- بنا بر اعلام پایگاه خبری وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، محمد اسماعیل مطلق با بیان این مطلب اظهار داشت: حکمرانی خطر بلایا امروز به عنوان موضوع روز ملی کاهش خطر بلایا درحالی اعلام شد که تعداد زیادی از مردم به دلیل اپیدمی COVID-۱۹ جان خود را از دست داده و بیمار شده اند.
وی افزود: حکمرانی خوب در برابر خطر بلایا موجب حفظ جان انسانها و کاهش افراد متأثر از بلایا شده و خسارات اقتصادی را کاهش خواهد یافت. تجربه اپیدمی COVID-۱۹ و مخاطرات آب و هوایی به ما تأکید میکند که ما نیاز به چشم انداز روشن، طرحها و نهادهای دارای صلاحیت و توانمند داریم که براساس شواهد علمی برای منافع عمومی کار کنند.
سرپرست دفتر مدیریت خطر بلایا وزارت بهداشت تصریح کرد: این موضوع مستلزم داشتن راهبردهای ملی و محلی برای کاهش خطر بلایا است. ما نیازمند راهبردهای جامعی هستیم که نه تنها برای فائق آمدن بر یک مخاطره مانند زلزله، سیل و طوفان کاربرد دارد، بلکه با رویکرد همه مخاطرات برای مخاطراتی مانند بیماریهای مشترک انسان، تغییرات شدید آب و هوایی و تخریب محیط زیست نیز قابل استفاده میباشد.
وی ادامه داد: راهبردهای مناسب ملی و محلی برای کاهش خطر بلایا باید در برگیرنده سیاستهایی باشند که بتوانند ارتباط مناسب بین بخشی در زمینههایی مانند کاربری زمین، کدهای ساختمانی، بهداشت عمومی، آموزش، کشاورزی، حفاظت از محیط زیست، انرژی، منابع آب، کاهش فقر و سازگاری با تغییرات اقلیمی را فراهم کنند.
مشاور معاون بهداشت و سرپرست دفتر مدیریت خطر بلایا با بیان این که بر اساس مطالعات جهانی، تخصیص منابع برای فاز پاسخ در دنیا تقریباً ۲۰ برابر بیشتر از پیشگیری و آمادگی است، گفت: این در حالی است که سیاستهای کلی نظام مقام معظم رهبری از سال ۸۴ (۹ ماده دارد) که در ماده اول آن «افزایش و گسترش آموزش و آگاهی و فرهنگ ایمنی و آماده سازی مردم و مسئولین برای رویارویی با حوادث و سوانح غیر مترقبه» مورد تأکید قرار گرفته و در صورت اجرای این سیاست اکنون میتوانستیم شاهد ثبت ۱۶ هزار و ۵۶۸ مخاطره در مرکز هدایت عملیات بحران کشور طی ۹ ماه گذشته نباشیم.
دکتر مطلق توضیح داد: این تعداد حادثه ثبت شده منجر به ۴۳ هزار و ۸۱۸ مصدوم شده است. از طرفی در طی این مدت ۱۱۴ زلزله بالای ۴ ریشتر رخ داده و همچنین ۲۸ استان کشور به نوعی درگیر مخاطرات آب و هوایی بوده اند. این تعداد مخاطره آب و هوایی صرف نظر از خسارات اقتصادی، منجر به ۱۱۷ مورد مصدومیت و فوت ۸۴ نفر شده است.
سرپرست دفتر مدیریت خطر بلایا وزارت بهداشت افزود: با عنایت به موارد فوق تقویت حاکمیت خطر بلایا در جهت ساختن جهان و به تبع آن ایرانی امن، مقاوم و تاب آورتر است. این موضوع مستلزم تعهد سیاسی در بالاترین سطح برای تحقق اهداف توسعه پایدار و چارچوب Sendai برای کاهش خطر بلایا و شعار امسال نیز در راستای اولویت دوم این سند تحت عنوان «حکمرانی خطر بلایا در برنامهها و راهبردهای کشورها» و هدف پنجم آن یعنی «افزایش قابل توجه تعداد کشورهای دارای راهبرد و برنامههای کاهش خطر بلایا در سطح ملی و محلی تا سال ۲۰۲۰» انتخاب شده است.
وی بیان داشت: بدیهی است برای این کار لازم است سازمانها و از جمله وزارت بهداشت به عنوان متولی سلامت مردم، با ایجاد و یا تقویت زیرساخت ها، تأمین منابع، آموزش و پیش بینی ساختار مناسب سازمانی در این راستا گام بردارند. بر این اساس میتوان از وقوع بسیاری از بلایا پیشگیری کرد، اگر و اگر راهبردهای کاهش خطر برای مدیریت و کاهش خطر وجود داشته باشد و یا از ایجاد خطرات جدید پیشگیری شود.
مشاور معاون بهداشت و سرپرست دفتر مدیریت خطر بلایا گفت: مدیریتِ جامعه محور مدیریت خطر بلایا از نکات کلیدی و مهمی است که باید در ایران تقویت شود. از علل لزوم تأکید بر این رویکرد میتوان به رویکرد ضعیف برای پاسخ و امداد جهت بازگرداندن مردم به زندگی عادی و رویکرد قدیمی بازگرداندن مردم به زندگی سابق بجای توسعه پایدار اشاره کرد.
وی افزود: علاوه براین نقش افراد حاضر در صحنه حادثه به این دلیل که اولین کسانی هستند که از حادثه آسیب میبینند و اولین کسانی هستند که به حادثه پاسخ میدهند، غیرقابل انکار است. همچنین اثربخشی رویکرد جامعه محور در مقایسه با روشهای پیشین و احیا و تأکید بر سرمایههای ذاتی موجود در جامعه از دیگر علل مطرح میباشند.
مطلق در پایان یادآور شد: بنابراین به منظور اجرای رویکرد جامعه محور در برنامههای مدیریت بلایا لازم است حرکتها از پایینترین سطوح جامعه آغاز شود. گروههای مردمی در قالب سازمانهای محله محور تشکیل شوند. از برنامههای جامعه محور پشتیبانی و حمایت شود. همکاریهای بین بخشی با حمایت مقامات دولتی تقویت شوند. به نقش همه افراد خانواده، جامعه و جوانان و زنان و کودکان توجه شود. اقدامات جامعه محور موفق مستندسازی و در اختیار جوامع قرار گیرد و در آخر آموزش و آگاه سازی دست اندرکاران مدیریت بلایا در سطح ملی و محلی انجام گیرد.