سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه در مصاحبه با شبکه آمریکایی MSNBC گفت: یک نکته را باید تاکید کنم؛ هیچ راهحل نظامی برای برنامه هستهای ایران وجود ندارد؛ این موضوع پیشتر آزموده شده است؛ حملههای گستردهای به تاسیسات ما انجام شد، دانشمندان ما ترور شدند، اما نتوانستند برنامه هستهای ما را از بین ببرند. چرا؟ چون این برنامه به دست خود ما و دانشمندانمان توسعه یافته است؛ این فناوری متعلق به ماست و با بمباران و اقدام نظامی قابل نابودی نیست؛ تنها راهحل، دیپلماسی است. به همین دلیل آمریکا به میز مذاکره بازگشته و به دنبال توافق است؛ ما برای صلح آمادهایم، برای دیپلماسی آمادهایم، همانقدر که برای دفاع از خود نیز آمادهایم.
وی اضافه کرد: اگر کسی به دنبال راهحل برای برنامه هستهای ایران است و میخواهد مطمئن شود این برنامه صلحآمیز باقی میماند، تنها مسیر، مذاکره و راهحل دیپلماتیک است.
عراقچی در پاسخ به سؤال درباره خبر پیشنهاد واشنگتن برای غنیسازی صفر گفت: این گمانهزنیها درست نیست؛ ما اکنون با یکدیگر در حال کار هستیم؛ ما هیچ تعلیقی پیشنهاد نکردهایم و طرف آمریکایی هم درخواست «غنیسازی صفر» مطرح نکرده است؛ آنچه اکنون دربارهاش گفتوگو میکنیم این است که چگونه اطمینان حاصل شود برنامه هستهای ایران، ازجمله غنیسازی، صلحآمیز است و برای همیشه صلحآمیز باقی میماند، و در مقابل ایران اقدامهایی برای اعتمادسازی انجام دهد و تحریمها برداشته شود.
وزیر امور خارجه افزود: اول از همه، ما مردم آمریکا را دشمن خود نمیدانیم؛ ما سیاستهای دولت آمریکا را علیه ایران خصمانه میدانیم.زمانی که این خصومتها متوقف شود،آنگاه شاید بتوانیم به نوعی روابط متفاوت بیندیشیم.
وی در ادامه در پاسخ به این سوال که رئیسجمهور ترامپ اغلب این برنامه را تماشا میکند. پیام شما به رئیسجمهور و اعضای کنگره چیست؟ گفت: پیام این است که دولتهای پیشین آمریکا تقریبا هر کاری علیه ما انجام دادهاند: جنگ، تحریم، سازوکار ماشه و هر چیز دیگر، اما هیچیک نتیجه نداد؛ اگر با مردم ایران با زبان احترام صحبت کنید، ما نیز با همان زبان پاسخ خواهیم داد، اما اگر با زبان زور با ما سخن بگویند، ما نیز همانگونه پاسخ خواهیم داد؛ فکر میکنم ایرانیان نشان دادهاند مردمی با عزت هستند؛ ما فقط به زبان احترام پاسخ میدهیم؛ این همان روشی است که باید با ما سخن گفته شود و نتیجهاش را خواهند دید.
مجری: مایلم بپرسم دیروز کلیپی از سخنان رئیسجمهور پخش کردیم که میگفت توافق با ایران چیز خوبی خواهد بود؛ سپس ادامه داد که نرسیدن به توافق با ایران هم میتواند چیز خوبی باشد، که احتمال جنگ را تداعی میکند؛ میتوانید به ما بگویید فاصله آمریکا و ایران در حال حاضر برای دستیابی به توافق که بتواند از جنگ جلوگیری کند چقدر است؟
عراقچی: بسیار سپاسگزارم از این که مرا دعوت کردید؛ چند روز پیش در ژنو گفتوگوهای بسیار خوبی داشتیم و توانستیم درباره موضوعهای مرتبط با برنامه هستهای و تحریمهای آمریکا گفتوگو کنیم و بر سر مجموعهای از اصول یا اصول راهنمای مذاکرات و شکل احتمالی یک توافق به تفاهم رسیدیم؛ سپس از ما خواسته شد پیشنویسی از یک توافق احتمالی تهیه کنیم تا در دیدار بعدی درباره آن پیشنویس گفتوگو کنیم، مذاکره درباره متن آن را آغاز کنیم و امیدواریم به نتیجه برسیم.
این مسیر پیش روی ماست و به نظرم این روند عادی هر مذاکره بینالمللی است و توافق کردیم این مسیر را دنبال کنیم.
