- شیردهی دورانی خاطره انگیز برای مادراست و مادر فداکارانه آنچه در روح و جسمش دارد به کودک می‌بخشد تا کودکش به خوبی رشد و نمو یابد. با فرا رسیدن ماه رمضان، برخی از مادران شیرده دوست دارند که روزه بگیرند هر چند در دین اسلام این اجازه را به مادران داده اند که روزه نگیرند.

یکی از دغدغه‌های این مادران که قصد روزه داری در این ماه را دارند این است که با وجود نوزاد شیرخوار آیا قادر به این امر هستند و آیا روزه داری خطری برای آن‌ها یا نوزادشان ایجاد نمی‌کند؟ در ادامه نظر برخی از مراجع تقلید درباره روزه گرفتن در مدت زمان شیردهی را بررسی می‌کنیم.

روزه گرفتن در زمان شیردهی از نظر مقام معظم رهبری

آیا روزه گرفتن بر زن باردارى که نمى‌داند روزه برای جنین او ضرر دارد یا خیر، واجب است؟
اگر بر اثر روزه، خوف ضرر بر جنین وجود داشته باشد و خوف وى هم داراى منشا عقلایى باشد، افطار بر او واجب است، در غیر این صورت، واجب است روزه بگیرد.

تکلیف زنى که شیر مى‌دهد، در مورد روزه چیست؟
اگر روزه گرفتن باعث کمى شیر او و ناراحتى بچه شود یا براى خودش ضرر داشته باشد، روزه بر او واجب نیست و در صورت اول باید براى هر روز، یک مد طعام (تقریبا ۷۵۰ گرم گندم یا نان یا برنج یا مانند آن) به فقیر بدهد و در فرض دوم، این امر احتیاط واجب است و در هر حال، روزه‌ها را باید قضا کند.

روزه گرفتن در زمان شیردهی از نظر آیت‌الله العظمی مکارم شیرازی

آیا روزه بر مادرى که بچه شیر مى‌دهد، واجب است؟
زنانى که بچه شیر مى‌دهند (خواه مادر بچه، خواه دایه) اگر روزه گرفتن باعث کمى شیر آن‌ها و ناراحتى بچه شود، روزه بر آن‌ها واجب نیست ولى براى هر روز، کفاره (یک مد طعام) واجب است و بعدا نیز باید روزه را قضا کنند، اما اگر روزه براى خودشان ضرر داشته باشد، کفاره لازم نیست ولى بعدا روزه‌هایی را که نگرفته‌اند، باید قضا کنند.

خانمی که یک سال به دلیل بارداری و ۲ سال به دلیل شیردهی روزه نگرفته و هر ۳ سال کفاره تمام روزه‌هایش را داده است، حکم قضای روزه‌هایش چگونه است و اصلا باید روزه قضا بگیرد یا خیر؟
چنانچه روزه گرفتن در این مدت برای او ضرر داشته، قضا ندارد ولی اگر برای بچه ضرر داشته، باید قضای آن را هم به جا بیاورد.

روزه گرفتن در زمان شیردهی از نظر آیت‌الله العظمی صافی گلپایگانی

برای خانم‌های باردار از چه ماهی روزه گرفتن واجب نیست؟
معیار، ماه چندم نیست و روزه بر او واجب است؛ مگر وقتی که از یک منشا عقلایی و قابل اعتماد مانند تجربه خود یا گفته پزشک مورد اطمینان، خوف ضرر برای خودش یا بچه اش وجود داشته باشد.

زنی که باردار است و نمی‌داند روزه برایش ضرر دارد یا نه، آیا باید روزه بگیرد؟
اگر خوف ضرر برای خودش یا جنین وجود داشته باشد، نباید روزه بگیرد و اگر خوف ضرر ندارد، باید روزه بگیرد.

زن شیردهی که فرزندی دارد که علاوه بر خوردن غذا، از شیر مادر نیز استفاده می‌کند و مادر به علت شیردهی، ضعف کرده و چند روز را روزه نگرفته، وظیفه‌اش چیست؟
در فرض سوال، چنانچه روزه براى بچه یا مادر او به خاطر شیر دادن ضرر داشته یا احتمال عقلایى ضرر مى‌داده که قهرا موجب خوف ضرر می‌شود، خوردن روزه اشکال نداشته ولى باید براى هر روزی که خورده یک مد طعام مانند گندم و جو و برنج به فقیر غیرسید بدهد و دادن پول این‌ها کفایت نمى‌کند و باید قضاى روزه‌ها را نیز بگیرد.

