اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه، دوشنبه، ۲۰ اسفند ۱۴۰۳ با حضور در نشست خبری هفتگی به پرسشهای خبرنگاران رسانههای داخلی و خارجی درباره مهمترین موضوعهای سیاست خارجی در روزهای اخیر پاسخ داد.
بقایی گفت: تحولات دیپلماتیک متعددی در هفته اخیر روی دادند که مهمترین آنها نشست فوقالعاده سازمان همکاری اسلامی در جده به پیشنهاد ایران برای تصمیمگیری در رابطه با توطئه کوچ اجباری مردم غزه بود و وزیر امور خارجه در حاشیه این نشست، دیدارهایی با همتایان و مقامهای شرکتکننده داشت.
نامهای از آمریکا دریافت نشد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که آیا ایران نامهای از ترامپ دریافت کرده است یا خیر، گفت: خیر، نامهای دریافت نشد.
ماهیت سیاست خارجی آمریکا نقض قوانین بینالمللی است
بقایی در بخشی دیگر درباره تهدیدهای آمریکا علیه ایران در موضوع مذاکره، گفت: مقامهای مختلف کشورمان در این مورد صحبت کردهاند؛ تهدید به استفاده از زور براساس قوانین بینالملل ممنوع و نوعی تخلف است؛ گرینههای روی میز و تعابیر شبیه به این به مفهوم تهدید به استفاده از زور است، اما مردم ایران همواره برای پیشبرد اهداف خود مقاومت کردهاند.
وی اضافه کرد: ماهیت سیاست خارجی آمریکا قلدرمابانه و ناقض قوانین بینالمللی است و تهدید به جنگ گویای بیتوجهی آمریکا به مذاکره است.
سخنگوی دستگاه دیپلماسی تاکید کرد: ایران هیچگاه از مذاکره به معنای درست عدول نکرده و اعلام کرده که مذاکره تحت فشار و تهدید بیمعناست؛ موضع ما در این باره مشخص است و وزیر امور خارجه شب گذشته برای چندمینبار موضع ایران را درباره مذاکره اعلام کرد.
وی یادآوری کرد: مذاکره متفاوت از عملیات رسانهای و روانی است.
فرانسه درباره کشته شدن ۲ شهروند ایرانی پاسخی ارائه نکرده است
بقایی در پاسخ به پرسش میزان درباره آخرین وضعیت پرونده کشته شدن ۲ شهروند ایرانی در فرانسه و همچنین ناپدید شدن یک شهروند ایرانی در فرانسه، گفت: وزارت امور خارجه وظیفه خود میداند که در جهت حمایت از حقوق اتباع ایران در هر جایی از جهان عمل کند.
وی اضافه کرد: ۲ شهروند ایرانی حدود ۳ ماه قبل در فرانسه در جریان عملیاتی که ابعاد آن هنوز هم برای ما روشن نیست، به قتل رسیدند؛ برای ما مشخص نیست که آیا این یک عملیات تروریستی بوده یا یک عملیات ناشی از تنفر نژادی بوده است؛ در هر صورت اصول مبنایی قضایی و حقوق بشری اقتضا میکند که در این موارد دستگاه قضایی کشور مربوطه رسیدگی کند، تحقیقات قضایی را انجام دهد و اطلاعات جزئی درباره نحوه وقوع قتل و پیگرد کیفری و مجازات ضارب یا ضاربین انجام دهد.
سخنگوی وزارت امور خارجه همچنین اظهار کرد: ما پیگیری مستمری در این زمینه هم از طریق سفارت فرانسه در تهران و هم از طریق سفارت خودمان در پاریس داشتیم، اما متاسفانه هنوز در این زمینه جزئیاتی دریافت نکردهایم و برای ما روشن نیست که آیا روند رسیدگی به قتلها شروع شده است یا خیر؛ این مطالبهای است که ما کماکان با مقامهای فرانسوی مطرح خواهیم کرد.
