- امام رضا (ع) در سال ۱۴۸ قمری به دنیا آمد. مادرشان ابتدا کنیز مادربزرگشان بود بعد ایشان را به پسرش یعنی امام کاظم علیهالسلام بخشید.
یکی از مهمترین بخشهای زندگی امام رضا علیهالسلام مربوط به بخش ولیعهدی امام است.
روزی مأمون امام را به کاخ دعوت کرد و جلوی همگی گفت که خاندان آل عباس و آل علی در ریشه یک خاندان هستند و من فکر نمیکنم کسی لایقتر از علی بن موسی لایق حکومت باشد. امام که میدانست مأمون تشنه حکومت است و اینها صرفا حرفهایی است که به زبان میآورد پیشنهاد او را رد کرد و فرمود: اگر این خلافت مال توست جایز نیست، خودت را از لباسی که خدا به تنت پوشانده خلع کنی و اگر مال تو نیست جایز نیست چیزی را که مال خودت نیست ببخشی. ولی مأمون باز اصرار که حتما باید شما خلافت را قبول کنید و از امام انکار.
در نهایت امام مجبور به پذیرش ولیعهدی مأمون شد.
در سال ۲۰۰ مأمون به امام دستور داد که مرو برود، امام که از قبل میدانست این سفر منتهی به شهادتشان میشود، به زیارت جدشان پیامبر رفت و با ایشان وداع کرد.
مأمون امام را در مرو با خوراندن زهر به شهادت رساند.
کنیههای امام رضا
کنیه ایشان ابوالحسن الثانی است. این کنیه را پدرشان امام کاظم به او دادند و این کنیه بین پدر و پسر مشترک است.
ابوالحسن کنیهای مشترک بین امام علی، امام موسی و امام رضا مشترک است، اگر ابوالحسن بدون پسوندی آمد منظور امام علی (ع) است، ولی اگر گفته شد ابوالحسن الاول منظور امام موسی است و اگر گفته شد ابوالحسن الثانی منظور امام رضا علیهالسلام است.
القاب امام علی بن موسی
رضا
امام جواد (ع) در باره علت لقب رضا که به پدرشان نسبت داده شد فرمود:
بدان جهت پدرم را رضا نامیدند که هم خداوند در آسمانها و هم پیامبرو ائمه اطهار قبل و بعد از او از ایشان راضی بودند از امام سوال شد که مگر بقیه ائمه این گونه نبودند که پیامبر و دیگر اهل بیت از آنها راضی باشند؟ حضرت فرمودند: علاوه بر اینکه خداوند، پیامبر و اهل بیت از پدرم راضی بودند، دشمنانش نیز از او راضی بودند، برخلاف بقیه اهل بیت که دشمنانشان از آنها راضی نبودند.
زکی
زکی به معنای انسان پاک و طاهر است به معنی کسی که فساد در او راه پیدا نکرده است و، چون امام فردی بسیار پاک و شریف و محترم بودند، به این لقب نامیده شدند.
عالم آل محمد
این لقبی است که پدرشان به ایشان نسبت دادند، روایت آمده است که روزی امام موسی دست علی را گرفت و فرمود: این علی برادر شماست و او عالم آل محمد است پس هرچه سوال دارید از او بپرسید و هر چه را که به شما میگوید حفظ کنید که شنیده ام چنیدن بار پدرم فرمود که این پسر عالم آل محمد است.
غریب الغربا
لقب غریب را اولین بار امام علی به امام رضا نسبت داند، روایتی از امام آمده است که میفرمایند: به زودی مردی از فرزندان من در خراسان به وسیلهی زهر کشته خواهد شد. اگاه باشید کسی که در غربتش او را زیارت کند، خداوند گناهان او را بیامرزد.
