- ادامه عملیات تعریض محور یاسوج-سی‌سخت در استان کهگیلویه و بویراحمد، اخیرا تنش‌هایی را در منطقه به وجود آورده است؛ عملیاتی که دستکم ۳۳۶۷ درخت بلوط قربانی اجرای آن خواهند شد.

این در حالی است که اسدالله هاشمی، مدیرکل حفاظت محیط زیست کهگیلویه و بویراحمد، مردادماه طی نامه‌ای خطاب به مدیرکل راه و شهرسازی این استان، مخالفت خود را با ادامه اجرای عملیات تعریض محور یاسوج –سی‌سخت کرده است.

آنطور که در نامه قید شده، مجوز اولیه محیط زیست برای اجرای این طرح، مربوط به محدوده روستای ده برآفتاب تا گردنه پلنگی  بوده و برای ادامه مسیر از گردنه پلنگی به سمت سی سخت معتبر نخواهد بود.

هاشمی در این نامه به خلف وعده پیمانکار طرح اشاره کرده و یادآور شده در گزارش ارزیابی پروژه درمحدوده روستای ده برآفتاب تا گردنه پلنگی،‌ قطع ۵۰۰ اصله درخت پیش‌بینی شده بود در حالی طبق صورت‌جلسه نمایندگان منابع طبیعی استان، ۱۰۵۰ اصله درخت قطع و پاکتراشی شده و در ادامه اجرای پروژه که شامل احداث تونل‌های پیشنهادی از طرف مجری است ۳۳۶۷ اصله درخت دیگر نیز قطع شده و از بین خواهد رفت.

سید یوسف مرادی، فعال محیط زیست در این باره به میزان گفت: متاسفانه در مرحله نخست طرح تعریض جاده یاسوج-سی‌سخت دستکم ۱۰۵۰ درخت بلوط را از دست داده‌ایم و ادامه این طرح از گردنه پلنگی تا سی‌سخت هم مشمول نابودی بیش از دو هزار بلوط دیگر خواهد بود.

ادامه عملیات مستلزم آسیب‌هایی جبران‌ناپذیر به پارک ملی دنا است
وی افزود: به همین دلیل مسئولان و فعالان محیط زیست با ادامه اجرای این طرح مخالفت کرده و موفق شدند اجرای طرح را متوقف کنند اما در حالی که اداره کل حفاظت محیط زیست کهگیلویه و بویراحمد مرداد امسال نسبت به پیامدهای جبران‌ناپذیر اجرای این طرح هشدار داده بود حالا مدتی است که شاهد برپایی کمپ تاسیسات راهسازی در منطقه هستیم.

مرادی با بیان اینکه تعرض به پارک‌های ملی اثرات جبران‌ناپذیری بر حیات وحش خواهد داشت گفت: بلوط‌هایی که به واسطه اجرای این طرح قطع شده و یا آنهایی که برای ادامه طرح قطع خواهند شد در قسمت انبوه پارک ملی دنا واقع شده‌اند و ادامه عملیات تعریض این جاده، علاوه بر درختان بلوط، حیات وحش منطقه را به نابودی خواهد کشاند.

هرگونه تعرض به پارک‌های ملی ممنوع است
این فعال محیط زیست با یادآوری این نکته که طبق قانون هر تعرضی به پارک‌های ملی ممنوع است گفت: در برخی از قراردادها در کمال ناباوری قید می‌شود که پیمانکار در ازای هر تعداد بلوطی که قطع می‌کند موظف است یک بلوط دیگر بکارد و نگهداری کند که مطرح کردن این شرط به طنز بیشتر شباهت دارد تا حقیقت و عملی نمی‌شود. چرا که رشد درخت‌های بلوط بسیار کند است و عمرشان طولانی. به گونه‌ای که بلوط‌هایی با عمر ۲۵۰۰ سال هم شناسایی شده‌اند. یک نمونه از این قول‌های محقق نشده مرتبط با طرح احداث خط لوله گاز توسط شرکت نفت بود که از که از وسط زاگرس عبور کرده و از بیدبلند به شمال کشور می‌رسد. خط لوله‌ای که ۶ سال از عمرش می‌گذرد اما در ازای بلوط‌هایی که قربانی احداث آن شده‌اند هیچ بلوط دیگری در منطقه جایگزین نشده است.

