شهاب الدین کرمانشاهی عضو هیئت علمی دانشکده شهرسازی دانشگاه تهران در گفت وگو با خبرنگار گروه جامعه گفت: بررسی وضعیت حمل و نقل در کشور نیازمند مولفههای بسیاری است. آلودگی هوا، ایمنی و ازدحام جز مسائلی هستند که در کشور ما رو به افزایش است، اما در حال حاضر با توجه به تغییر الگوهای اصلی شهرسازی و حمل و نقل ما امید به بهبود وضعیت داریم.
وی افزود: افزودن تقاطعهای غیر همسطح و ساختن بزرگراهها به دنبال تغییر برنامه کاربری زمین و متناسب کردن آن با برنامههای حمل و نقل همگانی در حال انجام است.
کرمانشاهی با اشاره به اینکه هیچ راه حلی در لحظه جوابگو نیست افزود: با گذشت زمان، همکاری مردم و تلاش مسئولان راه حلها نیاز حمل و نقلی را رفع کرده و شرایط بهبود میباید.
وابستگی به خودروهای شخصی کاهش یابد
کارشناس برنامه ریزی حمل و نقل گفت: از لحاظ افزایش آلودگی هوا و ازدحام، مضررترین روش حمل و نقل، حمل و نقل با خودروهای شخصی و موتورسیکلتها است. ارزان بودن سوخت باعث افزایش استفاده از خودروهای شخصی شده است.
وی در پاسخ به این سوال که سوخت باید گران شود، افزود: سوخت نباید گران شود، اما باید به قیمت اصلی عرضه شود و درآمد حاصل از آن برای توسعه حمل و نقل عمومی هزینه شود.
کرمانشاهی ادامه داد: اگر یارانهای به مردم پرداخت شود که هزینه سوخت را برای آنها کمتر کند، این مسئله در ظاهر خوشایند است، اما در باطن باعث آسیب زدن هر چه بیشتر به محیط زیست، شهر و آینده فرزندانمان خواهد بود بنابراین با اطلاع رسانی به مردم، این هزینه باید خرج توسعه حمل و نقل عمومی شود.
استاد دانشگاه با اشاره به اینکه هر استان باید سهم خود را از بودجه دریافت کند، گفت: توسعه حمل و نقل عمومی نیازمند منابع بسیاری است که بخشی از آن از بودجه و قسمت دیگر باید از درآمدهای پایدار مانند هزینه پارکینگ، قیمت گذاری شبکه و ... به دست آید.
وی با تاکید بر اینکه راه حلهای پایدار حمل و نقل معمولا حمایت عمومی ندارند، ادامه داد: ساختن بزرگراهها و پلها معمولا اعتراضی به همراه ندارد، اما باعث افزایش وابستگی به خودروهای شخصی و در ادامه افزایش ترافیک و آلودگی هوا میشوند.
هیئت علمی دانشکده شهرسازی دانشگاه تهران با اشاره به اینکه همه به دنبال راه حلهای ساده وسریع برای کاهش ترافیک هستند، اظهار کرد: باید برای مردم شفاف شود که تهیه ارزان خودروها و سوخت خوشایند است، اما باید توجه داشت که این مسئله عواقب بسیاری برای همه ما در پی خواهد داشت. در غیر اینصورت همه به دنبال توسعه حمل و نقل شهری برای استفاده خودروهای شخصی هستند.
کرمانشاهی با اشاره به نقش اساتید این حوزه در همکاری با شهرداریها گفت: ارتباطی بین دانشگاهها و شهرداریها وجود دارد، اما ما به عنوان اساتید دانشگاه تنها میتوانیم مشاوره دهیم و اجرای راه حلها با خود مسئولین است.
پیاده روها ایمن نیستند
وی با اشاره به اینکه از تجربیات سایر کشورها استفاده میکنیم، گفت: مترو، بی آر تی و پارکینگهای مکانیزه سایر وسایل حمل و نقل عمومی حاصل استفاده ما از تجربیات سایر کشورها در این زمینه بود. اما نوع استفاده و تطبیق با محیط در کشور ما مورد بحث است.
کرمانشاهی با اشاره به استفاده از دوچرخه افزود: در کشورهای اروپایی از دوچرخهها بسیار استفاده میشود و راههای هوایی نیز برای آنها در نظر گرفته شده است، اما در کشور ما حتی پیاده روها هم ایمن نیستند، در نتیجه بهبود وضعیت پیاده روها باید اولویت باشد.
استاد دانشگاه تهران ادامه داد: بررسی ها نشان میدهد پیاده روهای سطح شهر علی الخصوص برای کودکان، سالمندان و معلولان مناسب نبوده و با استاندارها بسیار فاصله دارند. اولویت ما باید بهبود شرایط شبکه پیاده روی و گذرگاهها باشد و اصلاحات در زمینه همسطح سازی و رفع موانع انجام شود.
وی گفت: استفاده از دوچرخهها در سالهای اخیر افزایش یافته، اما باید اولویت با پیاده روها باشد، زیرا حتی کسانی که از شبکه حمل و نقل عمومی استفاده میکنند نیز بخشی از تردد آنها پیاده است. البته در آینده از دوچرخههای برقی نیز میتوان استفاده کرد.
استفاده از "اتوبوسهای شاتل" ایده جدید برای کاهش ترافیک
کرمانشاهی با اشاره به طرح جدید کاهش ترافیک گفت: استفاده از نوع جدیدی از سرویس حمل و نقل همگانی مدنظر ما است. در این روش میتوان سفر را از قبل قابل رزرو کرد. همچنین زمان قطعی سفر مشخص است و نیازی به تغییر وسیله برای تغییر مسیر نیست.
هیئت علمی دانشکده شهرسازی دانشگاه تهران اظهار کرد: این سیستم با نام "اتوبوسهای شاتل" یا DRT شناخته شده اند و عملکردی شبیه تاکسی اینترنتی و سرویسهای ادارات دارند که میتواند به کاهش ازدحام در سفرهای ساعات اوج کمک کند.
کرمانشاهی گفت: اگر تراکم مسکونی را دور از مراکز کار و فعالیت قرار دهیم، سفرهای طولانی و آونگی ایجاد میشود و ازدحام همیشه وجود خواهد داشت. بهترین کار این است که نزدیکی مراکز کار و مسکونی را حفظ کنیم و شبکه حمل و نقل عمومی را افزایش دهیم و استفاده از شخصی را کاهش دهیم.