وی همچنین یادآوری کرد: در رابطه با مورد دوم متاسفانه مطلع شدیم که یکی از شهروندان ایرانی ساکن فرانسه، یک خانم میانسال و استاد دانشگاه ناپدید شده است؛ هنوز ما نتوانستیم اطلاعات دقیقی از وضعیت این خانم از مراجع ذیربط فرانسه دریافت کنیم؛ دیروز با سفارت فرانسه صحبت شد و بخش کنسولی ما پیگیری کرد؛ امیدواریم که هرچه سریعتر اطلاعات مشخصی درباره وضعیت ایشان کسب کنیم و خانواده ایشان را از نگرانی خارج کنیم.
از اقدام سوئیس در لغو اجلاس ژنو متاسف و متعجب شدیم
بقایی درباره اقدام سوئیس در بیتوجهی به مشورتی دیوان بینالمللی دادگستری برای برگزاری نشست در موضوع حمایت از غیرنظامیان در زمان جنگ، گفت: قطعنامه یادشده در سپتامبر ۲۰۲۴ در مجمع عمومی سازمان ملل تصویب شد و یکی از بندها از سوئیس بهعنوان بانی اسناد بشردوستانه برای حمایت از اهداف غیرنظامیان درخواست برگزاری نشست میکرد.
وی یادآوری کرد: قرار بود نشست مربوطه در ماه مارس برگزار شود و اعضای متعاهد سندی را برای حمایت از غیرنظامیان در فلسطین اشغالی تصویب کنند؛ طی چند ماه گذشته رایزنیهای فشردهای انجام شد؛ متاسف و متعجب شدیم که سوئیس تصمیم گرفت اجلاس را برگزار نکند؛ در نشست جده هم این موضوع بحث شد و همگی ابراز تاسف کردند.
سخنگوی وزارت امور خارجه اظهار کرد: در ۲ سال گذشته با وجود نقضهای آشکار حقوق بشر متولیان مدعی حقوق بشر واکنش درخوری نداشتهاند.
آمریکا باید متوجه آثار حقوق بشری تحریمها بر مردم ایران باشد
بقایی در بخشی دیگر درباره سیاست فشار حداکثری آمریکا و تاثیر آن بر روابط کشورهای منطقه با ایران، گفت: اظهارات مقامهای آمریکا اعتراف به جنایت علیه بشریت است؛ این اظهارات و اقدامها غیرقانونی و ظلم به مردم ایران است و آمریکا باید متوجه آثار حقوق بشری تحریمها بر مردم ایران باشد.
وی تاکید کرد: کشورهای منطقه نباید اجازه دهند که فشارهای غیرقانونی آمریکا بر روابط با ایران تاثیر منفی داشته باشد و به فتنه و توطئه در منطقه منجر شود.
نگران گزارشهای مربوط به خشونت و ناامنی در سوریه هستیم
بقایی همچنین درباره تحولات سوریه طی روزهای گذشته، گفت: موضع ما در این مورد آشکار است؛ اتفاقهای ناخوشایند و غمانگیزی در مناطق مختلف سوریه در حال وقوع است و ما بهشدت نگران گزارشهای مربوط به خشونت و ناامنی هستیم.
وی تاکید کرد: این اقدامها شامل کشتار و اقدام علیه غیرنظامیان را قاطعانه محکوم میکنیم، زیرا توجیهی ندارند؛ تعرض به اقلیتها باعث جریحهدار شدن عواطف و احساسات در منطقه و جهان شده است.
سخنگوی وزارت امور خارجه یادآوری کرد: این آزمون مهمی برای حاکمان سوریه برای عمل به مسئولیتهای خود است؛ طرفهای دارای نفوذ و نقش در سوریه هم دارای مسئولیت هستند؛ ما نگرانیهای خود را بهصورت مستقیم به کشورهای دارای حضور و نفوذ در سوریه اعلام کردیم.
بقایی گفت: وضعیت سوریه با این روند پیچیدهتر میشود و راه برای سوءاستفاده برخی بازیگران که خیرخواه مردم سوریه نیستند، باز میشود.
