فوتبال ایتالیا این روزها از نظر فنی و رقابتی در یکی از بهترین دورههای یک دهه اخیر قرار دارد. کورس فشرده قهرمانی و کسب سهمیههای اروپایی، سریآ را به یکی از تماشاییترین لیگهای این فصل اروپا تبدیل کرده است. رقابت نزدیک اینتر، میلان، ناپولی، یوونتوس، رم و آتالانتا و حضور تیمهای شگفتیسازی، چون کومو، فضای لیگ ایتالیا را بسیار رقابتی و هیجانانگیز کرده است. اما پشت این ویترین درخشان، واقعیتی نگرانکننده وجود دارد؛ واقعیتی که تازهترین گزارش اقتصادی رسانه لاگاتزتا دلو اسپورت درباره فصل ۲۰۲۴/۲۵ آن را بهروشنی نشان میدهد.
بر اساس این گزارش، ۱۳ تیم از ۲۰ تیم حاضر در سریآ با زیان مالی مواجهاند. این در حالی است که سریآ در فصل گذشته مجموعاً ۳۶۰ میلیون یورو ضرر ثبت کرده بود. روند افزایشی بدهیها طی سالهای اخیر، شرایط را پیچیدهتر کرده و بسیاری از باشگاهها را با فشارهای مالی جدی روبهرو ساخته است.
تبدیل شدن سریآ به «منطقه ترانزیت»
یکی از نکات کلیدی این گزارش، درآمد بالای حاصل از فروش بازیکنان است. باشگاههای ایتالیایی در فصل ۲۰۲۴/۲۵ از محل انتقال بازیکنان، ۸۴۴ میلیون یورو سود کسب کردهاند. این عدد چشمگیر، اما یک حقیقت تکاندهنده را تایید میکند: فوتبال ایتالیا به منطقه ترانزیت بازیکنان تبدیل شده است. جایی که استعدادهای جوان رشد میکنند، ارزششان افزایش مییابد و سپس به لیگها و باشگاههای ثروتمندتر و مدعی فروخته میشوند؛ دقیقاً مشابه آنچه در که در دهههای گذشته در لیگهای پرتغال و هلند رخ میداد. یعنی سریآ که روزگاری صحنه درخشش بزرگترین ستارههای تاریخ فوتبال بود و اسطورهها آروزی حضور در آن را داشتند، حالا تنها به لیگی برای خودنمایی جهت ترنسفر به ابرباشگاههای اسپانیا، آلمان و انگلیس تبدیل شده.
تورم بازار نقلوانتقالات باعث شده بسیاری از باشگاههای سریآ عملاً در نقش فروشنده دائمی ظاهر شوند؛ استراتژیای که در کوتاهمدت نقدینگی و سود خوبی ایجاد میکند، اما ثبات فنی و پروژههای بلندمدت برای موفقیت و کسب جام را تهدید میکند.
همزمان که فروش بازیکنان سودآور بوده، هزینهها نیز به شکل خطرناکی افزایش یافتهاند؛ مجموع هزینه دستمزدها به حدود ۲ میلیارد یورو رسیده و ۸۳۷ میلیون یورو هم خرج خرید بازیکنان جدید شده است. به تعبیر این گزارش، بخشی از این هزینهها به نوعی به اتلاف منابع تبدیل شده که تعادل مالی لیگ را به خطر انداخته است و ممکن است پیامدهای جدی مالی در پی داشته باشد.
شکاف عمیق بین دارا و ندار!
همچنین منابع اصلی درآمدی (حق پخش، تبلیغات و اسپانسرینگ) رشد قابلتوجهی نداشتند. شکاف بین تیمهای بیبضاعت و تیمهای متمول عمیقتر شده است؛ ۸ باشگاه برتر لیگ مجموعاً ۱۵۵ میلیون یورو افزایش درآمد از طریق تبلیغات و اسپانسرینگ ثبت کردند در حالی که ۱۲ باشگاه دیگر حدود ۱۰۰ میلیون یورو کاهش درآمد داشتند. یعنی دارا، داراتر شده و ندار، ندارتر!
همچنین عملکرد نسبتاً ضعیف تیمهای ایتالیایی در مسابقات اروپایی بهویژه لیگ قهرمانان اروپا، باعث شده تیمهای مطرح از سودآوری خوب این تورنمنت و جوایز یوفا بیبهره بمانند. تنها اینترمیلان که در ۳ سال گذشته، ۲ بار به فینال رسیده توانسته سود خوبی از این طریق به دست آورد و باقی تیمها از چنین دریافتیهایی محرومند.
با این تفاسیر میتوان گفت درست است که سریآ در یکی، ۲ فصل اخیر رقابت نزدیکی را شاهد است و حتی سرنوشت قهرمانی به هفتههای پایانی کشیده میشود، اما ترازنامههای مالی تصویر متفاوتی از افول فوتبال ایتالیا را نشان میدهند. اگر ساختار درآمدی لیگ، بهویژه در حوزه حق پخش و اسپانسرینگ اصلاح نشود، وابستگی بیش از حد به فروش بازیکن و افزایش بیرویه هزینهها میتواند فوتبال و لیگ دوستداشتنی ایتالیا را وارد چرخهای از بحران کند.
انتهای پیام/