به گزارش خبرنگار گروه اقتصاد در شرایط فعلی که قدرت مردم برای خرید مسکن کاهش پیداکرده و از طرفی اقساط وام خرید مسکن نیز برای برخی افراد سنگین است، این افراد برای خرید خانه به آپارتمان یا خانه وام دار روی می‌آوردند.

این گونه املاک دارای شرایط ویژه‌ای هستند و ویژگی‌های خوب و بد خاص خود را دارند و بهتر است قبل از خرید به آن‌ها توجه کرد که در ادامه این گزارش به آن‌ها توجه شده است.

روند خرید خانه وام دار به این گونه است که بیشتر سازندگان خانه‌های نوساز، از سوی بانک مسکن یک وام به عنوان وام ساخت مسکن دریافت می‌کنند و وقتی فرآیند ساخت و ساز مسکن به اتمام رسید، این بدهی خود به بانک مسکن را از طریق فروش خانه‌های وام دار تسویه می‌کنند.

در ادامه شخص سازنده، مبالغی را تحت عنوان وام خانه به خریدار پیشنهاد می‌دهد و خریدار پس از خرید خانه شروع به تسویه ماهانه این وام می‌کند که این مبلغ بین ۱۰ تا ۳۰ میلیون است.

این معامله برای هر یک از طرفین مزیت‌هایی دارد که رغبت افراد را برای انجام این معامله بیشتر می‌کند:

سازنده مسکن که همان فروشنده است بدهی خودش به بانک مسکن را از طریق وامی که روی خانه‌های ساخته شده خود گذاشته تسویه می‌کند از طرفی هم خریدار با پرداخت نقد و اقساط مبلغ بهای خانه فشار مالی کمتری را احساس می‌کند و برای خرید ملک مد نظر خود به پول نقد کمتری نیاز دارد.

از طرفی هم فروشنده ملک خود را سریع‌تر می‌فروشد و با سرمایه گذاری در ساخت و ساز روند کار خود را تسریع می‌بخشد.

از طرف دیگر این نوع خانه مشکلاتی نیز برای طرفین دارد به عنوان مثال، این نوع ملک سند رسمی ندارد و خریدار تا مادامی که اقساط وامش را تسویه نکند مالک رسمی ملک نیست و حق فروش ملک را ندراد.

از دیگر مشکلاتی که ممکن است پیش آید این است که امکان سوء استفاده در این معاملات زیاد است، چراکه فروشنده (سازنده) می‌تواند بدون اینکه خریدار متوجه شود با دادن یک وکالت بلاعزل به چند خریدار، ملک خود را همزمان به چند نفر بفروشد.

مالکیت خانه وام دار چگونه است؟
راه حل این است که باید فروشنده وقتی که سند دستی (قولنامه) را در بنگاه تنظیم کرد، حالا به دفاتر اسناد رسمی برود و یک وکالت نامه‌ی مالکیت به شخص خریدار بدهد که در واقع همان سند مالکیت است و نشان می‌دهد که این ملک با این مشخصات، مالکیتش به نام شخص خریدار است، اما تا زمانی که وام بانکی این ملک تسویه نشود مالک جدید (خریدار) حق فروش ملک را ندارد.

یک سوال اساسی دیگر این که اکثر اوقات برای همه ما پیش می‌آید این است که آیا فروشنده هنگام فروش خانه وام دار خود، وام خانه را نیز به خریدار منتقل می‌کند؟ که این کار شدنی است.

مثلا فروشنده ملکی به ارزش ۲۰۰ میلیون تومان خود را با وام ۵۰ میلیون تومانی به خریدار منتقل می‌کند و باید خریدار ۱۵۰ میلیون تومان نقدا به فروشنده بپردازد و ۵۰ میلیون تومان الباقی را که وام است، اقساط آن را بپردازد.

یک نکته مهم این است که ممکن است فروشنده، طی مدت زمانی که خانه را بفروشد، مثلا ۶ قسط وام را پرداخت کرده باشد که خریدار باید از مابقی اقساط شروع به پرداخت کند.

در انتهای این گزارش توصیه‌هایی که کارشناسان و فعالان بازار مسکن در این مورد داردند را آورده ایم که باید قابل توجه خریداران خانه وام دار قرار گیرد.

توصیه کارشناسان حوزه مسکن این است وارد اینگونه معاملات نشوید، ولی اگر شرایطی داشتید که مجبور به این کارشدید فقط به وکالت نامه مالکیت بسنده نکرده چراکه، وکالت نامه تا زمانی که شخص وکالت دهنده در قید حیات است اعتبار دارد، یعنی اگر فروشنده فوت کند دیگر آن وکالت نامه‌ای که به خریدار داده است اعتباری ندارد و وارثین فروشنده می‌توانند ادعا کنند که این وکالت نامه باطل و ارزشی ندارد.