- محسن فرهادی روز شنبه در نشست خبری که به مناسبت روز جهانی بهداشت محیط و به صورت ویدیو کنفرانس از وزارت بهداشت برگزار شد، با بیان اینکه هزار و ۴۵۲ نفر از همکاران بهداشت محیط تاکنون در کشور به بیماری کووید ۱۹ مبتلا شده‌اند که برخی از آن‌ها بهبود یافته و برخی هنوز درگیر بیماری در مراحل حاد هستند، افزود: مراسم تدفین جانباختگان با نظارت بهداشت محیط انجام می‌شود. از ابتدای ابتلای افراد به کووید ۱۹، بیماران نیازمند مراقبت‌های بهداشتی هستند و این مراقبت‌ها به صورت ۲۴ ساعته انجام می‌شود. همچنین شرکت در مراسم تدفین از غسل و کفن تا نظارت بر دفن فرد فوت شده نیز توسط همکاران ما انجام می‌شود و تعداد زیاد ابتلای همکاران بهداشت محیط به ویروس کرونا به علت همین نظارت‌ها اتفاق افتاده است.

قرنطینه ۱۰۰درصد مقدور نیست

وی اظهار کرد: شعار روز جهانی بهداشت محیط در سال جاری، «بهداشت محیط راهبرد کلیدی نظام سلامت در مبارزه با همه گیر شدن بیماری‌ها» است. این شعار، نقش بهداشت محیط در مورد کووید ۱۹ بیشتر آشکار می‌کند. وقتی یک بیماری، واکسن و درمان مستقیم ندارد، باید به رعایت پروتکل‌های بهداشتی و پیشگیری و کنترل عوامل محیطی روی بیاوریم. اگر فرد در منزل بماند و ارتباط با جهان بیرون را قطع کند و هیچ کسب و کاری هم نداشته باشد، قطعا بیمار نمی‌شود. ولی در هیچ جای دنیا و در کشور ما این امر بدون قرنطینه ۱۰۰ درصد محقق نمی‌شود. این ویروس در حال گردش در کره زمین است و قرنطینه ۱۰۰درصد هم مقدور نیست و در نتیجه همه افراد باید مسائل بهداشتی را رعایت کنند.

پلمپ بیش از ۲ میلیون و ۶۰۰ هزار واحد صنفی و صنعتی

فرهادی اظهار کرد: تاکنون بیش از ۲ میلیون و ۶۰۰ هزار واحد صنفی و صنعتی و کارگاهی توسط همکاران بهداشت محیط بازرسی شده و حدود ۴۹ هزار واحد که پروتکل‌های بهداشتی را رعایت نمی‌کردند به دستگاه قضایی معرفی و همچنین بیش از ۱۷ هزار واحد به صورت موقت پلمب شده‌اند و تعطیلی واحد‌های صنفی در صورت عدم رعایت پروتکل‌های بهداشتی توسط ستاد ملی مقابله با کرونا پیش بینی شده است. شاید برخی مجازات‌ها به علت عدم رعایت پروتکل‌های بهداشتی بر خلاف میل ما باشد، اما با توجه به روند کاهشی رعایت این موارد، باید مجازات‌هایی اعمال شود.

وی افزود: در دو تا سه هفته اخیر به دلایل مختلف، رعایت پروتکل‌های بهداشتی کاهش یافته است که این موضوع منجر به گسترش بیماری و بستری و فوتی‌ها را به دنبال دارد.

برخورد با سفره خانه‌ها

فرهادی بیان کرد: حجم عمده‌ای از واحد‌هایی که پلمب شده‌اند، سفره خانه‌هایی هستند که مواد دخانی عرضه می‌کردند. این برخورد‌ها ادامه دارد. از طرفی باید میزان تقاضا را کاهش بدهیم. یعنی باید متوجه شویم که بیماری کووید ۱۹، تنفسی است و استفاده مشترک از قلیان باعث افزایش صد درصدی انتقال بیماری می‌شود.