یک نکته را باید تاکید کنم این است که هیچ راهحل نظامی برای برنامه هستهای ایران وجود ندارد؛ این موضوع سال گذشته آزموده شد و حمله گستردهای به تاسیسات ما صورت گرفت؛ آنها دانشمندان ما را شهید و ترور کردند، اما نتوانستند برنامه هستهای ما را از بین ببرند.
چرا؟ چون این برنامه به دست خود ما و دانشمندانمان توسعه یافته است؛ این فناوری توسط ما توسعه یافته و متعلق به ماست و با بمباران و اقدام نظامی قابل نابودی نیست؛ تنها راهحل، دیپلماسی است؛ به همین دلیل است که آمریکا به میز مذاکره بازگشته و به دنبال توافق است.
ما برای آن آمادهایم؛ ما برای جنگ آمادهایم و برای صلح هم آمادهایم؛ ما برای دیپلماسی و مذاکره آمادهایم همانقدر که برای جنگ آمادهایم.
فکر میکنم بار گذشته ثابت شد که ایران قادر است به بهترین شکل ممکن از خود دفاع کند؛ پس از ۱۲ روز جنگ، دشمنان ما چارهای جز درخواست آتشبس بدون قید و شرط نداشتند؛ اگر دوباره چنین کاری کنند، وضعیت همین خواهد بود؛ اگر به دنبال توافق هستند، اگر راهحلی برای برنامه هستهای ایران میخواهند، اگر میخواهند اطمینان حاصل کنند که برنامه هستهای ایران صلحآمیز است و برای همیشه صلحآمیز باقی میماند، تنها راهحل، مذاکره دیپلماتیک و دستیابی به یک راهحل دیپلماتیک است.
مجری: بدیهی است که گزارشهایی از هیئت آمریکایی و همچنین از هیئت ایران در برخی از مصاحبههای شما نیز نشان میدهد که شما در برخی موضوعها در مسیر مثبتی پیش رفتهاید، اما یک موضوع همچنان محل اختلاف است؛ آمریکا خواهان تعلیق دائمی برنامه غنیسازی شماست؛ میدانم که ایران تعلیق چندساله پیشنهاد کرده بود، اما آمریکا خواهان توقف دائمی غنیسازی از سوی ایران است؛ آیا ممکن است ایران هرگز به چنین موضعی برسد، یعنی پذیرش آن موضع حداکثریِ تعلیق دائمی برنامههای غنیسازی خود؟
عراقچی: فکر میکنم این گمانهزنیهایی که مطرح کردید درست نیست؛ ما اکنون با یکدیگر در حال کار هستیم. ما هیچ تعلیقی پیشنهاد نکردهایم، طرف آمریکایی هم درخواست غنیسازی صفر مطرح نکرده است.
مجری: بسیار خوب، اجازه بدهید همینجا صحبت شما را قطع کنم؛ چنین چیزی گزارش شده است، بنابراین میخواهم برای کسانی که برنامه را تماشا میکنند و آن گزارشها را خواندهاند، موضع شما این است که آمریکا درخواست نکرده که غنیسازی بهطور دائمی تعلیق شود؟ آیا این همان چیزی است که میگویید؟
عراقچی: بله؛ آنچه اکنون دربارهاش صحبت میکنیم این است که چگونه اطمینان حاصل کنیم که برنامه هستهای ایران، ازجمله غنیسازی، صلحآمیز است و برای همیشه صلحآمیز باقی خواهد ماند و در مقابل، ایران اقدامهایی برای اعتمادسازی انجام دهد تا تضمین کند برنامهاش صلحآمیز باقی میماند، و در مقابل، تحریمها لغو شود.
مجری: آن اقدامها چیست، آقای وزیر؟ اکنون چه اقدامهایی میتواند تضمین کند که برنامه هستهای ایران همواره صلحآمیز باقی بماند؟
عراقچی: هم تعهدهای فنی وجود دارد و هم تعهدهای سیاسی و اقدامهای فنیای که باید انجام شود تا اطمینان حاصل شود؛ این برنامه صرفا برای اهداف صلحآمیز است و اکنون روی همین مسائل فنی کار میکنیم.
به همین دلیل رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی در مذاکرات اخیر نقش بسیار سازندهای ایفا کرد تا از طریق ارائه پیشنهادهای فنی بتواند به حل این مسئله کمک کند؛ بنابراین، قطعا اقدامهای فنیای وجود دارد که میتوان انجام داد و تضمین کرد که برنامه ایران حتی نتواند منحرف شود؛ این همان کاری است که در سال ۲۰۱۵ انجام دادیم و معتقدم میتوانیم دوباره آن را انجام دهیم، حتی به شکلی بهتر.
