فربد فدایی متخصص اعصاب وروان و روانپزشک در گفت وگو با خبرنگار گروه جامعه ، با بیان اینکه اختلالات خواب به سه گروه عمده بی خوابی، پرخوابی و بدخوابی تقسیم میشود، گفت: بی خوابی یا کم خوابی عمدهترین مشکلات مرتبط با خواب است به نحوی که ۵۰ درصد مردم جهان به نوعی با این مسئله به صورت واقعی رو به رو هستند.
وی با تاکید بر اینکه بی خوابی یک بیماری نبوده بلکه یک نشانه است، افزود: بنابراین باید جستجو کرد که چه بیماری زمینهای موجب بی خوابی شده است.
بیماری های جسمی و اعصاب به بی خوابی منجر می شود
فدایی با بیان اینکه بیماریهای منجر به بی خوابی را میتوانیم به دو دسته جسمی و اعصاب و روان تقسیم کنیم، تصریح کرد: از بیماریهای جسمی بیماریهایی است که ایجاد درد میکند شایعترین علت بیخوابی در سالمندان آرتروز بوده که موجب احساس درد و بی خوابی میشود.
وی ادامه داد:عامل دیگر اختلالات غدد داخلی است برای نمونه پرکاری تیروئید که در این صورت نیز بی خوابی رخ میدهد.
این متخصص اعصاب و روان و روانپزشک با بیان اینکه رژیمهای غذایی نامناسب نیز با بیخوابی ارتباط دارد، گفت: به طور مثال مصرف غذاهای سنگین و چرب یا صرف چای و قهوه و همچنین نوشابههای گازدار بعد ساعت ۵ بعد از ظهر بی خوابی را رقم میزند.
بسیاری از بیماریهای اعصاب و روان با بی خوابی تظاهر میکنند
وی با تاکید بر اینکه از نقطه نظر علل روانی بسیاری از بیماریهای اعصاب و روان با بی خوابی تظاهر میکنند، افزود: برای نمونه اضطراب یکی از نشانهها اختلالات خواب بوده و افسردگی نیز همراه با این موضوع گاهی نمایش داده میشود.
این پزشک متخصص اعصاب و روان ادامه داد: افسردگی که در آغاز صبح رخ میدهد نیز از علل شایع بدخوابی است و در پی آن فرد ساعت ۳ تا ۴ بامداد بیدار شده و دیگر نمیتواند بخوابد در این صورت نیز باید با درمان نسبت به رفع این معضل اقدام کند.
وی ادامه داد: بیماریهای عمده اعصاب و روان از قبیل اسکیزوفرونی و دو قطبی همراه با اختلال خواب هستند که در این موارد باید علت اصلی پیدا و درمان شود.
این پزشک متخصص اعصاب و روان با بیان اینکه گاهی از اوقات عوامل وضعیتی مانند سفرهای هوایی در مدارهای شرقی و غربی نیز اختلالات خواب را رقم میزنند، گفت:، اما در دیگر اختلال خواب میتوان به پرخوابی اشاره کرده که فرد در طی آن خواب در طول روز را جایگزین خواب شب کرده و روزها خوابالو است.
وی با تاکید بر اینکه وضعیت آپنه یا انسداد مجاری تنفسی نیز میتواند بدخوابی را رقم بزند، افزود: از دیگر اختلالات خواب ساییدن دندانها روی هم که در زمان خاصی در شب رخ میدهد یا برخی حالات تشنجی یعنی امواج مغزی شدید و ناگهانی که منجر به حالات تشنج در خواب میشود.
فدایی در مورد مسائل مربوط به رویا دیدن در خواب، گفت: رویا دیدن در خواب انسان از دو مرحله تشکیل شده یکی حرکات سریع چشم است که در این مرحله که به تناوب در طول شب حدود ۴ بار تکرار میشود و در آن حدقه چشم شخص حرکت میکند مانند اینکه با چشمان بسته چیزی را دنبال میکند در این حالت شخص رویا میبیند.
با خواب عمیق بدن ترمیم می شود
وی ادامه داد: در رویاهای شبانه اگر جلوی دیده شدن رویاها با بیدار کردن فرد گرفته شود فرد در روز بعد دچار اضطراب و نگرانی خواهد شد، زیرا این رویاها نقش موثری در کاهش اضطراب دارند.
این متخصص اعصاب و روان با بیان اینکه اگر فردی دچار مشکلاتی در زندگی خود باشد ممکن است این مشکلات تبدیل به کابوس شبانه شده و منجر به ترس و وحشت بیمار حتی ترس از به خواب رفتن شود، گفت: خواب عمیق چند مرحله دارد که در این مرحله خواب سنگینتر شده و بدن خود را ترمیم میکند یعنی ضایعاتی که در طول روز رخ داده ترمیم میشود.
وی ادامه داد: بنابراین افرادی که از رویاها، خواب مکرر و ترسناک شکایت دارند کسانی هستند که با مشکلاتی از نظر هیجانی و عاطفی رو به رو شده اند از این رو باید علت کشف و بررسی شود ضمن اینکه رویدادهای حاد زندگی برای یک یا دو شب ممکن است دچار بیخوابی شود.
فدایی افزود: بیماریهایی از قبیل افسردگی یا اختلالات اضطرابی اگر درمان نشود اختلالات خواب هم رخ میدهد.