مرادی تاکید کرد: طبق اصل پنجاه قانون اساسی هر نوع فعالیت اقتصادی که باعث تخریب برگشت‌‌ناپذیر محیط زیست شود ممنوع است. در مورد جاده یاسوج-سی‌سخت هم این قانون صدق می‌کند چه آنکه حالا سازمان محیط زیست به عنوان متولی حفاظت از محیط زیست و مناطق چهارگانه هم صریحا با ادامه اجرای این عملیات از گردنه پلنگی به سی‌سخت مخالفت خود را اعلام کرده است.

برای جلوگیری از نسل‌کشی بلوط‌های زاگرس تلاش خواهیم کرد
وی تصریح کرد: با فعالان محیط زیست استان برنامه‌ریزی کرده‌ایم که در صورتی که اجرای عملیات آغاز شود جلساتی با دادستانی کهگیلویه و بویراحمد داشته باشیم چرا که در پی نامه مخالفت مدیرکل محیط زیست با اجرای این طرح، طبيعتا دستگاه قضا طبق وظيفه ذاتی خود به اين موضوع ورود مي كند.

این فعال محیط زیست در پایان گفت: در صورت ادامه اجرای این طرح از اداره کل راه و شهرسازی استان شکایت حقوقی طرح کرده و در صورتی که حتی یک بلوط قطع شود با طرح شکایت کیفری به منظور جلوگیری از نسل‌کشی بلوط‌های زاگرس برای توقف عملیات تلاش خواهیم کرد. البته برای رسیدن به این هدف، به ایجاد کمپ‌های سکونت در منطقه هم فکر می‌کنیم.

ذخیره‌گاه‌های زیست‌کره، مناطق حفاظت‌شده طبیعی-زیستی بین‌المللی هستند که علاوه بر حفاظت، دستاوردهایی نظیر ارائه سایتهای مطالعاتی کم‌نظیر به دانشمندان و تجربه مهارت انسان در پشتیبانی از توسعه پایدار را نمایان می‌‌کند. اعلام ذخیره‌گاه‌های زیست کره برای جلوگیری از تغییرات برگشت‌ناپذیر و بهره‌برداری ناپایدار از منابع طبیعی، در عین نیاز به بهره‌برداری از طبیعت (باتوجه به رشد روزافزون جمعیت) شکل گرفته‌است و به یکی از تقسیم بندیهای مهم حفاظتی جهان بدل شده‌است. این مناطق حفاظت شده از طرف یونسکو تحت پوشش دفتر شورای هماهنگی بین‌المللی برنامه انسان و کره مسکون (MAB) قرار دارند.

تاکنون ۵۵۳ ذخیر‌گاه زیستکره در ۱۰۷ کشور جهان به ثبت رسیده‌است. "ذخیره‌گاه زیست‌کره دنا" در استان کهگیلویه و بویراحمد و "ذخیره‌گاه زیست‌کره تنگ صیاد" در استان چهارمحال و بختیاری تنها ذخیره‌گاه‌های ایران هستند که در یونسکو به ثبت رسیده‌اند.
منطقه حفاظت شده دنا با مساحت بیش از ۲۵۵ هزار هکتار ۱۶ تیر ۱۳۹۰ به عنوان پانصد و شصت و یکمین ذخیره‌گاه زیست کره جهان در سازمان یونسکو ثبت شد. وجود کوه، جنگل، بیش از ۱۰۰ چشمه، رودخانه، ۱۲۰۰ گونه گیاهی و ۳۲۰ گونه جانوری دنا را به زیستگاهی خاص و منحصربه‌فرد تبدیل کرده است.‌
قسمتی از این منطقه حفاظت‌شده به وسعت ۲۵,۸۳۹ هکتار در تاریخ ۱۹ فروردین ‍۱۳۹۱ طی مصوبه شماره ۳۶۰ شورای عالی محیط زیست (کمیسیون زیر بنائی دولت) به عنوان پارک ملی دنا تعیین شد.