– خروج شبانه آمریکا از پایگاه هوایی «بگرام» افغانستان، پرده آخر جنگ ۲۰ ساله آمریکا علیه افغانستان و طولانی‌ترین جنگ خارجی تاریخ این کشور بود.

 

تحلیل‌های متفاوتی از پایان این جنگ ارائه شده است که نقطه مشترکشان در ۲ موضوع است: شکست آمریکا و وخیم‌تر شدن اوضاع افغانستان در پی اشغالگری ۲۰ ساله آمریکا.

 

به گزارش «اکونومیست»، آمریکا ۲۰ سال علیه افغانستان جنگید، بیش از ۲ میلیارد دلار برای این جنگ هزینه کرد، هزاران نیروی خود را در این جنگ از دست داد، شاهد کشته شدن ده‌ها هزار نظامی و غیرنظامی افغانستانی بود؛ اکنون تقریبا با هیچ دستاوردی خواهان پایان دادن به ماجراجویی خود در افغانستان است.

 

درست است که «القاعده»، به عنوان عامل حادثه ۱۱ سپتامبر و دلیل ادعایی آمریکا برای حمله به افغانستان، دیگر قدرت چندانی ندارد، هرچند کاملا نابود نشده است، اما دیگر گروه‌ها در افغانستان به فعالیت خود ادامه می‌دهند.

 

از نظر تئوری، طالبان و دولت مورد حمایت آمریکا در افغانستان در حال مذاکره برای دستیابی به توافق صلح هستند که براساس آن طالبان با زمین گذاشتن اسلحه خود، در سیستم سیاسی از نو طراحی شده افغانستان شرکت خواهد داشت.

 

ورود بازیگران خارجی به درگیری افغانستان می‌تواند ویرانی بیشتری برای این کشور که ۴ دهه گذشته در جنگ بوده، به دنبال داشته باشد؛ به زبان ساده تر، آمریکا یک کشور و ملت ۴۰ میلیون نفری را در شرایطی سخت قرار داده و رها کرده است.

اما نکات مهمی در مورد خروج نظامیان آمریکایی از افغانستان، وجود دارند که عبارتند از:
۱. بی اعتباری بین المللی آمریکا به دلیل خروج شبانه، عجولانه و بی برنامه از افغانستان
۲. شکست سنگین آمریکا در پایان ۲۰ سال جنگ علیه افغانستان

 

در مورد تفاوت ۲ جنگ آمریکا علیه ویتنام و افغانستان که این روز‌ها به عنوان ۲ تجربه ناخوشایند «واشنگتن» از درگیری نظامی خارجی درازمدت، مطرح می‌شوند، نیز باید گفت که جنگ افغانستان اهمیتی برای پنتاگون نداشته و با وجود طولانی‌تر بودن، تلفات به مراتب کمتری برای آمریکا به دنبال داشت و البته عقب نشینی آمریکا از افغانستان، در مجامع خارجی به عنوان ضعف آمریکا تلقی شده است؛ ضعفی که مدت هاست مشهود است.

 

زندگی مردم عادی افغانستان ۲۰ سال پس از حمله آمریکا، بیش از هر زمان دیگری ناامن است.

 

براساس برآورد‌های سازمان ملل، تلفات غیرنظامی در افغانستان در سال گذشته تقریبا ۳۰ درصد بیش از سال ۲۰۰۱، سال آغاز حمله آمریکا به افغانستان بود. اقتصاد افغانستان کوچکتر از یک دهه قبل است.

 

آمریکا هرگز قصد حل همه مشکلات افغانستان را نداشت؛ اما ترک این کشور در شرایطی بدتر از زمان حمله به این کشور، شکستی واضح است.