محمد حنیف محقق و داستاننویسی است که با دستمایه قرار دادن عشق،نیرنگها و رفتار متداول امروزی کتاب «خرمالوها را به گنجشکها بفروش» را به نگارش در آورده است. وی در گفتگو با خبرنگار گروه فرهنگی به معرفی این کتاب پرداخته است.
میزان-چطور شد «خرمالوها را به گنجشکها بفروش» را نوشتید؟
سعی من این بود که «خرمالوها را به گنجشکها بفروش» بر خلاف کارهای دیگرم، از نظر ساختار، کار سادهتری باشد و مخاطب عامتری بتواند با آن ارتباط برقرار کند. ضمن اینکه این کتاب از نظر درون مایه هم کتاب با توجه به مخاطب عام نوشته شد. این کار در بازنویسی تغییراتی کرده است که در چاپ جدید روانه بازار میشود.
میزان-پیام اصلی این کتاب چیست؟
درونمایه اصلی کتاب به حرف کلی باز میگردد که راستی، انسانیت، خداترس بودن، انسان دوستی و حتی رعایت حال دیگران است. در این کتاب گفته میشود که فریب و دروغ راهکار درستی برای زندگی نیست. هر کار خوب، هرچه قدر هم که کوچک و حتی اگر برای غیرانسان انجام شود بی پاسخ نمیماند و در مقابل هر کار غلطی هم که انجام دهیم علاوه بر عواقبی که در دنیای دیگری دارد در این دنیا هم بازخورد خواهد داشت.
«خرمالوها را به گنجشکها بفروش» یک داستان اصلی دارد که همچون «مستوری» صادق کرمیار که در کنارش مسائل و پیرنگهای فرعی دیگری مطرح میشود، نشان میدهد که چطور در جامعه انسانها از راه زیادهخواهی و خلا قانونی به ثروت بادآورده میرسند و از چه راههای بدی پولدار میشوند و در پی این انتخاب افراد با چه بازخوردی مواجه میشوند.
میزان-مضمون «خرمالوها را به گنجشکها بفروش» به چه اشاره دارد؟
داستان زندگی دختر و پسری است که سرنوشتشان به رسم خویشاندی به نام هم گره خورده، ولی طمع و زیادهخواهی این رابطه را وارد چالشهای جدیدی میکند. چالشهایی که همگی از حرامخواری و بیموالاتی انسان سرچشمه میگیرد. در این داستان به حکم عشق و طمع شخصیتها، داستانها با هم پیوند میخورند و در مسیر جدیدی قرار میگیرند.
ماجرا از این قرار است که پدر یکی از شخصیتها که آدم درستی است بخشی از خرمالو حیاطش را برای گنجشکها در زمستان میگذارد، شخص زیاده خواه میگوید حتی اینها را باید به گنجشکها هم بفروشی و گویا در روزگاری که بسیاری از افراد به دنبال تفاخر، طمعورزی، درآمد، طلا و... از هر شکل حتی راههای غیرقانونی هستند، این حرف در حال ترویج شدن است. در شرایطی که صدا و سیما کازینو شده و هر لحظه مردم را به شرکت در قمار ترغیب میکند، یکی از شخصیتهای این داستان مثل اکثر افراد میگوید حتی خرمالو روی درخت را نیز باید به گنجشک فروخته وشد در حالی که بشریت به گونهای خلق شده که خداوند پاسخ آدمی که به فکر حتی گنجشکهاست و آدمی که در طمع زیادهخواهی است، را میدهد.
یکی از موضوعات این کتاب زندگی، ازدواج و انتخاب همسر است. انسانها از میان افراد مختلف چطور باید انتخاب کنند.
میزان-این کتاب با چه بازخوردی از سوی مخاطب روبهرو شده است؟
«خرمالوها را به گنجشکها بفروش»، کاری است که من بازخوردش را میان نسل دانشآموز و دانشجویان کم و سن و سال دیدهام که بعد از خواندن کتاب گفتهاند: «اگر پدر و مادر و خانوادهشان صدها ساعت با آنها صحبت میکرد شاید تاثیری که این کتاب روی آنها گذاشته را نمیداشت.»
میزان-عنوان کتاب چطور انتخاب شد؟
در جریان خلق اثر با جملهای مواجه شدم که فکر کردم عنوان خوبی برای این کتاب است.
میزان-مهمترین ویژگی این کتاب چیست؟
«خرمالوها را به گنجشکها بفروش» به لحاظ فنی مثل کارهای قبلیام پیچیده نیست بلکه کار سادهای است زبان، ساختار دارد و حرفش قابل فهمتراست و شبیه زندگی امروز ماست یعنی خیلی نزدیک به طبقه متوسط جامعه که یکباره پولدار شدهاند، است. سادگی ساختار و زبان دارد.