روزه گرفتن در زمان شیردهی از نظر آیت‌الله العظمی وحید خراسانی

تکلیف زنی که زایمان او نزدیک است و روزه برای حمل او یا برای خودش ضرر دارد چیست؟
در فرض مذکور روزه او صحیح نیست و بعدا باید روزه خود را قضا بنماید و در موردی که روزه برای حمل او ضرر داشته باشد علاوه بر قضا باید برای هر روز یک مد طعام به فقیر بدهد و احتیاط مستحب این است که در صورتی هم که روزه برای خودش ضرر دارد، یک مد طعام به فقیر بدهد.

آیا زنی که بچه شیر می‌دهد می‌تواند روزه بگیرد؟
اگر شیر او کم باشد و روزه برای بچه یا برای خودش ضرر داشته باشد جایز نیست روزه بگیرد بلکه باید بعدا قضای آن را بجا آورد و این حکم در صورتی است که شیر خوردن این بچه از راه دیگری میسر نباشد و اگر میسر باشد واجب است آن زن روزه بگیرد و در صورتی که روزه برای بچه‌اش ضرر داشته باشد علاوه بر قضا باید فدیه هم بپردازد یعنی برای هر روز یک مد طعام به فقیر بدهد و احتیاط مستحب این است که در صورتی که روزه برای خودش ضرر داشته باشد برای هر روز یک مد طعام به فقیر بدهد.

روزه گرفتن در زمان شیردهی از نظر آیت الله العظمی سیدعلی سیستانی

زنى که زاییدن او نزدیک است و روزه براى خودش یا حملش ضرر دارد، روزه بر او واجب نیست و باید براى هر روز یک مد طعام به فقیر بدهد و در هر دو صورت روزه‌هایى را که نگرفته باید قضا نماید.

زنـى کـه بـچه شیر مى‌دهد و شیر او کم است چه مادر بچه یا دایه او باشد، یا بى‌اجرت شیر دهد اگـر روزه بـراى خودش یا بچه‎اى که شیر مى‎دهد ضرر دارد، روزه بر او واجب نیست و باید براى هر روز یـک مـد طعام به فقیر بدهد و در هر دو صورت روزه‌هایى را که نگرفته باید قضا نماید ولى بنابر احتیاط واجـب ایـن حـکـم اخـتصاص به موردى دارد که شیر دادن بچه منحصر به همین راه باشد و، اما اگر راه دیـگـرى بـراى شـیر دادن بچه باشد - مثلا این که چند زن در شیر دادن او شرکت کنند - ثبوت این حکم محل اشکال است.

شیردهی و روزه داری

روزه داری در دوران شیردهی، وابسته به سن کودک شماست. در واقع اگر فرزندتان هنوز ۶ ماهش نشده و صرفا از شیر مادر تغذیه می‌کند، نمی‌توانید روزه بگیرید؛ چراکه کم آبی حجم شیر مادر را تحت تاثیر قرار داده و این اتفاق در ماه‌های گرم سال، حتی می‌تواند باعث کم آب شدن بدن کودک شود.

در فاصله ۶ ماهگی تا یکسالگی که نوزاد علاوه بر شیر، خوردن غذای کمکی را شروع کرده، می‌توانید روزه بگیرید، چون بدن‌تان فرصت و توانایی کافی برای تولید شیر مورد نیاز فرزندتان خواهد داشت؛ حتی اگر میزان کالری کمتری دریافت کنید، تفاوت چندانی در میزان شیر شما ندارد. البته که در این روز‌ها قطعا احساس گرسنگی بیشتری خواهید داشت. اما اگر میزان شیرتان کم نشود و فرزندتان گرسنه نماند و وزن بگیرد، می‌توانید به روزه گرفتن ادامه دهید.
تاثیر روزه بر شیر مادر

اگر شما در فاصله افطار تا سحر غذای کمی دریافت کنید تا وزن کم کنید یا احتیاجات تغذیه‌ای شما برآورده نشود، نوع چربی شیر شما تغییر خواهد کرد. در واقع مقداری از چربی موجود در شیر توسط سینه مادر ساخته شده و بقیه از طریق غذا‌هایی که دریافت می‌کنید تامین می‌شود. نوع چربی دریافتی مادر مستقیما بر روی چربی شیر تاثیر دارد. همچنین روزه داری باعث آزاد شده ذخایر چربی مادر و دریافت بیشتر تری گلیسرید‌ها توسط کودک می‌شود.

بد نیست بدانید مطالعات پژوهشگران نشان داده است میزان روی، پتاسیم و منیزم شیر مادرانی که روزه می‌گیرند، کمتر است.
شیردهی می‌تواند باعث کم آبی در بدن مادر شود و این کم آبی می‌تواند سبب سرگیجه، سردرد، احساس خستگی و ضعف شدید و درد‌های بدنی شود. اگر شما این علائم را داشتید بهتر است یک لیوان آب همراه کمی شکر و نمک میل کنید و برای نیم ساعت استراحت کنید.