بخش دولتی بیشترین میزان رعایت پروتکل‌های بهداشتی را دارد

معاون مرکز سلامت و محیط کار وزارت بهداشت گفت: در زمینه رعایت پروتکل‌های بهداشتی، بیشترین میزان مربوط به بخش دولتی است. زیرا بسیاری از اقدامات در بخش دولتی با ابلاغ و دستورالعمل رعایت می‌شود. رعایت پروتکل‌های بهداشتی نزدیک به ۸۰ درصد در دستگاه‌های دولتی و اجرایی اتفاق افتاده است.

بی خطرسازی پسماند‌ها در بیمارستان‌ها

فرهادی اظهار کرد: کلیه پسماند‌های تولیدی چه در شهر و چه در روستا در جریان اپیدمی کرونا، مشکوک به عفونی است. با اطمینان بیش از ۹۵ درصد می‌گویم که همه بیمارستان‌های دولتی و خصوصی فعال در کشور، به جز یک یا دو مورد که بیمارستان روانپزشکی هستند، همه پسماند‌های عفونی تولید شده در بیمارستان را به وسیله دستگاه‌های بی خطرساز، بی خطر کرده و سپس به شهرداری برای امحا تحویل می‌دهند.

وی ادامه داد: بازیافت دستی و زباله گردی کاملا ممنوع است، اما متاسفانه هنوز این دو مورد وجود دارد. البته این اقدامات در مراکز رسمی شهرداری متوقف شده، ولی به صورت غیررسمی و به خصوص در کلانشهر‌هایی مثل تهران، هنوز پدیده زباله گردی مشاهده می‌شود. تاکنون سه یا چهار نامه مکتوب اخطار دهنده به شهرداری تهران و شهرداری‌های متخلف ارسال شده است.

معاون مرکز سلامت و محیط کار وزارت بهداشت گفت: از طرفی حجم پسماند محصولات یک بار مصرف نسبت به دوران قبل از کرونا، تا سه برابر افزایش یافته است.

اهمیت تامین تهویه مناسب

فرهادی بیان کرد: در مورد مدارس و جا‌هایی که آزمون برگزار می‌شود، می‌گوییم که اگر تهویه خوب نیست، حداقل پنجره باز گذاشته شود. با توجه به سرد شدن هوا، دیگر امکان انجام این کار وجود ندارد. در نتیجه توصیه به تامین تهویه مناسب می‌کنیم. در بسیاری از اماکن می‌توان با گردش هوا این تهویه را تامین کرد.

وی افزود: با شروع فصل سرما، هر جایی که امکان تهیه تهویه مناسب ندارد، باید از چرخه ارائه خدمت خارج شود. تهویه‌های مناسب و مقرون به صرفه در حال حاضر وجود دارد. به خصوص با سرد شدن هوا، میزان حساسیت این موضوع صد چندان خواهد شد. زیرا تهویه عامل اساسی در گسترش ویروس کرونا محسوب می‌شود.

معاون مرکز سلامت و محیط کار وزارت بهداشت در پاسخ به سوالی درباره برگزاری برخی مراسم با حضور خبرنگاران اظهار کرد: برگزاری هرگونه همایش و مجامع و جلسه حضوری بر اساس مصوبه ستاد ملی مقابله با کرونا ممنوع است. هرجایی که خبردار شده باشیم که جلسه حضوری است، تعطیل شده یا به صورت مجازی برگزار شده است. اگر افراد بر اساس ضرورت مجبور به برگزاری مراسم بودند، تعداد کم و استفاده از ماسک انجام شده، اما اولویت اصلی ما برگزاری به صورت مجازی است.

تعطیلی موقت ۱۲۴۵ مدرسه در کشور

فرهادی گفت: برخی مدارس زیرساخت‌های خوبی دارند و مدارس بزرگی هستند و می‌توانستند کلاس‌ها را برگزار کنند. برخی جا‌ها در زمینه زیرساخت‌ها مشکل داشتند. تاکنون هزار و ۲۴۵ مدرسه در کشور به طور موقت از حضوری به غیرحضوری تبدیل شده است. موافق تعطیلی مدارس نیستیم، اما از آموزش و پرورش خواستیم که هزار و ۲۴۵ مدرسه در کشور تعطیل شوند تا مشکلات بهداشتی خود را برطرف کنند.