سند پایانی نشست سازمان همکاری اسلامی درباره فلسطین قوی بود
بقایی در بخشی دیگر درباره تصمیم سازمان همکاری اسلامی، گفت: سند پایانی نشست یکی از قویترین سندهای ۲ سال گذشته در موضوع فلسطین است؛ در این سند بر محوریت موضوع فلسطین برای امت اسلامی و جهان اسلام تاکید شده است.
وی اضافه کرد: در موضوع کوچ اجباری مردم غزه و موضوعهای مربوط به کرانه باختری موضع سازمان همکاری صریح و روشن بود و با این ۲ موضوع بهصراحت و قاطعانه مخالفت و از این روند بهعنوان نسلکشی و پاکسازی قومی یاد کرد؛ سازمان همکاری اسلامی از طرحهای بازسازی غزه و ارائه کمکهای بشردوستانه به غزه کرانه باختری حمایت کرد.
سخنگوی دستگاه دیپلماسی تصریح کرد: یکی از موضوعهای غمانگیز در متن این سند تاکید بر کمک به یتیمان غزه است که جمعیتی بالغ بر ۴۰ هزار نفر هستند؛ برخی از این افراد دچار قطع عضو شدند؛ در عین حال، سفیران کشورهای اسلامی در نیویورک مامور پیگیری این موضوع شدند و قرار شد سندهایی را در این موضوعها برای تصویب به مجمع عمومی سازمان ملل ارائه کنند.
آمریکا و اروپاییها همچنان به ارسال تسلیحات به اراضی اشغالی ادامه میدهند
بقایی درباره حمایت تسلیحاتی و مالی غرب از رژیم صهیونیستی، گفت: این موضوع در ۲ سال گذشته ازسوی کشورهای مختلف ازجمله ایران مطرح بود؛ دلیل این امر هم روشن است؛ نسلکشی در غزه در جریان بوده است و تردیدی هم در این باره نیست و دادگاههای بینالمللی و گزارشگران سازمان ملل هم این موضوع را تایید کردند.
وی اظهار کرد: دولتها براساس کنوانسیون ضدنسلکشی تعهدهای مشخصی دارند که یکی از آنها توقف ارسال تسلیحات به رژیم صهیونیستی است؛ اما آمریکا و اروپاییها همچنان به ارسال تسلیحات به اراضی اشغالی ادامه میدهند؛ این فقط خواسته کشورهای اسلامی نیست که حمایت مالی و تسلیحاتی به رژیم صهیونیستی متوقف شود، بلکه در نشست اخیر کشورهای آفریقایی نیز به این موضوع تاکید شد.
گلایههای ایران بهطور صریح به وزیر خارجه ترکیه اعلام شد
بقایی در بخشی دیگر درباره احضار کاردار ایران در ترکیه، گفت: همان روز که ما در واکنش به اظهارات غیرقابل قبول مقامهای ترکیه سفیر این کشور را احضار کردیم، کاردار ما در آنکارا به وزارت خارجه ترکیه دعوت شده بود.
وی اضافه کرد: موضع ما در این مورد روشن و رسا بیان شد؛ در ملاقاتی که وزیران امور خارجه ایران و ترکیه در جده داشتند، گلایههای ما بهطور صریح به فیدان اعلام شد و گفته شد که ایران ارزش بسیاری برای رابطه با ترکیه قائل است، اما رویکردهای فرافکنانه درباره تحولات سوریه را نمیپذیریم و کشورها باید از اظهارات خلاف واقع خودداری کرده و به پیچیده شدن موضوع و تحولات منطقه دامن نزنند.
هیچگاه باب مذاکره را نبستیم
سخنگوی دستگاه دیپلماسی درباره مذاکره با آمریکا و اروپا، تاکید کرد: ما هیچگاه باب مذاکره به معنای واقعی و درست کلمه را نبستیم و در عین حال پیشنهاد مذاکره مبتنی بر ارعاب و تهدید را نمیپذیریم.
وی اضافه کرد: گفتوگوهای ما با کشورهای اروپایی در ماههای اخیر ادامه داشته است؛ طرفهای اروپایی بهدلیل عضویت در سند برجام و روسیه و چین بهعنوان دیگر اعضا طرف گفتوگوی ما هستند؛ در آینده نزدیک جلسهای در سطح کارشناسی با این کشورها خواهیم داشت.
