محمدرضا عارف در آیین گرامیداشت روز پزشک که در مرکز همایشهای بیمارستان شهید رجایی برگزار شد با بیان اینکه پزشکان و کادر درمان در طول چهار دهه گذشته با وجود مشکلات و مسائل در همه صحنهها حضوری پیشتاز و موثر داشتند گفت: در هشت سال دفاع مقدس وابستگی شدید درمانی و دارویی به خارج از کشور داشتیم، اما پزشکان و کادر درمان حضوری جدی در این عرصه مهم کشور داشتند و با رویکرد عمیق راهبردی و خوداتکایی و با توجه به انگیزه بالای کادر درمان و دانشجویان رشته پزشکی صحنههای افتخار آمیزی رقم زدند که امروز جایگاه برجسته و خوبی در دنیا داریم.
معاون اول رئیس جمهور همچنین با قدردانی از خدمات ارزشمند خانواده سلامت در جنگ ۱۲ روزه ادامه داد: بخش درمان و سلامت از عوامل مؤثر و مهم انسجام و وفاق ملی در این دوران بود.
وی با بیان اینکه سازمان نظام پزشکی علاوه بر ارائه خدمات تخصصی وظایف حاکمیتی خود را در طول دهههای گذشته به خوبی انجام داده است، خاطر نشان کرد: سازمان نظام پزشکی از بخشهای کشور است که مسئولیتهای حاکمیتی بر عهده دارد و عملکرد این سازمان در واگذاری تصدیگریهای حاکمیتی به بخشهای غیردولتی موفق ظاهر شد که مسیر برای واگذاری تصدیگری به بخش خصوصی طبق قانون اساسی و سیاستهای کلی در طول سالیان گذشته هموار شد.
دکتر عارف همچنین با قدردانی از عنایتهای همیشگی مقام معظم رهبری نسبت به دولت چهاردهم تاکید کرد: مقام معظم رهبری در سخنان روز گذشته خود دولت وفاق ملی و خدمات این دولت را مورد محبت و توجه قرار دادهاند که البته این عنایت مسئولیت دولتمردان و عزم خدمتگزاران دولت در ادامه خدمات بیشتر به مردم که مایه استحکام، وفاق و تفاهم ملی است را سنگینتر خواهد کرد.
معاون اول رئیس جمهور با بیان اینکه برگزاری مراسم گرامیداشت روزهای خاص و چنین نشستهایی علاوه بر قدردانی از خدمات، انگیزهای برای ارزیابی عملکرد است گفت: بحث نامگذاری ایام در شورای انقلاب فرهنگی در دهه شصت مطرح شد که این نامگذاریها بهانهای برای ارزیابی عملکرد بخشهای مختلف بوده و روز پزشک فرصتی مناسب برای آسیب شناسی و نقد اقدامات انجام شده در طول دهههای گذشته است.
وی با تاکید بر حفظ منزلت پزشک، کادر درمان و همه متخصصین بخش سلامت ادامه داد: باید نقاط ضعف و قوت بخش بهداشت و سلامت و درمان توسط فعالان این حوزه بررسی شود تا به سمت ارتقای جایگاه این بخش حرکت کنیم.
دکتر عارف اهمیت نظارت بر اقدامات و فعالیتهای حوزه درمان و سلامت به ویژه دارویی را خاطر نشان ساخت و تصریح کرد: سهم ۸ درصدی بخش پزشکی از تولید ناخالص داخلی که در سند چشمانداز بیست ساله و برنامههای توسعه گنجانده شده است را قبول داریم و برای خدمت رسانی در شأن مردم و حفظ عزت بیمار و پزشک باید منابع لازم برای رسیدن به این سهم ۸ درصدی تأمین شود.
معاون اول رئیس جمهور تاکید کرد: اقتصاد سلامت صرفاً مبادله اعتبارات نیست و دولت چهاردهم آمادگی دارد مسائل و مشکلات این بخش را با کمک کادر درمان و سلامت سامان دهد تا جایی که با وجود مشکلات و کسریهای بودجه در سال گذشته اجازه ندادیم حداقلهای منطقی بخش بهداشت و درمان آسیبی ببیند.
