- شورای حکام آژانس بین المللی انرژی اتمی روز جمعه قطعنامه سه کشور اروپایی را علیه ایران به تصویب رساند.
قطعنامه شورای حکام اگر چه فعلاً قابلیت اجرایی ندارد و باید به شورای امنیت سازمان ملل نیز ارجاع شود، اما از بُعد رسانهای میتواند یک فضای منفی علیه ایران ایجاد کند.
اما نکته مهم در قطعنامه شورای حکام در این است که ایران برای رسیدن به برجام از سال ۹۲ تاکنون تلاش کرده است و یکسال است که تعهدات خود را گام به گام کاهش داده و این واکنش نیز به خاطر خروج رسمی آمریکا از برجام بود که دو سال پیش در اردیبهشت ماه سال ۹۷ اتفاق افتاد.
فشارهای اقتصادی و سیاسی آمریکا پس از خروج از برجام افزایش یافت و ادامه داشت، تا جایی که اروپاییها نیز همراه و همسو با آنها شدند.
ایران از اردیبهشت سال ۹۷ تا اردیبهشت سال ۹۸ با اروپا مذاکره و مدارا کرد تا شاید بتواند اروپاییها را به اجرای تعهدات برجامی خود وادار کند.
در طول این یکسال، ایران به همه تعهدات خود پایبند ماند، درحالی که از همان زمان خروج آمریکا از برجام، ایران میتوانست تعهدات خود را کاهش دهد و حتی از توافق هستهای نیز خارج شود.
گامهای کاهش تعهدات ایران از توافق هستهای در ۶ مرحله اجرا شد که هر بار با تهدید تازهای از سوی آمریکا و اروپا همراه بود و حتی آنها خواهان پایبندی ایران به تعهدات خود در برجام بودند، در حالی که ناقضان اصلی توافق آمریکا و اروپا هستند.
آمریکا از زمانی که از برجام خارج شده، همه تلاش خود را کرده تا از لغو تحریمهای اقتصادی و بانکی ایران ممانعت کند و حتی باعث شده تا دلارهای نفتی ایران از سوی کشورهای خریدار مانند کره جنوبی پرداخت نشود.
مهر ماه سال جاری زمانی است که تحریمهای تسلیحاتی ایران باید برچیده شود و این لغو تحریمها در توافق هستهای صراحتاً تأکید شده است، یکی از دغدغههای واشنگتن و اروپا اکنون لغو همین تحریمهایی است که خود آنها بر آن صحه گذاشته اند، اما با فرا رسیدن زمان اجرای آن همچون لغو تحریمهای هستهای «دبه» کرده و در پی راهکار قانونی برای جلوگیری از لغو تحریمهای تسلیحاتی ایران هستند و قطعاً به دنبال جلوگیری از لغو تحریمهای هستهای نیز هستند.
بر اساس بند ۳۷ توافق هسته ای، همه تحریمهای هستهای و موشکی در مهر ماه سال جاری باید از روی ایران برداشته میشود.
آمریکا با وجودی که از برجام خارج شده و هیچ حقی در این پیمان ندارد، سعی دارد همانگونه که ایران را از امتیازات اقتصادی توافق هستهای محروم کرده، از لغو تحریمهای هستهای و تسلیحاتی نیز محروم کند.
ماندن کج دار مریز اروپا در برجام برای آن است تا آمریکا ابزاری برای اجرای سیاستهای خود علیه ایران داشته باشد و به خوبی میتوان عملکرد این ابزار بی اختیار را که استقلال سیاسی خود را فروخته است، در ماجرای قطعنامه شورای حکام علیه ایران دید.
روشن است که ایران هم اکنون در شرایط تحریم اقتصادی است، تحریمهای اقتصادی و تسلیحاتی علیه ایران بیش از ۴۰ سال است، ادامه دارد.
ایران باید همچنان خود را در برجام نشان دهد همانگونه که اروپا خود را درون توافق هستهای نشان میدهد و برای آن که غرب به خاطر تصویب قطعنامه در شورای حکام تحت فشار قرار گیرد، گزینههای دیگری وجود دارد.
البته گزینه مهمتر از خروج از پروتکل الحاقی، ان پی تی است که میتواند پاسخ قاطع تری به قطعنامه شورای حکام باشد.
ایران ثابت کرده است که در پی ساخت سلاح هستهای نیست و این موضوع با فتوای رهبری در قبح سلاح هستهای قابل اثبات است و دیگر به ادامه راستی آزماییهایی که در پی سرک کشی در پایگاههای نظامی است، نیازی نیست.
به هر روی، اروپا و آمریکا نه تنها در پرونده توافق هسته ای، بلکه در بحران کرونا نیز خود را به ملت ایران اثبات کردند و نشان دادند که در چنین شرایطی هم حتی دست از اقدامات ضد انسانی خود بر نمیدارند.