روابط روبهرشدی با کشورهای منطقه داریم
بقایی درباره تاثیر فشار آمریکا بر کشورهای منطقه برای کاهش روابط با ایران، گفت: وضعیت ما وضعیت خوبی است؛ کشورهای منطقه حتما برای حاکمیت ملی و موضوعهای مرتبط با استقلال خود ارزش قائل هستند و بهترین تصمیمها را خواهند گرفت.
وی تاکید کرد: روابط روبهرشدی با کشورهای منطقه داریم و در ادامه مسیر هم به تعاملها و مناسبات خوب خود ادامه میدهیم.
احضار سفیر سوئد در واکنش به اظهارات ناشایست مقام سوئدی بود
بقایی در بخشی دیگر درباره احضار سفیر سوئد به وزارت امور خارجه، گفت: احضار سفیر سوئد در واکنش به اظهارات ناشایست مقام سوئدی درباره مسائل داخلی ایران بود.
وی تاکید کرد: اظهارات مداخلهجویانه و چنین رویکردهایی در قبال ایران کاملا غیرقابل قبول است.
ایرانیان خارج از کشور ظرفیتهای بالایی دارند
بقایی در بخشی دیگر درباره لایحه حمایت از ایرانیان، گفت: ایرانیان خارج از کشور همیشه بهعنوان بخشی از جامعه بزرگ ایرانی دیده شدند و بهدلیل داشتن ظرفیتهای بالا و البته بهدلیل برخورداری از یک نقطه مهم وصل و اشتراک به مام وطن، دارای اهمیت زیادی برای کمک به آبادانی کشور هستند.
وی تاکید کرد: این لایحه با همین نگاه مطرح شد؛ وزارت امور خارجه تلاش زیادی کرد لایحه موردنظر جامعالاطراف باشد و فکر میکنیم نتیجه خوبی بهدست آمده است.
گفتوگوها با اروپا پیش از از پایان سال در سطح کارشناسی برگزار میشود
سخنگوی دستگاه دیپلماسی درباره اقدام احتمالی اروپا برای فعال کردن سازوکار ماشه، گفت: توجیهی برای فعال کردن سازوکار ماشه نمیبینیم و گویا طرفهای دیگر هم دارند به این نتیجه میرسند که استفاده از این ابزار چه پیامدهایی دارد.
وی درباره ادامه رایزنیها با تروئیکای اروپایی هم تاکید کرد: دور دیگری از گفتوگوهای ما با اروپا در اسفند قبل از پایان سال جاری شمسی، در سطح کارشناسی برگزار میشود؛ گفتوگو با سه کشور اروپایی درباره یکی از موضوعهای مهم میان طرفین یعنی موضوع هستهای پیش میرود و ما محدودیتی با اروپاییها برای گفتوگو نداریم.
بقایی تاکید کرد: این یک مجرای طولانیمدت ارتباطی میان ایران و اروپا بوده است
مدیرکل آژانس اظهارات فاقد جنبه فنی را تکرار میکند
بقایی همچنین درباره اظهارات گروسی در شورای حکام، گفت: متاسفیم که مدیرکل آژانس اظهاراتی را که جنبه فنی نداشته و صرفا سیاسی است تکرار میکند؛ این رویکرد جایگاه فنی آژانس را زیر سوال برده و موضوع را پیجیده میکند.
وی اضافه کرد: براساس معاهده منع اشاعه هستهای منعی برای غنیسازی اورانیوم وجود ندارد؛ در عین حال، ما به بازرسیها به موازات افزایش غنیسازی پایبند بودیم و آژانس هم به آن معترف است.
سخنگوی وزارت امور خارجه تاکید کرد: نتیجهگیری درباره ماهیت صلحآمیز برنامه هستهای ایران براساس یک گزارش حرفهای نیست و ادامه اتهامزنیهای بیاساس در ۳۰ سال گذشته است.