این همان چیزی است که در حال حاضر روی آن کار میکنیم؛ من به تیم خود دستور دادهام که روی جنبههای مختلف یک توافق احتمالی کار کنند؛ من در تماس مستقیم با رافائل گروسی هستم، پیشنهادهای او را دریافت میکنم و همچنین با طرف گفتوگوی خوداستیو ویتکاف و جرد کوشنر در تماس هستم و هر زمان لازم باشد دوباره با هم خواهیم نشست تا ببینیم چگونه میتوانیم به توافقی عادلانه و منصفانه برسیم؛ همانطور که رئیسجمهور ترامپ نیز اشاره کرده، به باور من توافقی عادلانه و منصفانه دستیافتنی است، اما به نوعی خلاقیت و انعطافپذیری از سوی طرفین نیاز داریم تا توافق در دسترس باشد، راهحل دیگری برای این مسئله وجود ندارد.
مجری: آقای وزیر، به نظر میرسد دو جدول زمانی متفاوت در جریان است که با یکدیگر در تعارض هستند؛ گمانهزنیهایی مطرح شده، رسانهها بسیار درباره آن حدس و گمان زدهاند در آمریکا و سراسر غرب، که ممکن است حملهای بهزودی، حتی همین آخر هفته، رخ دهد، اما پس از دیدار در روز دوشنبه، گفتید برای مدتی پیشنهاد متقابل دیگری تهیه خواهید کرد و آن را به آقای ویتکاف و جرد ارائه میدهید؛ به من بگویید کدام جدول زمانی درست است.
عراقچی: باید بگویم که اول از همه، هیچ ضربالاجلی وجود ندارد؛ ما فقط با یکدیگر گفتوگو کردیم که چگونه میتوانیم به توافقی سریع برسیم، توافق سریع چیزی است که طرفین به آن علاقهمند هستند؛ همانطور که میدانید ما تحت تحریم هستیم؛ بدیهی است هر روزی که تحریمها لغو شود، هرچه زودتر باشد برای ما بهتر است، بنابراین هیچ دلیلی برای به تاخیر انداختن توافق احتمالی نداریم یا وقتکشی، اصلا چنین قصدی نداریم.
از سوی دیگر، برای طرف آمریکایی نیز، رئیسجمهور ترامپ و تیمش علاقهمند به توافقی سریع هستند،
بنابراین توافق کردیم با یکدیگر همکاری کنیم تا هرچه سریعتر به توافق برسیم؛ تنها پرسش این است که چگونه آن را به توافقی عادلانه تبدیل کنیم، توافقی برد-برد و منصفانه و این بخش دشوار ماجراست؛ بدیهی است هر ۲ طرف منافع خاص و دغدغههای خود را دارند و وظیفه ما یافتن راهحلی است که منافع و نگرانیهای هر ۲ طرف را دربرگیرد؛ بنابراین ما در حال انجام وظیفه خود هستیم؛ امیدوارم کسانی که به دنبال جنگ هستند و میخواهند آمریکا را بار دیگر به جنگی غیرضروری و فاجعهبار بکشانند، موفق نشوند و اجازه دهند ما دیپلماتها با یکدیگر کار کنیم و راهحل دیپلماتیک پیدا کنیم که به باور من در دسترس است و میتواند در مدت کوتاهی حاصل شود.
مجری: از نظر شما توافق برد-برد چه تعریفی دارد براساس گفتوگوهایتان با ویتکاف و کوشنر و از نگاه آنها چگونه است؟ به نظر شما رسیدن به یک توافق برد-برد که بتواند از جنگ جلوگیری کند، چگونه خواهد بود؟
عراقچی: توافق برد-برد زمانی است که آمریکا کاملا مطمئن باشد که برنامه هستهای ایران صلحآمیز است و صلحآمیز باقی خواهد ماند و در مقابل، تحریمها برای ایران لغو شود.
من به تجمع نظامی در اطراف کشورمان اشاره نمیکنم، زیرا این اقدام کاملا غیرضروری و بیفایده است؛ راهحل دیپلماتیک در دسترس ماست؛ میتوانیم بهراحتی به آن دست یابیم؛ من در سالهای گذشته در این حوزه فعالیت داشتهام و با طرفهای مختلف مذاکره کردهام؛ میدانم که توافق دستیافتنی است، اما باید عادلانه و مبتنی بر راهحل برد-برد باشد.