وی با تاکید بر ضرورت نظارت بر تولید و فروش دارو در بخش داروسازی و داروخانهها ادامه داد: باید تولید، فروش و ارز اختصاص یافته به واردات دارو صرف حوزه درمان شود.
دکتر عارف با ذکر خاطرهای از فروش برخی داروها بدون نسخه و کارت پزشکی توسط یکی از داروخانههای کشور افزود: بخش نظارت بر این حوزه و عدم فروش داروها خارج از چرخه درمان در اولین گام توسط پزشکان انجام شود چرا که فلسفه تشکیل سازمان نظام پزشکی نظارت بر این مسائل بود و پزشکان حیثیت دارند و دولت در این امور دخالتی نمیکند.
وی ادامه داد: دولت چهاردهم نُرم جهانی در خصوص وظایف، تکالیف و هزینه کرد بخش درمان و سلامت را میپذیرد و آمادگی داریم با توجه به شرایط کشور وظایف خود را در قبال کادر درمان و سلامت انجام دهیم.
معاون اول رئیس جمهور بیان کرد: اکثریت کادر پزشکی انگیزه بالای خدمت به مردم و بیماران را دارند که کمتر به مسائل معیشتی میپردازند، اما وظیفه حاکمیت و دولتها تأمین معیشت و زندگی شرافتمندانه و با آبرو برای کادر درمان است تا دغدغه مایحتاج زندگی خود را نداشته باشند.
وی با بیان اینکه سازمان نظام پزشکی و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی برنامهای جامع برای معیشت کادر درمان و سلامت تهیه کنند، تاکید کرد: بخش سلامت و درمان از اولویتهای دولت چهاردهم است و در اسناد بالادستی و همچنین برنامه هفتم پیشرفت احکام و قوانین خوب و مترقی در این حوزه تدوین شده است و باید آیین نامههای نوشته شده اجرایی شود و صرفاً این آیین نامهها تنها برای نگارش و فراموشی نیست.
دکتر عارف با تاکید بر اینکه کادر درمان و سلامت از گروههای مرجع و نخبه کشور هستند گفت: جامعه و نظام توقع بالایی از این بخش در کشورداری و حکمرانی دارند که باید واگذاری امور را از کارکنان و فعالین این حوزه شروع کنیم.
معاون اول رئیس جمهور همچنین بر ارتقای کارآمدی و بهرهوری بخش درمان و سلامت و توسعه و کمی و کیفی این حوزه با هدف محرومیتزدایی تاکید کرد و گفت: محرومیت زدایی یکی از دلایل برگزاری آزمونها به شکل منطقهای بود با این حال هنوز در خیلی از نقاط کشور مشکل محرومیتزدایی داریم و به همین دلیل در تعرفههای امسال اعتنای به نسبت خوبی به متخصصانی داشتیم که در شهرستانها فعالیت دارند. رویکرد دولت این است که در حد مقدورات به جای پزشک متخصص پروازی آنها در مناطق مختلف کشور از جمله مناطق محروم مستقر شوند.
وی با تاکید بر اینکه استقرار نظام پزشک خانوار و نظام ارجاع سلامت از اولویتهای دولت چهاردهم است اظهار داشت: این دو طرح به دلایل مختلفی در سالهای گذشته به خوبی اجرا نشده است ما برای حل این مشکل به فرهنگ سازی نیازمندیم. در برنامه هفتم توسعه نیز این دو طرح به خوبی دیده شده است، اما اجرای آن پیچیده بوده و صرفاً با بخشنامه قابل اجرا نیست بلکه به اصلاح فرهنگ و نگاه مردم نیاز داریم تا آنها قبول کنند نظام پزشک خانوار و نظام اجرای سلامت به نفع آنهاست.
دکتر عارف ادامه داد: در برنامه هفتم توسعه اجرای سند جامع مراقبت سلامت در نظر گرفته شده و تکالیفی مشخص کرده است که باید اجرایی شود.