بحث دو دولتی یک فریب است
بقایی در بخشی دیگر درباره اعلام تحفظ ایران در بیانیه سازمان همکاری اسلامی، گفت: این موضوع جدیدی نیست؛ ما در مصوبههای سازمانهای بینالمللی در موضوع فلسطین با بند بحث دو دولتی هم موضع خود را اعلام میکنیم.
وی با بیان اینکه تجربه نشان داده که بحث دو دولتی یک فریب است که هدفش دستاندازی بیشتر به سرزمینهای فلسطینی است، تاکید کرد: ما تاکید کردهایم که همه ساکنان فلسطین تاریخی باید در یک همهپرسی شرکت کرده و درباره سرنوشتخود تصمیمگیری کنند؛ ۲ کشور اسلامی دیگر هم مواصع خود را در این رابطه ثبت و اعلام کردند که بحث دو دولتی نه تاکنون اقدامی را پیش برده و نه چشماندازی دارد.
رابطه ایران و چین رابطهای مهم و حسنه است
بقایی درباره رابطه ایران و چین و کمک آمریکا به گروههای مخالف کشورهایی مانند چین، گفت: رابطه ما با چین رابطه بسیار مهم و حسنه مبتنی بر منافع و احترام متقابل است؛ چین از حیث نقش مثبت در منطقه ما دارای ارزش است و در سطح سازمانهای بینالمللی هم چین خود را بخشی از جنوب جهانی و جهان در حال توسعه میداند و در مسیر هنجارسازی بینالمللی گام برمیدارد.
وی اضافه کرد: اینکه مشخص شد که منابع متنوعی پول در اختیار گروههای بهاصطلاح مخالف کشورهای دیگر قرار میدادند، بیمعنا است؛ دولتهای مختلف آمریکا در دهههای اخیر از این ابزار برای مداخله در امور داخلی کشورهای مختلف استفاده کردند.
برای امنیت و ثبات در منطقه بالکان ارزش قائل هستیم
سخنگوی وزارت امور خارجه در بخشی دیگر درباره تحولات بوسنیوهرزگوین گفت: ما برای امنیت و ثبات در منطقه بالکان ارزش قائل هستیم و بر این باوریم که طرفهای درگیر باید با تلاش مضاعف برای حلوفصل اختلافها از طریق مذاکره اقدام کنند.
وی تاکید کرد: مداخلههای خارجی هم هیچگاه سازنده نبوده و میتواند روندهای موجود را پیچیدهتر کند.
کشورهایی که در تحولات سوریه خود را دارای نقش میدانند دارای مسئولیت هستند
بقایی درباره گمانهزنیها درمورد پشت پرده تحولات سوریه و نشست کشورهای همسایه سوریه، گفت: در جریان نشست یادشده هستیم؛ این نشست با حضور کشورهای همسایه سوریه برگزار میشود؛ همه کشورهایی که در تحولات سوریه خود را دارای نقش میدانند دارای مسئولیت هستند و امیدواریم از پیامدهای رویکردهای خود و تاثیر آن بر منطقه آگاه باشند
وی اضافه کرد: اتهام به ایران و دوستانش برای نقش داشتن در تحولات سوریه مضحک و فرافکنی است؛ این برخورد کلیشهای با هدف سادهسازی تحولات سوریه صورت میگیرد؛ موضوع مهم در حال حاضر، توقف سریع کشتار بیگناهان بهویژه اقلیتهای در معرض آسیب است.
ایران و عراق باید مراودات تجاری را پیش ببرند
بقایی همچنین درباره تجارت ایران و عراق گفت: ایران همواره براساس منافع و مصالح ملی خود تصمیمگیری میکند؛ هم براساس اصل حاکمیت ملی دولتها و هم منطبق با منافع ملموس ۲ ملت ایران و عراق ۲ کشور باید مراودات تجاری را پیش ببرند و اجازه ندهند مطامع طرفهای ثالث منافع آنها را زیر سوال ببرد.