نظارت بر مراسم عزاداری در آرامستان‌ها

فرهادی درباره برگزاری مراسم عزاداری در آرامستان‌ها بیان کرد: از ابتدای شیوع کرونا درخواست کردیم که برگزاری مراسم در آرامستان‌ها متوقف شود. اغلب آرامستان‌ها در کشور که شاید حدود ۸۴ درصد آرامستان‌ها باشند، پروتکل‌های بهداشتی را رعایت می‌کنند. یعنی از زمانی که متوفای قطعی یا مشکوک وارد آرامستان شد و از لحظه غسل و کفن، نظارت توسط کارشناس بهداشت محیط انجام می‌شود. اگر فرد در بیمارستان فوت شده باشد، کارشناس بهداشت محیط مستقر در بیمارستان‌های دولتی و خصوصی داریم و حتی انتقال متوفی نیز مورد نظارت قرار می‌گیرد و در آمبولانس لاک و مهر می‌شود تا در مسیر باز نشود.

وی ادامه داد: مشکلی که در این زمینه وجود دارد، در برگزاری مراسم دفن است. طبیعی است که در این زمینه امکان تجمع توسط خانواده متوفی وجود دارد و کنترل دشوارتر است. به هر حال کسی که فردی از خانواده را از دست داده، دشوار است که بگوییم تجمع نکنند. به هر حال عمده مشکل ما، عدم رعایت فاصله گذاری در زمان تدفین متوفی است.

پروتکل‌های محرم برای اربعین هم پابرجاست

معاون مرکز سلامت و محیط کار وزارت بهداشت در پاسخ به سوالی درباره مراسم اربعین در سال جاری اظهار کرد: دستورالعملی به تصویب ستاد ملی مقابله با کرونا رسیده که برای مراسم اربعین نیز پابرجاست. برپا کردن هرگونه ایستگاه صلواتی و موکب در اربعین، دسته روی و پیاده روی در شهر‌ها ممنوع است. همچنین عزاداری در اماکن سربسته مثل مراسم تاسوعا و عاشورای حسینی ممنوع است. عبور از مرز‌ها نیز ممنوع است.

وی ادامه داد: البته این‌که فقط بگوییم ممنوع است، مشکلی حل نمی‌شود و رعایت کردن توسط عزاداران، شرط اصلی و اساسی است. همان طور که در طول مراسم تاسوعا و عاشورا شاهد رعایت پروتکل‌های بهداشتی بودیم، امیدواریم در مراسم اربعین نیز این موارد رعایت شود. بر اساس فرمایش مقام معظم رهبری، باید عزاداری ها را از منزل انجام داد. با توجه به شرایط کرونا درخواست ما این است که خود عزاداران بیشتر رعایت کنند.

برگزاری جشن‌های پیروزی در ورزش بدون رعایت پروتکل‌های بهداشتی

فرهادی گفت: اجازه دادیم که اردوهای تیم ملی که بر اساس ضرورت مجبور به تشکیل هستند، بر اساس شرایط خاص برگزار شود. شرایط این است که ورزشکار قبل از ورود به استادیوم، با انجام تست مولکولی PCR وارد شود. این موضوع شامل لیگ برتر ورزش‌هایی مثل فوتبال و کشتی آزاد و فرنگی و تکواندو است. ولی در مورد ورزش‌هایی که تماس ندارند، مثل پرتاب وزنه، محدودیت‌های کمتری دارند. حتی جشن‌های پیروزی نیز برگزار شده و برخی بدون رعایت پروتکل‌های بهداشتی، جشن گرفته‌اند. انتقال بیماری در این نوع مراسم، قطعی است.