معاون اول رئیس جمهور در ادامه بیان کرد: ما در بخش حاکمیت نظام هوشمند اطلاعات سلامت کمکاری کردهایم در نتیجه حریم خصوصی بیمار نادیده گرفته شده است و دسترسی به اسناد و پرونده پزشکی بیمار برای افرادی که در مراکز درمانی فعالیت میکنند وجود دارد البته فناوری این مشکل را حل میکند پزشکان هم از جمله اقشاری هستند که همواره از فناوریهای نو استقبال کرده و از آن استفاده کردهاند، ما در این بخش به یک سامان جدی نیاز داریم.
وی ادامه داد: به بهانه استفاده از هوش مصنوعی که البته یک ضرورت است گاهی اطلاعات دقیق و ارزشمندی توسط افرادی که صلاحیت ندارند به نهادهای خارج از کشور فرستاده میشوند. اطلاعات پزشکی از جمله سریترین اطلاعات یک کشور است و باید وزارت بهداشت در این زمینه اقدام جدی کند تا این اطلاعات به راحتی در اختیار دیگران قرار نگرفته و امنیت دادهها حفظ شود. امروز خیلی از حملات نرم به کشورها به خاطر این است که فردی از داخل دستگاه این اطلاعات را منتقل کرده است.
دکتر عارف در بخش دیگری از سخنان خود با تاکید بر اینکه باید وضعیت بیمه اصلاح شده و بیمه پایه مطمئن برای مردم وجود داشته باشد خاطر نشان کرد: باور ما این است که توان تامین نیازهای دارویی و تجهیزات پزشکی نه تنها برای کشورمان بلکه برای کشورهای حوزه تمدنی مشترک خود یعنی برای جمعیتی بین ۳۰۰ تا ۴۰۰ میلیون نفر را داریم و ما باید به سمت خودکفایی در زمینه تولید دارو حرکت کنیم.
وی افزود: شرایط کشور خاص است و ما با دشمنی مواجه هستیم که برای اولین بار با او رو در رو شدیم و اکنون هم در حالت توقف آتش هستیم. به همین دلیل بدون اینکه آرامش جامعه به هم بخورد باید در زمینه دارو برای بدترین حالت هم آمادگی داشته باشیم. در زمینه تولید دارو و تجهیزات و تامین ذخایر راهبردی باید اقدامی جدی کنیم. البته ما هیچوقت جنگ طلب نبودیم و جنگ راهبرد ما نیست البته راهبرد ما دفاع از کشور و زدن سیلی محکم به متجاوز است.
معاون اول رئیس جمهور با اشاره به ضرورت اصلاح اساسنامه سازمان غذا و دارو بیان کرد: کشور برای حفظ تعامل با دنیا نه تنها دیپلماسی سیاسی بلکه باید انواع دیپلماسی را دنبال کند که یک وجه دیپلماسی دیپلماسی سلامت است. شرایط ما برای جذب گردشگر سلامت خوب بوده و زمینه مناسبی فراهم است. کشورهای مسلمان در منطقه به خصوص کشورهای جنوبی ایران علاقمند هستند توسط پزشکان ایرانی درمان شوند؛ بنابراین دیپلماسی سلامت یکی از راهبردهای ما برای تقویت سایر ابعاد دیپلماسی کشور است ما به دنبال وحدت دنیای اسلام هستیم، زیرا دشمن همواره از اختلافات کشورهای اسلامی بهره میبرد.
وی با توصیه به تلاش جدیتر برای جذب گردشگر سلامت گفت: عموماً گردشگرانی که به ایران میآیند عقبه فرهنگی و میراثی دارند و معمولاً هیچگاه برای تفریحی که در سایر کشورهای دنیا وجود دارد به ایران نمیآیند بلکه آنها عقبه فرهنگی و میراثی دارند و باید امکانات مناسب برای جذب آنها را فراهم کنیم.