پیگیری پرونده استفاده از تسلیحات شیمیایی علیه ایران ادامه دارد
بقایی در بخشی دیگر گفت: جنایتهای جنگی و بقیه جنایتهای شدید بینالمللی مشمول مرور زمان نمیشود؛ اگرچه استفاده از تسلیحات شیمیایی علیه ایران در دهه ۶۰ رخ داد، ما این پرونده را پیگیری میکنیم و براساس شواهد موجود اعلام میکنیم که برخی از کشورها ازجمله آلمان در جنایت صدام علیه غیرنظامیان ایرانی همدست هستند.
وی اضافه کرد: این موضوعی است که از خاطره جمعی ملت ایران محو نمیشود؛ در سطح بینالمللی پیگیری مستمری داریم و در رابطه با آلمان بهصورت مشخص کارگروهی در سال گذشته تشکیل شد؛ ما خواستیم دستکم نتیجه پروندههایی که همان سالها بررسی و به صدور حکم منجر شد، در اختیار ما بگذارند؛ ما این موضوع را در سازمان ملل و کنفرانس خلع سلاح پیگیری میکنیم.
درباره موضوعهای مختلف درحال رایزنی مستمر با افغانستان هستیم
سخنگوی وزارت امور خارجه در بخشی دیگر درباره رابطه با افغانستان، اظهار کرد: درباره موضوعهای مختلف درحال رایزنی مستمر هستیم.
وی یادآوری کرد: رابطه همسایگی همواره وجود داشته و وجود خواهد داشت و همسایگان باید در روابط با هم این موضوع را همیشه مدنظر داشته باشند.
بقایی تاکید کرد: ما آماده هرگونه همکاری برای تحقق امنیت و ثبات پایدار در افغانستان هستیم؛ سیاست خارجی یک کشور با تغییر چند فرد تغییر نمیکند، بلکه براساس منافع درازمدت و ملاحظات میانمدت و کوتاهمدت مورد بررسی قرار میگیرد.
انتظار داریم دولت جدید آلمان تصمیمهای مناسبی بگیرد
سخنگوی دستگاه دیپلماسی در بخشی دیگر درباره روابط ایران و آلمان، گفت: انتظار داریم دولت جدید آلمان با مبنا قرار دادن منافع ملی خود و نگاه مستقل به تحولات منطقه و ایران تصمیمهای مناسبی بگیرد.
بقایی همچنین گفت: آلمان طی ماههای اخیر تصمیمهای خوبی نگرفت، بهویژه تعطیل کردن نهادهای تسهیلکننده رابطه ملت با ملت؛ بهتازگی سفیر ما به آلمان اعزام شد و سفیر آلمان در ایران حضور دارد؛ امیدواریم این تحولات به بهبود روابط ایران و آلمان منجر شود.
موضعگیری ایران در موضوع مذاکره صریح بوده است
بقایی در پاسخ به پرسشی درباره چرایی تفاوت موضعگیری اخیر نمایندگی ایران در سازمان ملل در موضوع مذاکره، گفت: موضع رسمی وزارت امور خارجه در این باره بیان شد و وزیر خارجه هم دیشب موضع ما را صریحا اعلام کردند و تردیدی درباره موضع ما وجود ندارد؛ بیان و صحبت مقامهای رسمی کشورمان صریح بوده است.
تجارت دریایی ایران کاملا قانونی است
سخنگوی وزارت خارجه با اشاره به خبرسازی برخی از رسانهها درباره تجارت دریایی ایران، گفت: خبرگزاری رویترز بارها با تخطی در خبررسانی اقدام به تولید و نشر اخبار کذب داده است؛ موضوع کلا هم از لحاظ حقوق بینالملل و منشور ملل متحد کاملا مردود است.
وی تصریح کرد: هیچ عملیات ایذایی برای کشتی کشورهای دیگر در آبهای آزاد وجود ندارد و ما به فعالیت خود براساس قوانین بین الملل ادامه میدهیم.
- بیشتر بخوانید:
- بقایی: ایجاد محدودیت برای استفاده ایران از منابع ارزی یکی از پیامدهای تحریمهاست
- بقایی: ایران ارتباط مستقیم با جریان حاکم در سوریه ندارد
انتهای پیام/