به گزارش خبرنگار گروه اقتصاد ، کشور ما به لحاظ اقلیمی و جغرافیایی در پهنه کم آبی قرار گرفته و از طرفی دسترسی به منابع آب تجدید پذیر بسیار محدود است.
از دهه پنجاه به بعد موضوع آب به صورت یک نیاز ضروری مورد توجه قرار گرفت، بعد ازانقلاب اسلامی نیز با توجه به برنامههای اجرایی در سطح کشور آب همچنان به عنوان یک نیاز اساسی و یک زیرساخت برای توسعه کشور، اشتغال، معیشت و امنیت غذایی کشور مورد توجه قرار گرفته و نیاز بوده که مدیریت جامع و کاملی بر منابع آبی کشور چه در زمینه توسعه منابع آبی و مصرف و تقاضا در کشور انجام شود.
در همین راستا محمد رهبری مجری طرح نیروگاههای آبی متوسط، کوچک و مشارکتهای بخش غیر دولتی در گفتوگوی مشروح با در تشریح دستاوردهای ۴۰ ساله انقلاب گفت: قبل از انقلاب ظرفیت کل مخازن سدهای کشور حدود ۱۳ میلیارد متر مکعب بوده که این رقم بعد از انقلاب به بیش از ۵۰ میلیارد متر مکعب افزایش یافته است.
وی افزود: قبل از انقلاب حدود ۱۹ سد در کشور وجود داشت که قدیمیترین آن سد خاکی گلپایگان است که بیشتر این سدها توسط خارجیها طراحی و اجرا شده و در این امر عوامل داخلی به صورت محدود همکاری داشته اند، اما بعد از انقلاب و دردوره اجرای برنامههای توسعه کشور یک حرکت پرشتاب در زمینه توسعه منابع آب در کشور رخ داد و حرکت بزرگی آغاز شد.
مجری طرح نیروگاههای آبی متوسط و کوچک در ادامه خاطرنشان کرد: بعد از پایان جنگ در واقع دولتهای مختلف در جهت توسعه منابع آبی شرکت کردند به طوریکه در دوره اول که کار استارت خورد پروژهها حجم بالایی داشت، اما اجرای پروژههای مهم و کلیدیتر را در دورههای بعد شاهد بودیم و در حال حاضر نیز که در ۴۰ سالگی انقلاب هستیم ظرفیت مخازن به بیش از ۵۰ میلیارد متر مکعب رسیده است.
رهبری در زمینه تعداد سدهای ساخته شده بعد از انقلاب در کشور اظهار کرد: در حال حاضر ۱۷۸ سد مهم در کشور وجود دارد و تعداد کل سدهای کوچک و بزرگ به حدود ۶۰۰ سد میرسد و این توسعه به لحاظ کمی و کیفی در کشور ایجاد شده و دستاورد این اقدامات در کنار توسعه منابع آبی نشان میدهد که در حال حاضر یک جامعه بزرگ مهندسی در کشور داریم که میتواند مشکلات بزرگی را در کشور حل کند.
وی در زمینه صادرات خدمات و پیشرفت در این زمینه تصریح کرد: در حال حاضر یکی ازدستگاههای پیشتاز صدورخدمات فنی ومهندسی صنعت آب کشور است که با اجرای خدمات متعدد در خارج از کشور توانسته کارنامه خوبی در ارائه خدمات فنی و مهندسی به خود اختصاص دهد.
مجری طرح نیروگاههای آبی متوسط و کوچک خاطرنشان کرد: در کنار توسعه منابع آبی کشور بعد از انقلاب صنابع بسیاری از جمله کارخانههای تولید تجهیزات در کشور شکل گرفت همچنین در دانشگاهها توسعه و تنوع در رشتههای مهندسی ایجاد شد که از دیگر دستاوردهای کسب شده در صنعت آب به شمار میرود.
رهبری در زمینه پیشرفت سدسازی و بوی سازی این صنعت گفت: بعد از اجرای برنامههای توسعهای در کشور در صنعت سدسازی و پروژههای انتقال آبی کشور خودکفایی حاصل شد و از طرفی صادرات خدمات مهندسی به کشورهای مختلف جهان قوت گرفت و ماحصل این است که درکنار برنامههای توسعه منابع آبی به این رشد کیفی و علمی در جهان دست پیدا کرده ایم.
وی افزود: میتوان گفت: اقداماتی برای مهار و توسعه منابع آبی در کشور شکل گرفت که ضروری بود اگر چه امروز از دید دیگری به آن نگاه میشود و انتقادهای زیادی بر آن وارد شده ضمن اینکه اهداف خود را محقق کرده و دستاوردهای بسیاری برای کشور داشته است.
