به گزارش خبرنگار گروه حقوقی و قضایی ، عصر، عصر ارتباطات است. اگر روزی چاپارها عهدهدار نقل و انتقال پیامهای افراد بودند، امروزه به قدری ابزارهای ارتباط جمعی پیشرفت کردهاند که حتی منتقدان چنین ابزارهایی ناچارند برای عقب نماندن از قافله و رتق و فتق امور خود با آنها کنار بیایند. شاید گفته شود که چنین پیشرفتی در این ابزارها را باید اتفاقاً به فال نیک گرفت چرا که در کمترین زمان ممکن و چه بسا با کمترین هزینه، امور زندگی را سروسامان میبخشند.
هیچ انسان عاقلی نمیتواند این مزایا را انکار کند، اما نمیتوان نادیده گرفت که در کنار چنین مزایایی، معایبی هم برای این ابزارها قابل تصور است. استفاده ناصحیح از این ابزارها امروزه مشکلاتی را برای نهادهای مختلف اجتماعی به وجود آوردهاست. یکی از این مشکلات و مسائل، جرایم ارتکابی در فضای مجازی میباشد. اگر محتوای نظرات درج شده در ذیل پستهای اینستاگرامی را نگاهی بیندازید، از نزدیک با یکی از بارزترین جرایم این حوزه یعنی توهین آشنا خواهید شد! شاید برای شما هم اتفاق افتاده باشد که در این فضا مورد توهین و بیحرمتی قرار گرفته باشید.
با ما در این نوشتار همراه باشید تا ضمن آگاهی از معنای حقوقی توهین و افترا، در جریان چگونگی شکایت از آن نیز قرار بگیرید.
معنای حقوقی توهین
توهین جرم است؛ یعنی برای کسی که مرتکب آن شود، در قانون مجازات درنظرگرفته شدهاست، اما توهین به چه معنا است؟ توهین از لحاظ لغوی به معنای خفیف، سست یا شُلکردن میباشد. در واقع فرد توهینکننده با صحبتها یا رفتار خود در شخصیت فرد توهینشونده سستی به وجود میآورد و به عبارت بهتر او را تحقیر میکند. ناسزا گفتن، دشنام دادن به دیگران یا فحاشی کردن از مصادیق بارز توهین به شمار میروند.
بیشتر بخوانید:
در جرم توهین، آنچه که اهمیت دارد توهینآمیز بودن رفتار است؛ یعنی اینکه ممکن است فردی به طرف مقابل خود دشنام دهد، اما فرد توهینشونده به خاطر برخورداری از روحیهی بالا تحتتأثیر سخنان وی قرار نگیرد. در این حالت نمیتوان گفت که جرم توهین اتفاق نیفتادهاست، چون ملاک، توهینآمیز بودن خود رفتار است.
مجازات توهین در فضای مجازی
توهین جرم است خواه در فضای واقعی اتفاق بیفتد و خواه در فضای مجازی! مجازات اشخاصی که در فضای مجازی و با استفاده از ابزارهای ارتباطی جدید همچون تلگرام یا اینستاگرام به دیگران توهین میکنند همچون کسانی است که در کوچه و خیابان به دیگران اهانت میکنند. برایناساس قانونگذار در مادهی ۶۰۸ برای این قبیل اشخاص تا ۷۴ ضربه شلاق و یا پنجاه هزار تا یک میلیون ریال جزای نقدی در نظر گرفتهاست.
برای شکایت از توهینکنندگان فضای مجازی به کجا باید مراجعه نمود؟
توهین و فحاشی در فضای مجازی با توجه به جرم بودن آن قابل پیگیری است، اما یکی از مشکلاتی که معمولاً در این زمینه وجود دارد، نامشخص بودن هویت فرد مرتکب است. این مشکل با جعلی بودن هویت افرادی که در این فضا در حال فعالیت هستند، تشدید نیز میشود، اما با این حال اگر چنانچه مشکلی در این خصوص به وجود آمد میتوانید به دادسرا مراجعه نمایید و با تنظیم شکوائیه فرد مرتکب را به پای میز محاکمه بکشانید. در این حالت دادسرای محلی که در آن با توهین مواجه شدهاید، صلاحیت رسیدگی را خواهد داشت. یعنی برای مثال چنانچه شما ساکن تهران باشید و برای مسافرت از تهران خارج شده و به سمت شمال کشور حرکت کنید و در جریان سفر با توهین و فحاشیهای تلگرامی یک شخص مواجه شوید، نیازی نیست که از محل زندگی فرد مزاحم مطلع باشید یا اینکه حتما به تهران برگردید تا بتوانید از وی شکایت کنید بلکه در همان جایی که پیامهای توهینآمیز را دریافت نمودهاید نیز میتوانید به دادسرا مراجعه نموده و شکایت خود را مطرح نمایید.