه شعله دیگری برای این منظور استفاده نکنید.

۱۵. هر وسیله گازسوز در منزل باید دارای یک دودکش استاندارد و مجزا و مجهز به کلاهک باشد، همواره محل اتصال دودکش به وسایل گازسوز را بررسی و از استحکام و ثبات آن‌ها اطمینان حاصل کنید.

۱۶. جهت حفظ ایمنی خود و اعضای خانواده از شلنگ گاز استاندارد برای وسایل گازسوز استفاده کنید که داری طول استاندارد باشد، نباید خیلی بلند و یا کوتاه باشد. حداکثر طول شلنگ گاز برای وسایل گازسوز ۱۲۰ سانتی‌متر است.

۱۷. به منظور حفظ ایمنی خود و اعضای خانواده وسایل گازسوز را در مسیر کوران هوا و جریان باد قرار ندهید.

۱۸. هنگام روشن کردن وسیله گازسوز ابتدا کبریت را روشن و سپس شیر گاز را بازکنید.

۱۹. از قرار دادن انتهای لوله بخاری در ظرف آب خودداری کنید که این عمل موجب عدم خروج دود و گاز‌های سمی شده و مرگ‌آفرین خواهد بود، لوله دودکش باید به‌طور کامل به خارج از خانه و در هوای آزاد هدایت شود تا دود حاصل از احتراق وسیله گازسوز را به‌کلی از محل دور کنید.

۲۰. جهت حفظ ایمنی خود و اعضای خانواده دقت داشته باشید به هیچ عنوان خروجی دودکش در کنار کولر و یا زیر پنجره نباشد، چراکه گاز‌های سمی وارد فضای خانه می‌شود.

۲۱. از دستگاه‌های گازسوزی که نیاز به دودکش ندارند استفاده نکنید.

۲۲. توجه داشته باشید دستگاه‌های گازسوزی که نیاز به دودکش ندارند صرفاً مخصوص اماکن عمومی هستند که تردد در آن اماکن صورت می‌گیرد. این دستگاه‌ها باید در محلی نصب شود که امکان تهویه به‌صورت طبیعی یا مکانیکی وجود داشته باشد.

۲۳. از نصب هرگونه وسایل گرمایشی گازی، نفتی، برقی و آبگرمکن (حتی باوجود دودکش) در حمام خودداری کنید.

۲۴. جهت حفظ ایمنی پس از جمع‌آوری وسایل گازسوز علاوه بر اطمینان از بسته بودن شیر‌های گاز خروجی، حتماً شیر‌ها را با درپوش مسدود کنید.