دکتر عارف با تقدیر از اقدامات وزارت بهداشت در زمینه آموزش و پژوهش خاطر نشان کرد: در گذشته ارز زیادی برای درمان هزینه میشد، اما به برکت انقلاب اسلامی و تلاش پزشکان، وضعیت مناسبی داریم و در زمینه آموزش و پرورش هم دستاوردهای ارزشمندی داشتهایم ولی باید تلاش بیشتری کنیم تا مرجعیت علمی را که در بیانیه گام دوم انقلاب هم توسط رهبر معظم انقلاب تاکید شده است بدست بیاوریم در این جهت در همین زمینه باید با کشورهای منطقه و انجمنهای علمی دنیا ارتباط بیشتری برقرار کنیم. ما حتی میتوانیم دانشجوی خارجی جذب کنیم، زیرا ظرفیت ما بیش از نیازهای داخلی است.
معاون اول رئیسجمهور همچنین با اشاره به ضرورت استفاده از فناوریهای نوین از جمله هوش مصنوعی در بخش بهداشت و درمان اظهار کرد: ما باید دانشگاههای خود را بینالمللی کرده و به سمت دانشگاههای نسل ۳ و ۴ حرکت کنیم که دانشگاههایی کارآفرین هستند و مسئولیت اجتماعی دارند. از سویی باید تعامل دانشگاههای علوم پزشکی و غیرپزشکی هم برقرار شود، زیرا امروز دیگر پژوهشها فرا رشتهای و بین رشتهای شده است.
وی ادامه داد: برای حفظ انسجام اجتماعی باید بازنگری جدی در خیلی از امور داشته باشیم که بخش قابل ملاحظه آن در آموزش از مدرسه تا دانشگاه است. پرسش این است که آیا آییننامهها و مقررات دانشگاهها پاسخگوی نیازهای دهه آینده است؟ آیا هنوز میتوانیم به اساتید یک گروه یا دانشگاه بگوییم شما حق ندارید مدیر گروه یا رئیس دانشگاه خود را انتخاب کنید؟ هنوز باید مقررات اداره دانشگاهها را باید از بیرون دیکته کنیم؟ این مصوبات و مقررات وحی منزل نبوده و قابل اصلاح است و این اصلاحات باید بر اساس محور وحدت و انسجام که در فرمایشات اخیر مقام معظم رهبری وجود دارد انجام شود.
دکتر عارف همچنین با اشاره به ضرورت اصلاح در زمینه گزینشهای جذب در دانشگاهها بیان کرد:مسئول جذب در یک جلسه گزارش میدهد ۹۹،۲ درصد از کسانی که از طریق جذب به دانشگاه معرفی شدهاندجذب شدهاند یعنی همه این نارضایتیتراشیها برای ۰.۸ درصد است.
معاون اول رئیسجمهور با اشاره به مهاجرت نخبگان، اظهار داشت: معیشت تنها دلیل مهاجرت نخبگان نیست بلکه ابزار کار یا دخالتها هم در این مسیر نقش دارد ما وظیفه ایجاد آرامش برای نخبگان را داریم.
وی ادامه داد: کسب جایگاه اول منطقه در زمینه پزشکی در سند چشمانداز بیست ساله وجود دارد ما باید برای رسیدن به این هدف تلاش کنیم. اساتید و فعالان حوزه بهداشت و درمان باید به دولت بیان کنند که ما چگونه میتوانیم به این هدف برسیم. دولت چهاردهم آمادگی دارد تا گامهای اساسی در این مسیر برداشته تا شاهد دستیابی به جایگاهی باشیم که در سند چشمانداز بیست ساله دیده شده و مهاجرت معکوس در این زمینه انجام شود، اگر به بیانه گام دوم انقلاب اسلامی استناد و توجه کافی شود مطمئن هستم ما میتوانیم در حوزه بهداشت و درمان جایگاه برتر در منطقه و دنیا به دست آوریم.
همچنین معاون اول رئیس جمهور در این مراسم از تعدادی از پزشکان برجسته کشور با اهدای لوح تقدیر کرد.