مجری طرح نیروگاههای آبی متوسط و کوچک یکی دیگر از مهمترین دستاوردها برای کشور را که مکمل توسعه منابع برق آبی بوده ارتقا سهم تولیدی از انرژیهای برق آبی دانست و خاطرنشان کرد: به طورکلی ۱۵ درصد از ظرفیت نصب شده در کشور را انرژیهای برق آبی تشکیل میدهد و حدود ۱۰ درصد از انرژی مصرفی را تولید میکند.
رهبری با بیان اینکه قبل از انقلاب هیچ اقدامی برای احداث نیروگاه صورت نگرفته بود عنوان کرد: بعد از انقلاب شرکتهایی برای این اقدام ورود کردند که میتوان به کارخانههای بزرگ اشاره کرد و جسارت مهندسین در طراحی و ساخت تجهیزات به حدی رسید که توانستند در کنار خارجیها همگام با آنها کار کنند و پروژههای بزرگ باعث شد که ما در قالب انتقال تکنولوژی به یکی از قدرتهای ساخت ترانسهای مورد نیاز در صنعت برق کشور تبدیل شویم.
وی در رابطه با تولید توربینها در داخل کشور و رسیدن به خود کفایی در این زمینه گفت: توربینهای نیروگاههای برق آبی از بعد از انقلاب در داخل کشور تولید و نصب میشود و میتوان گفت: در این زمینه به خودکفایی دست پیدا کرده ایم.
مجری طرح نیروگاههای آبی متوسط و کوچک در ادامه خاطرنشان کرد: از دوسال گذشته اولین توربین تمام ساخت ایرانی راه اندازی شد و اثرات مثبتی در کشور داشت به طوریکه اگر در این زمینه حمایت صورت گیرد میتوان بازارهای کشورهای همسایه را نیز در دست گرفت.
رهبری بیان اینکه دانش ساخت ژنراتورها در کشور وجود دارد گفت: با وجود این دانش، اما هنوز ساخت آن عملی نشده است که امیدواریم درآینده نزدیک به آن دست پیدا کنیم.
وی یکی دیگر از پتانسیلهای توسعه منابع آبی را توجه به نیروگاههای کوچک و متوسط دانست و افزود: برنامه مفصلی برای توسعه انرژی برق آبی درقالب نیروگاههای کوچک و متوسط برنامه ریزی شده است و به صورت ویژه تحت حمایت انرژیهای پاک کشور هستند که این حرکت نیز بعد از انقلاب و در دهه شصت در کشور آغاز شد.
مجری طرح نیروگاههای آبی متوسط و کوچک در ادامه گفت: بعد از انقلاب ظرفیت نیروگاههای کوچک و متوسط نصب شده در کشور به ۱۳۴ مگاوات رسیده است و اجرای چند طرح دیگر ۳۷ مگاوات دیگر به ظرفیت آن افزوده خواهد شد.
رهبری با اشاره به اهمیت توسعه نیروگاههای کوچک ومتوسط خاطرنشان کرد: توسعه این نیروگاهها به دلیل حجم سرمایه گذاری اندک، پخش بودن در مناطق مختلف کشور، ایجاد نکردن تداخل در زندگی افراد و مهمتر از همه به دلیل ساخت با دانش و تکنولوژی بومی کشور برای سرمایه گذاران اهمیت بسیاری دارد و میتوان درنقاط دوردست و صعب العبور که امکان برق رسانی وجود ندارد از آن استفاده کرد.
وی به توسعه نیروگاههای میکرو بعد از انقلاب اشاره کرد و گفت: با حجم آب کم واختلاف ارتفاع درچشمه سارها و مزارع وکانالها میتوان برق تولید کرد که این امر به طور بومی با همکاری مجموعه آب ونیرو ودانشگاههای کشور درحال انجام است وچند نیروگاه نمونه نیز ساخته و درحال فعالیت است.
مجری طرح نیروگاههای آبی متوسط و کوچک در ادامه عنوان کرد: از این نیروگاهها میتوان به جای فشارشکن دربسیاری از شهرها در سر لولههای آبی که اختلاف ارتفاع دارند استفاده کرد و این مورد یکی دیگر از دستاوردهای بعد ازانقلاب محسوب میشود که در حال حاضر توسط دانشگاهها وشرکتهای دانش بنیان کشوربومی سازی شده است.