گزینه نظامی فقط اوضاع را پیچیدهتر میکند و نه تنها پیامدهای فاجعهبار برای ما بلکه شاید برای کل منطقه و برای جامعه بینالمللی خواهد داشت که از تشدید تنشهای مختلف و جنگها در منطقه ما و فراتر از آن خسته شده اند.
مجری: با توجه به این افزایش تنشها گام بعدی چیست؟ آیا سریعتر به مذاکرهکنندگان آمریکایی برای یافتن راه رسیدن به توافق باز خواهید گشت؟ آیا همچنان بر همان زمانبندی قبلی هستید؟
عراقچی: گام بعدی نیروهای مسلح ما موضوعی جداگانه است؛ من با آن بخش سروکار ندارم؛ من کار خودم را انجام میدهم؛ گام بعدی برای من ارائه پیشنویس یک توافق احتمالی به همتایانم در آمریکا است؛ فکر میکنم طی چند روز آینده این پیشنویس آماده خواهد شد؛ پس از تایید نهایی مقامهای بالاتر، به استیو ویتکاف تحویل داده خواهد شد و شاید به جلسهای دیگر برای گفتوگو درباره آن نیاز باشد تا سپس کار بر روی متن آن پیشنویس را آغاز کنیم؛ امیدواریم به نتیجهای مطلوب برسیم؛ این نقشه راه پیش روی من است و گمان نمیکنم زمان زیادی ببرد؛ شاید ظرف حدود یک هفته بتوانیم مذاکرات جدی بر سر متن را آغاز کنیم و به نتیجه برسیم.
مجری: بدیهی است که از سال ۱۹۷۹ تاکنون، ایرانیان در خیابانها شعار مرگ بر آمریکا دادهاند و پرچم آمریکا را سوزاندن و آمریکاییها را دشمن خود دانستهاند؛ میخواهم بدانم آیا موضع کنونی دولت ایران این است که آمریکا دشمن آن است؟
عراقچی: شما میبینید که آمریکا چه اقدامهایی علیه ما انجام میدهد، و خصومتهایی که علیه ما نشان میدهد، و تجمع نظامیای که در اطراف ما ایجاد کردهاند؛ پس انتظار دارید ما آنها را چگونه تلقی کنیم؟ بدیهی است این رفتار، خصومت از سوی آمریکا نسبت به ماست.
مجری: من فقط برای شفافسازی سؤال میکنم. اگر از این مرحله عبور کنیم که ایران آمریکا را دشمن خود میداند، آیا ممکن است به مرحلهای برسیم که ۲ کشور از این وضعیت عبور کنند؟
عراقچی: اول از همه، ما مردم آمریکا را دشمن خود نمیدانیم؛ ما سیاستهای دولت آمریکا را علیه ایران خصمانه میدانیم؛ زمانی که این خصومتها متوقف شود، آنگاه شاید بتوانیم به نوعی روابط متفاوت بیندیشیم؛ به همین دلیل بود که در سال ۲۰۱۵ آن توافق را انجام دادیم؛ ما توافق بسیار خوبی با دولت وقت آمریکا امضا کردیم، اما متأسفانه تجربه خوبی از آن حاصل نشد؛ دوباره وارد مذاکره شدیم، اما در میانه گفتوگوها به ما حمله شد؛ بنابراین بسیار تأسفبار است که تجربه خوبی از تعامل با دولتهای آمریکا نداریم؛ به محض اینکه این برداشت تغییر کند و به توافقی خوب برسیم که از سوی دولت آمریکا محترم شمرده شود و با حسن نیت اجرا شود فکر میکنم اوضاع شروع به تغییر خواهد کرد؛ بنابراین معتقدم همهچیز به طرف مقابل بستگی دارد.
مجری: رئیسجمهور ترامپ اغلب این برنامه را تماشا میکند. پیام شما به رئیسجمهور و اعضای کنگره چیست؟
عراقچی: پیام این است که دولتهای پیشین آمریکا تقریبا هر کاری علیه ما انجام دادهاند: جنگ، تحریم، سازوکار ماشه و هر چیز دیگر، اما هیچیک نتیجه نداد؛ اگر با مردم ایران با زبان احترام صحبت کنید ما نیز با همان زبان پاسخ خواهیم داد، اما اگر با زبان زور با ما سخن بگویند، ما نیز همانگونه پاسخ خواهیم داد؛ فکر میکنم ایرانیان نشان دادهاند مردمی با عزت هستند؛ ما فقط به زبان احترام پاسخ میدهیم؛ این همان روشی است که باید با ما سخن گفته شود و نتیجهاش را خواهند دید.
انتهای پیام/